Ca thật của nhà mình, đã giấu tên khách. Sáng 19/10/2026, một chị phụ trách kế toán nhắn vào nhóm Zalo:
“Bên chị có mua bánh trung thu tặng khách và người lao động, có lấy hoá đơn về công ty.
Giờ xuất ra như nào em hướng dẫn chị nha.”

Trung thu năm nay rơi vào ngày 25/09/2026. Bánh đã phát xong gần một tháng. Hoá đơn mua vào nằm trong máy. Còn hoá đơn bán ra thì chưa ai lập.

Bài lấy Trung thu làm ví dụ, cách làm dùng chung cho quà Tết, Giáng sinh, 8/3, 20/10, sinh nhật, hiếu hỉ.

Câu hỏi nghe nhỏ.
Nhưng một hộp bánh chạm tới bốn việc cùng lúc: hoá đơn, thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế thu nhập cá nhân của nhân viên.
Bánh cho không, nhưng hồ sơ thì không được cho qua.

0. Các dịp tặng quà thường gặp

Dịp nào cũng chung một cách xử lý: tặng hiện vật thì lập hoá đơn, tặng nhân viên thì cộng vào phúc lợi và thu nhập.
Bài lấy Trung thu làm ví dụ xuyên suốt. Quà Tết, Giáng sinh, 8/3, 20/10, sinh nhật, hiếu hỉ làm y như vậy.

Cách gọi: “ô 0.10C”. Mức A: đã đọc nguyên văn văn bản gốc. Mức C: chưa có hướng dẫn riêng, đây là đề xuất của tụi mình.

0.13. Căn cứ chính của bảng: điểm d khoản 4 Điều 10 Nghị định 320/2025; điểm i, k khoản 2 và điểm m khoản 4 Điều 8 Nghị định 253/2026; khoản 9 Điều 3 Luật 109/2025; khoản 1 Điều 4 Nghị định 254/2026.

1. Có phải lập hoá đơn khi tặng không

Có, bắt buộc.
Khoản 1 Điều 4 Nghị định 254/2026/NĐ-CP ghi rõ người bán phải lập hoá đơn điện tử cả khi hàng hoá “dùng để cho, biếu, tặng, trao đổi, trả thay lương cho người lao động và tiêu dùng nội bộ”.

1.1. Nghị định 254/2026 có hiệu lực từ 01/07/2026, thay Nghị định 123/2020 và Nghị định 70/2025.
Bài nào còn dẫn Nghị định 123/2020 cho đợt Trung thu 2026 là đang dẫn văn bản đã hết hiệu lực.

1.2. Tặng nhiều người lẻ thì không cần lập từng tờ.
Phụ lục Nghị định 254/2026 cho doanh nghiệp lập một hoá đơn tổng hợp theo tháng hoặc quý, đúng kỳ khai thuế giá trị gia tăng, ghi “kèm theo bảng kê số…, ngày… tháng… năm”.

1.3. Khách nào xin hoá đơn riêng thì phải lập riêng cho khách đó, theo cùng đoạn Phụ lục.

Cách gọi: “dòng 1.6 cột B”.

2. Hai nhánh: tặng khách và tặng người lao động

Hoá đơn và thuế giá trị gia tăng của hai nhánh giống nhau. Hai nhánh chỉ khác nhau ở thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế thu nhập cá nhân.

Cách gọi: “ô 2.4C”.

2.6. Ba điều kiện được trừ ở dòng 2.4: chi thật cho việc kinh doanh, có hoá đơn chứng từ, mua từ 05 triệu đồng mỗi lần thì trả không dùng tiền mặt.
Căn cứ: khoản 1 Điều 9 Luật 67/2025/QH15 và điểm c khoản 1 Điều 9 Nghị định 320/2025/NĐ-CP.

2.7. Luật 67/2025 không đặt trần cho chi quảng cáo, tiếp thị, quà tặng khách.
Tụi mình đã đọc khoản 2 Điều 9 Luật này và Điều 10 Nghị định 320/2025: không có dòng khống chế nào cho khoản quà tặng khách.

2.8. Thuế giá trị gia tăng đầu ra của hàng biếu, tặng không thu tiền phục vụ kinh doanh được tính vào chi phí được trừ, theo khoản 12 Điều 10 Nghị định 320/2025.

3. Phần A: chứng từ đầu vào khi mua bánh

Quyết định tặng quà phải ký trước ngày mua bánh. Quyết định ký sau ngày mua là giấy hợp thức hoá, cơ quan thuế nhìn ngày là thấy.

Cách gọi: “dòng 3.5 cột D”. Mốc 05 triệu đồng là mốc hiện hành năm 2026, tính trên giá đã gồm thuế.

3.7. Hai mẫu điền sẵn, đúng thể thức Nghị định 30/2020/NĐ-CP. Chỗ trong ngoặc vuông là chỗ Sếp sửa theo công ty mình.

3.7.1. Tải Mẫu quyết định tặng quà Trung thu 2026 (tệp Word).

3.7.2. Tải Mẫu bảng kê giao quà khách hàng và danh sách người lao động ký nhận (tệp Word).

4. Phần B: chứng từ đầu ra khi tặng

Bảng kê giao quà và danh sách ký nhận là hai tờ giấy quan trọng nhất. Không có hai tờ này, hoá đơn đầu ra chỉ là con số tự khai.

Cách gọi: “dòng 4.2 cột A”. Mẫu hai biểu tải ở mục 3.7.2.

5. Trần 01 tháng lương: cộng cả năm hay từng khoản

Cộng mọi khoản phúc lợi cả năm, cho toàn công ty.
Nguyên văn điểm d khoản 4 Điều 10 Nghị định 320/2025: không được trừ “phần chi cho các khoản có tính chất phúc lợi trực tiếp cho người lao động vượt quá 01 tháng lương bình quân thực tế thực hiện trong năm tính thuế”.

5.1. Một tháng lương bình quân bằng quỹ tiền lương thực hiện trong năm chia 12. Công ty hoạt động chưa đủ 12 tháng thì chia số tháng thực tế, theo điểm d1.

5.2. Quỹ tiền lương thực hiện là tiền lương đã thực trả của năm đó, tính tới hạn nộp hồ sơ quyết toán, theo điểm d2.

Cách gọi: “ô 5.7B”.

5.9. Ví dụ số. Quỹ lương thực trả năm 2026 là 1.200.000.000 đồng, nên trần phúc lợi là 100.000.000 đồng.

5.9.1. Nghỉ mát 60.000.000 + bánh trung thu 32.400.000 + quà Tết hiện vật 20.000.000 = 112.400.000 đồng.

5.9.2. Vượt trần 12.400.000 đồng. Phần vượt bị loại khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp.

5.9.3. Thưởng Tết bằng tiền 150.000.000 đồng theo quy chế thưởng không cộng vào con số 112.400.000 đồng.

5.10. Lý do tụi mình đề xuất để khám định kỳ ngoài trần: khám định kỳ là nghĩa vụ của người sử dụng lao động theo Điều 21 Luật An toàn, vệ sinh lao động 84/2015/QH13.
Điểm d chỉ kể “chi hỗ trợ điều trị khám bệnh, chữa bệnh”, không kể khám định kỳ bắt buộc.
Đây là đề xuất của tụi mình, chưa có văn bản nào nói thẳng. Sếp muốn chắc thì gửi câu hỏi bằng văn bản tới cơ quan thuế quản lý.

6. Ví dụ số trọn vòng một đợt bánh

Mua 100 hộp, 500.000 đồng một hộp chưa thuế, thuế suất 8%. Đây là tình huống giả định để minh hoạ.

6.1. Mua vào: 50.000.000 đồng, thuế 4.000.000 đồng, chuyển khoản 54.000.000 đồng.

6.2. Tặng 40 khách: giá tính thuế 20.000.000 đồng, thuế đầu ra 1.600.000 đồng.

6.3. Tặng 60 nhân viên: giá tính thuế 30.000.000 đồng, thuế đầu ra 2.400.000 đồng.

6.4. Thuế đầu ra 4.000.000 đồng trừ thuế đầu vào 4.000.000 đồng, đợt bánh này nộp thêm 0 đồng.

6.5. Chi phí gồm 50.000.000 đồng tiền bánh và 4.000.000 đồng thuế đầu ra không thu được của ai. Phần của nhân viên là 32.400.000 đồng, cộng vào trần phúc lợi ở mục 5.

6.6. Mỗi nhân viên cộng 540.000 đồng vào thu nhập chịu thuế tháng 9/2026. Giá trị quy đổi theo giá thị trường lúc nhận, theo khoản 2 Điều 17 Nghị định 253/2026.

6.7. Ví dụ ngắn quà Tết.
Tặng 60 nhân viên giỏ quà Tết 800.000 đồng chưa thuế, thuế suất 8%.
Mỗi người cộng 864.000 đồng vào thu nhập chịu thuế tháng nhận quà.
Cả đợt 51.840.000 đồng cộng vào rổ phúc lợi của năm nhận quà. Tình huống giả định.

7. Hạch toán và ba chỗ hay vướng

Doanh nghiệp theo Thông tư 99/2025/TT-BTC ghi như dưới đây. Doanh nghiệp nhỏ và vừa theo Thông tư 133/2016/TT-BTC thay tài khoản 641 bằng 642. Doanh nghiệp siêu nhỏ theo Thông tư 58/2026/TT-BTC không ghi kép, ghi một dòng vào sổ chi tiết chi phí.

Chữ T từng bút toán

Cách đọc: Nợ là bên trái, Có là bên phải. Tài sản và chi phí tăng thì ghi Nợ. Nợ phải trả và doanh thu tăng thì ghi Có.

Chữ T tổng — cả đợt bánh

Kho 156 về 0: nhập 50.000.000, xuất đủ 50.000.000. Thuế đầu ra 4.000.000 bằng đúng thuế đầu vào, nên đợt bánh không làm tăng số thuế phải nộp, chỉ phải khai đủ.

7.1. Năm tài chính 2025 vẫn ghi theo Thông tư 200/2014 hoặc 133/2016; Thông tư 200/2014 đã bị Thông tư 99/2025 thay từ 01/01/2026. Hộ kinh doanh theo Thông tư 152/2025/TT-BTC không dùng tài khoản. Bảng chế độ đầy đủ ở bài chế độ kế toán đang áp dụng cho ai.

7.2. Ô người mua trên hoá đơn tổng hợp tặng nhiều người: Nghị định 254/2026 chưa có câu nói riêng cho trường hợp này. Tụi mình đề xuất ghi tên, mã số thuế chính công ty mình và dòng “hàng biếu, tặng theo bảng kê số…”. Sếp hỏi thêm nhà cung cấp hoá đơn điện tử xem phần mềm cho ghi thế nào.

7.3. Công ty chi bánh nhân viên bằng quỹ khen thưởng, phúc lợi (tài khoản 353) thì khoản này không vào chi phí. Thuế đầu vào của phần này có được khấu trừ không thì tụi mình chưa đọc được điều khoản tương ứng của Nghị định 181/2025, nên chưa kết luận.

7.4. Bánh do công đoàn chi bằng tiền công đoàn thì không tính vào thu nhập chịu thuế của người lao động, theo điểm n khoản 4 Điều 8 Nghị định 253/2026. Hoá đơn khi đó đứng tên công đoàn, không đứng tên công ty.

8. Hỏi đáp nhanh

Năm câu hay gặp khi làm hoá đơn hàng tặng.

8.1.
Bánh đã phát tháng 9, giờ mới lập hoá đơn có sao không? Lập theo kỳ khai thuế có ngày tặng.
Kỳ quý 3 đã khai xong mà thiếu thì khai bổ sung, nộp tiền chậm nộp nếu có.
Sửa sớm còn hơn để lúc kiểm tra mới phát hiện.

8.2.
Ghi đơn giá 0 đồng được không? Không.
Giá tính thuế 0 đồng chỉ dành cho hàng khuyến mại đúng luật thương mại.
Hàng biếu, tặng tính theo giá cùng loại, theo điểm c khoản 1 Điều 7 Luật 48/2024/QH15.
Khuyến mại xem bài đăng ký khuyến mại và hoá đơn.

8.3.
Lập nhầm hoá đơn thì sửa sao? Sai số lượng, đơn giá, thuế suất thì lập hoá đơn điều chỉnh hoặc thay thế theo Điều 10 Thông tư 91/2026/TT-BTC.
Cách lập xem bài hoá đơn thay thế.

8.4.
Nhân viên lương thấp, chưa tới mức chịu thuế thì sao? Vẫn cộng 540.000 đồng vào thu nhập chịu thuế cho đúng.
Sau giảm trừ gia cảnh mà không còn thu nhập tính thuế thì người đó chưa phát sinh tiền thuế.

8.5.
Có bắt khách ký nhận bánh không? Không cần.
Đi xin chữ ký khách là phi thực tế.
Nhân viên phụ trách khách đã trực tiếp giao thì ký vào bảng kê giao quà, kèm ảnh giao quà, tin nhắn cảm ơn hoặc phiếu gửi hàng.
Người lao động thì tự ký nhận.

8.6. Trần phúc lợi tính thế nào cho đúng? Cách tính và bộ chứng từ đầy đủ ở bài chứng từ chi phí phúc lợi, trần 01 tháng lương.

9. Việc cần làm trong tuần này

Năm việc, làm xong trong tuần là kịp trước kỳ quyết toán.

9.1. Đếm lại số hộp đã tặng, chia hai nhóm khách và nhân viên, khớp với hoá đơn mua.

9.2. Nhân viên phụ trách ký bảng kê giao quà khách hàng; người lao động ký danh sách nhận, theo mẫu ở mục 3.7.

9.3. Lập một hoá đơn tổng hợp kèm bảng kê cho kỳ khai có ngày tặng.

9.4. Cộng 540.000 đồng mỗi người vào bảng lương tháng nhận bánh.

9.5. Cập nhật bảng tổng hợp phúc lợi năm 2026, so với trần 01 tháng lương.

Coi trước khi quyết toán thì sửa được. Coi lúc bị kiểm tra thì chỉ còn biết tiếc.

10. Căn cứ pháp lý đã đối chiếu

Chín văn bản còn hiệu lực ngày 19/10/2026. Chỗ chưa đọc được bản gốc đã ghi rõ trong bài.

10.10. Ngày tra: 19/10/2026. Sếp tự kiểm hiệu lực tại vbpl.vn theo số hiệu văn bản.

Bước tiếp — gửi tụi mình. Sếp gửi tụi mình hoá đơn mua bánh và danh sách người nhận, tụi mình lập giúp bảng kê và kiểm trần phúc lợi trước kỳ quyết toán, hoặc hẹn một buổi tại tckn.vn/hen-gap-tu-van.

Miễn trừ trách nhiệm

Bài viết chỉ mang tính chất chia sẻ kinh nghiệm và phổ biến kiến thức. Ba chỗ chưa có văn bản nói thẳng là đề xuất của tụi mình. Đó là ô người mua trên hoá đơn tổng hợp, khám sức khoẻ định kỳ có cộng vào trần phúc lợi không, thuế đầu vào khi chi bằng quỹ phúc lợi. Không thay thế cho tư vấn pháp lý chính thức. Người đọc nên tự tìm hiểu văn bản pháp luật hiện hành hoặc liên hệ cơ quan chức năng, luật sư hoặc chuyên gia để được tư vấn cụ thể. Việc áp dụng thông tin trong bài viết là tự nguyện và người áp dụng tự chịu trách nhiệm.

#tuanthuthue
#hoachdinhthue
#taichinhkhoinghiep
#hoadondientu
#phucloinguoilaodong

Hồ sơ thành lập công ty vừa sửa xong chín điểm cơ quan đăng ký kinh doanh yêu cầu bổ sung.

Giấy đề nghị đã ký lại. Điều lệ đã có. Danh sách chủ sở hữu hưởng lợi đã nộp.

Bấm kiểm tra lần cuối, màn hình vẫn đỏ một dòng:

“Người ủy quyền chưa xác thực yêu cầu”

Giấy tờ đã đủ hết. Chỉ còn thiếu đúng một cú chạm trên điện thoại của người đại diện theo pháp luật.

Tình huống này rất hay gặp khi nhờ kế toán, dịch vụ pháp lý hoặc người thân đứng nộp hồ sơ thay giám đốc. Hồ sơ không treo vì thiếu giấy. Hồ sơ treo vì thiếu một bước xác nhận trên app VNeID — mà chỉ chính người đại diện pháp luật mới bấm được.

Bài này ghi lại đúng từng bước, làm theo là xong trong năm phút.

Vì sao phải xác nhận qua VNeID

Trước đây chỉ cần ký tay vào Giấy ủy quyền rồi scan đính kèm. Chữ ký trên bản scan thì cổng không có cách nào biết đúng là người đó vừa ký, hay là một bản cũ dùng lại.

Bước xác nhận VNeID lấp đúng chỗ hở đó: người đại diện pháp luật phải tự mở app trên điện thoại của mình, đọc đúng tên công ty, đúng tên người được ủy quyền, rồi mới bấm đồng ý. Không ai bấm thay được, vì phải đăng nhập bằng khuôn mặt hoặc vân tay của chính người đó.

Căn cứ: Nghị định 296/2026/NĐ-CP, sửa đổi khoản 5 Điều 12 Nghị định 168/2025/NĐ-CP về đăng ký doanh nghiệp, có hiệu lực từ 23/07/2026. Theo đó, hồ sơ phải có xác thực điện tử của người đại diện theo pháp luật khi: thành lập doanh nghiệp mới, chuyển đổi loại hình doanh nghiệp, hoặc thay đổi người đại diện theo pháp luật, chủ sở hữu, thành viên, cổ đông sáng lập, cổ đông là nhà đầu tư nước ngoài. Cũng áp dụng khi thay đổi thông tin cá nhân (số giấy tờ, địa chỉ) của những người này.

Không có tài khoản VNeID thì sao? Bấm “Gửi yêu cầu xác thực ủy quyền” mà người đại diện chưa có tài khoản định danh tổ chức, hệ thống sẽ phản hồi thẳng dòng “Người ủy quyền chưa được cấp tài khoản VNeID”. Gặp đúng dòng này thì không cần loay hoay tìm cách xác nhận nữa — hồ sơ chuyển sang nộp kèm bản sao Căn cước, Căn cước công dân, hộ chiếu hoặc giấy tờ tương đương còn hiệu lực của người cần xác thực, đúng mục “Bản sao giấy tờ pháp lý cá nhân” trong Văn bản đính kèm.

Nếu xác thực bị gián đoạn giữa chừng (mất mạng, thoát app, hết hạn phiên), người được ủy quyền được hoàn tất xác thực sau, kể cả sau khi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp đã được cấp — không phải làm lại hồ sơ từ đầu. Còn nếu người đại diện theo pháp luật không xác nhận hoặc từ chối ủy quyền, theo khoản 5 Điều 21 Nghị định 168/2025/NĐ-CP, cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh có quyền yêu cầu doanh nghiệp báo cáo giải trình.

Chuẩn bị trước khi mở app

B1. Đúng điện thoại, đúng tài khoản.
Người đại diện pháp luật tự cầm điện thoại của mình.
Đã cài VNeID, đã đăng nhập được bằng tài khoản định danh mức độ 2 — tức tài khoản đã xác thực khuôn mặt, vân tay khi làm căn cước.

B2. Biết chờ.
Thông báo đôi khi đến chậm, có lúc tới năm phút sau khi bên nộp hồ sơ bấm gửi yêu cầu.
Chưa thấy ngay thì cứ đợi thêm, không phải bị lỗi.

B3. Thông tin phải khớp tuyệt đối.
Họ tên, số định danh trên VNeID phải khớp đúng từng chữ với hồ sơ đăng ký doanh nghiệp.
Lệch một số, hệ thống đối chiếu CSDLQG về dân cư sẽ báo không khớp — phải sửa lại hồ sơ trước, không sửa được từ phía app.

Các bước xác nhận trên app VNeID

B4. Mở app, đăng nhập.
Dùng mã PIN, hoặc vân tay, khuôn mặt tùy điện thoại.

B5. Vào đúng chỗ chứa thông báo.
Vào mục Thủ tục hành chính, chọn Xác nhận thủ tục hành chính trong nhóm “Khác”.

B6. Tìm đúng thông báo.
Giữa nhiều thông báo khác, tìm dòng ghi yêu cầu ủy quyền đăng ký doanh nghiệp.
Kèm tên công ty và tên người được ủy quyền nộp hồ sơ.

B7. Đọc kỹ trước khi chạm vào nút nào.
Thông báo hiện đủ ba thông tin: tên công ty, tên người được ủy quyền, phạm vi ủy quyền.
Đọc hết cả ba, không chỉ nhìn tên công ty rồi bấm luôn.

B8. Xác nhận hoặc từ chối.
Đúng hết thông tin thì tick “Tôi đã đọc toàn bộ nội dung yêu cầu xác nhận”, chọn Đồng ý, rồi bấm Xác nhận.
Sai tên người, sai tên công ty, hoặc không chắc, chọn Không đồng ý và gọi ngay người soạn hồ sơ để hỏi lại.

Sau khi xác nhận xong

B9. Quay lại cổng, bấm Chuẩn bị.
Người soạn hồ sơ trên máy tính vào lại mục hồ sơ, bấm nút Chuẩn bị.
Hệ thống chạy lại toàn bộ phép kiểm tra.

B10. Dòng báo đỏ tự mất, đổi thành “Đã xác thực”.
Nếu bước xác nhận đã làm đúng, dòng “Người ủy quyền chưa xác thực yêu cầu” sẽ không còn.
Vẫn còn báo đỏ thì đợi thêm vài phút rồi bấm Chuẩn bị lại — đồng bộ giữa hai hệ thống không phải lúc nào cũng tức thì.

B11. Hết lỗi mới được nộp.
Danh sách lỗi trống thì nút Nộp hồ sơ chính thức mới dùng được.

Ba tình huống hay gặp

1. Chưa đăng nhập VNeID mức độ 2.
Lý do phổ biến nhất khiến không nhận được thông báo dù chờ rất lâu.
Kiểm trong mục Tài khoản, xem mức xác thực đang ghi 1 hay 2. Ghi mức 1 thì phải tới cơ quan công an nâng mức trước.

2. Đợi lâu vẫn không thấy thông báo.
Thử thoát hẳn app rồi mở lại, hoặc kéo xuống làm mới màn hình thông báo.

3. Số định danh trên hồ sơ gõ sai một số.
Hệ thống không đối chiếu được với CSDLQG nên không tạo được yêu cầu xác thực.
Cách sửa: quay lại phần người đại diện pháp luật trên hồ sơ, kiểm lại từng số, sửa đúng rồi gửi yêu cầu lại từ đầu.

Việc cần làm ngay trong hôm nay

Hồ sơ đang treo đúng ở bước này thì không cần đợi, không cần ra cơ quan đăng ký kinh doanh.

Đưa điện thoại của người đại diện pháp luật, làm đúng mười một bước ở trên, xong trong một lần, chưa tới hai phút nếu thông tin đã khớp sẵn.

Hồ sơ còn vướng chỗ nào khác — thiếu giấy, sai thông tin thuế, chưa rõ cách kê khai vốn điều lệ — gửi tụi mình xem hồ sơ thật cùng. Nhìn đúng hồ sơ bao giờ cũng nhanh hơn đoán qua điện thoại.

Mở cổng khách hàng để theo dõi hồ sơ · Hẹn gặp tư vấn trực tiếp

Bài viết mang tính hướng dẫn chung, ghi lại theo thao tác thực tế trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp và ứng dụng VNeID tại thời điểm đăng bài. Ảnh minh họa màn hình VNeID và cổng đăng ký kinh doanh lấy từ tài liệu hướng dẫn công khai của Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể (Bộ Tài chính), số liệu trong ảnh là dữ liệu mẫu, không phải dữ liệu của khách hàng thật. Giao diện ứng dụng có thể thay đổi theo từng bản cập nhật. Vướng mắc cụ thể, Sếp liên hệ cơ quan đăng ký kinh doanh nơi nộp hồ sơ hoặc liên hệ tụi mình.

#dangkydoanhnghiep #vneid #taichinhkhoinghiep #uyquyen #honsodangkykinhdoanh

Tình huống giả định, nối tiếp bài đăng ký: Công ty Sao Mai đã có mã số thuế nộp thay. Ngày 15/08/2026 công ty chuyển đợt 1 cho nhà thầu Singapore. Ngày 20/08 chuyển tiền phần mềm cho nhà thầu Nhật. Kế toán hỏi: khai từng lần hay gộp cả tháng, hạn ngày nào, điền tờ khai ra sao?

Trả lời gọn: mỗi lần trả tiền là một lần khai, hạn ngày thứ 10. Tháng trả nhiều lần thì được gộp khai theo tháng, hạn ngày 20 tháng sau. Tháng không trả đồng nào thì không phải khai.

Bài này có tờ khai 01/NTNN điền sẵn cho cả hai cách, Sếp chép theo là được.

1. Căn cứ pháp lý đang áp dụng

2. Khai theo lần hay theo tháng

Cách đăng ký chuyển sang khai theo tháng: tụi mình chưa thấy mẫu riêng trong Thông tư 89/2026. Sếp hỏi cơ quan thuế quản lý trước khi chuyển.

3. Tính hạn: hai ví dụ có ngày cụ thể

1. 3.1. Theo lần: trả tiền ngày 15/08/2026. Đếm từ ngày 16/08 là ngày thứ 1, ngày thứ 10 là 25/08/2026. Khai và nộp tiền xong trước ngày này.
2. 3.2. Theo tháng: trả trong tháng 08/2026 thì hạn ngày 20/09/2026. Ngày đó là Chủ nhật nên dời sang thứ Hai 21/09/2026.
3. 3.3. Quyết toán: hết hợp đồng mà số thuế đã khai có thay đổi thì quyết toán trong 45 ngày kể từ ngày chấm dứt hợp đồng. Không thay đổi thì không phải quyết toán.

4. Năm bước khai trên cổng thuế

1. 4.1. Đăng nhập cổng thuế điện tử bằng mã số thuế nộp thay, không phải mã của công ty.
2. 4.2. Chọn tờ khai 01/NTNN, NCCNN (nhà thầu nước ngoài, nhà cung cấp nước ngoài) (Thông tư 89/2026), chọn kỳ theo lần hoặc theo tháng.
3. 4.3. Mỗi hợp đồng, mỗi lần trả tiền điền một dòng ở Phần I. Phần II chỉ dùng khi nộp thay cho nhà cung cấp nước ngoài qua mạng.
4. 4.4. Ký số, nộp, lưu thông báo chấp nhận.
5. 4.5. Nộp tiền thuế theo mã nộp thay, trước cùng hạn với tờ khai.

Theo Thư viện Pháp luật, phần mềm hỗ trợ kê khai HTKK (phần mềm Hỗ trợ kê khai thuế) bản 5.7.9 (cập nhật 07/10/2026) đã có tờ khai theo Thông tư 89/2026. Một số kế toán phản ánh tháng 08/2026 cổng thuế vẫn để mẫu theo Thông tư 80/2021. Sếp dùng bản phần mềm mới nhất.

5. Tờ khai 01/NTNN điền sẵn: khai theo lần

Hợp đồng tư vấn 100 triệu với ABC Consulting ghi “giá đã gồm các loại thuế nhà thầu”, trả làm hai đợt. Đợt 1: 50 triệu ngày 15/08/2026. Dịch vụ tư vấn: thuế giá trị gia tăng 5%, thuế thu nhập doanh nghiệp 5%.

Chỗ nền vàng chữ đỏ là số liệu mẫu Sếp thay bằng thông tin của mình; chữ đen là chữ in sẵn trên mẫu nhà nước.

Kết quả: công ty giữ lại 5.000.000 đồng để nộp thuế, chuyển cho nhà thầu 45.000.000 đồng. Hạn khai và nộp là 25/08/2026.

6. Tờ khai 01/NTNN điền sẵn: khai theo tháng

Tháng 08/2026 công ty trả hai lần: 50 triệu tư vấn cho ABC Consulting ngày 15/08 và 40 triệu phần mềm cho XYZ Software ngày 20/08 (hợp đồng phần mềm cũng ghi giá đã gồm thuế). Phần mềm không chịu thuế giá trị gia tăng, chỉ chịu thuế thu nhập doanh nghiệp 5%.

Kết quả: tổng thuế tháng 08 là 7.000.000 đồng. Hạn khai và nộp là 21/09/2026 vì 20/09 rơi vào Chủ nhật.

Cột (12): nhà thầu Nhật chỉ được miễn giảm theo hiệp định khi có giấy chứng nhận cư trú và chứng minh là chủ sở hữu hưởng lợi. Chưa có hồ sơ thì ghi 0, khấu trừ đủ. Hợp đồng ghi “nhà thầu nhận đủ” thì doanh thu tính thuế phải quy ngược, xem ví dụ ở bài trụ.

Khai xong nhớ lưu đủ chứng từ để khoản chi được trừ: xem danh sách 10 chứng từ ở mục 6.7 bài trụ.

7. Ba dòng phải khớp

1. 7.1. Chủ thể: tên nhà thầu ở cột (2) giống hợp đồng và lệnh chuyển tiền.
2. 7.2. Nội dung: loại dịch vụ ghi ở cột (2) khớp tỷ lệ ở cột (8), (11).
3. 7.3. Dòng tiền: cột (5) khớp sao kê ngày ở cột (6); tiền chuyển cho nhà thầu cộng cột (14) bằng số tiền của đợt đó.

8. Năm lỗi hay gặp

1. 8.1. Khai bằng mã số thuế công ty thay vì mã nộp thay.
2. 8.2. Đếm hạn 10 ngày tính luôn ngày trả tiền. Phải đếm từ ngày hôm sau.
3. 8.3. Ghi thuế giá trị gia tăng 5% cho phần mềm.
4. 8.4. Tự điền cột (12) khi chưa có giấy chứng nhận cư trú của nhà thầu.
5. 8.5. Đã đăng ký khai theo tháng mà vẫn nộp tờ khai trống cho tháng không trả tiền. Tháng đó không phải khai.

9. Việc cần làm ngay trong tuần này

Trả tiền ngày nào thì hạn khai tính từ hôm sau ngày đó. Cứ chuyển tiền xong là ghi lịch ngay.

Bước trước: Đăng ký mã số thuế nộp thay cho nhà thầu, kèm mẫu 04.1-ĐKT điền sẵn.

• Mở cổng khách hàng, không mất phí. Sếp chỉ cần mã số thuế là vào được hotro.tckn.vn, gửi hợp đồng nước ngoài lên cho tụi mình soát.

• Muốn tụi mình làm hồ sơ giùm? Hẹn một buổi tại trang hẹn gặp tư vấn.

Bài trụ: Thuế nhà thầu 2026: hướng dẫn trọn bộ 5W2H.

Miễn trừ trách nhiệm: Bài viết nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo chung, không thay thế cho tư vấn pháp lý hoặc thuế cụ thể cho từng trường hợp. Tài Chính Khởi Nghiệp không chịu trách nhiệm với các quyết định dựa hoàn toàn vào nội dung bài viết mà chưa được tư vấn trực tiếp. Thông tin cập nhật tới ngày 11/10/2026, văn bản pháp luật có thể thay đổi sau thời điểm này. Mọi tên công ty, mã số thuế, số hợp đồng trong tờ khai mẫu là số liệu giả định để minh hoạ.

#tuanthuthue #hoachdinhthue #taichinhkhoinghiep #thuenhathau #khaithue

Tình huống giả định: ngày 01/07/2026 Công ty TNHH Thương mại Sao Mai ký hợp đồng thuê một công ty Singapore tư vấn bố trí kho, giá 100 triệu đồng. Kế toán định khai thuế nhà thầu bằng mã số thuế của công ty. Cổng thuế không cho chọn tờ khai nhà thầu.

Lý do: muốn khai thay cho nhà thầu thì công ty phải có một mã số thuế khác, gọi là mã số thuế nộp thay. Chưa có mã này thì chưa khai được, mà hạn khai vẫn chạy.

Bài này đi đủ bảy câu hỏi 5W2H: mã nộp thay là gì · vì sao phải có · ai đăng ký · khi nào · nộp ở đâu · làm thế nào · tốn bao nhiêu. Kèm tờ khai và bảng kê điền sẵn để Sếp chép theo.

1. WHAT — Mã số thuế nộp thay là gì

Trả lời ngay: là mã số thuế 10 chữ số cơ quan thuế cấp cho công ty Việt Nam để khai và nộp thay thuế của nhà thầu nước ngoài (điểm e khoản 1 Điều 5 Thông tư 90/2026/TT-BTC).

2. WHY — Vì sao phải đăng ký, căn cứ pháp lý

Trả lời ngay: không có mã nộp thay thì cổng thuế không cho lập tờ khai thuế nhà thầu. Đăng ký trễ thì khai trễ, nộp trễ, sinh tiền chậm nộp.

3. WHO — Ai đăng ký, đăng ký mẫu nào

Trả lời ngay: công ty Việt Nam ký hợp đồng và nộp thay thuế cho nhà thầu nước ngoài thì đăng ký mẫu 04.1-ĐKT kèm bảng kê BK04.1-ĐKT.

4. WHEN — Hạn đăng ký và thời gian nhận kết quả

1. 4.1. Hạn đăng ký: trong 10 ngày làm việc kể từ ngày ký hợp đồng (khoản 3 Điều 6 Nghị định 252/2026). Không có hợp đồng ký tay (mua qua mạng) thì tính từ ngày phát sinh thanh toán đầu tiên.
2. 4.2. Ví dụ: ký thứ Tư 01/07/2026, đếm từ hôm sau, không tính thứ Bảy, Chủ nhật, ngày lễ: ngày làm việc thứ 10 là thứ Tư 15/07/2026.
3. 4.3. Thời gian nhận mã: theo kinh nghiệm thực tế khoảng 03 ngày làm việc kể từ khi hồ sơ đủ. Tụi mình chưa đối chiếu điều khoản quy định thời hạn này.
4. 4.4. Bài cũ hay ghi sai: “10 ngày kể từ ngày chuyển tiền lần đầu”. Có hợp đồng thì mốc là ngày ký hợp đồng.

5. WHERE — Nộp ở đâu

1. 5.1. Cơ quan nhận: cơ quan thuế đang quản lý trực tiếp công ty Sếp (ghi trên giấy chứng nhận đăng ký thuế hoặc thông báo cơ quan thuế quản lý).
2. 5.2. Nộp điện tử: Cổng thuế điện tử thuedientu.gdt.gov.vn, mục Đăng ký thuế, ký bằng chữ ký số của công ty.
3. 5.3. Nộp giấy: bộ phận một cửa của cơ quan thuế quản lý. Một số nơi vẫn yêu cầu mang bản giấy tới mới trả kết quả, Sếp gọi hỏi trước.

6. HOW — Làm thế nào, từng bước

Trả lời ngay: gom hợp đồng, điền 04.1-ĐKT và BK04.1-ĐKT, ký số, nộp, chờ thông báo mã.

6.4.1. Giấy tờ nộp kèm theo thực tế. Thông tư 90/2026 chỉ ghi hồ sơ gồm tờ khai và bảng kê. Tuy vậy, theo kinh nghiệm làm hồ sơ, một số cơ quan thuế còn đề nghị nộp kèm, Sếp chuẩn bị sẵn để khỏi đi lại:

6.5. Tờ khai 04.1-ĐKT điền sẵn số liệu mẫu

Chỗ nền vàng chữ đỏ là số liệu mẫu Sếp thay bằng thông tin của mình; chữ đen là chữ in sẵn trên mẫu nhà nước.

6.6. Bảng kê BK04.1-ĐKT điền sẵn

Dòng 2 có dấu “x” vì nhà thầu Nhật muốn có mã 13 số riêng để sau này xin xác nhận đã nộp thuế ở Việt Nam.

7. HOW MUCH — Tốn bao nhiêu

1. 7.1. Phí làm thủ tục: tụi mình chưa thấy văn bản nào thu lệ phí cho việc đăng ký mã số thuế nộp thay; tự làm thì chỉ tốn thời gian.
2. 7.2. Cái giá của việc đăng ký trễ: không có mã thì không khai được tờ 01/NTNN. Khai trễ thì bị phạt chậm nộp hồ sơ khai thuế; nộp tiền trễ thì chịu tiền chậm nộp tính theo ngày. Mức phạt cụ thể theo Nghị định 310/2025/NĐ-CP, tụi mình chưa đối chiếu nguyên văn nên không ghi số.
3. 7.3. Số thuế phải nộp thay: tính theo tỷ lệ của từng loại dịch vụ, xem mục 7 bài trụ và ví dụ có số ở bài khai thuế.

8. Sáu lỗi hay gặp

1. 8.1. Khai thuế nhà thầu bằng mã số thuế công ty, không xin mã nộp thay.
2. 8.2. Mỗi hợp đồng mới lại xin một mã mới. Đúng ra chỉ bổ sung bảng kê.
3. 8.3. Dùng mẫu cũ 04.1-ĐK-TCT, đã hết hiệu lực từ 01/07/2026.
4. 8.4. Tính hạn 10 ngày từ ngày chuyển tiền, trong khi đã có hợp đồng ký trước đó.
5. 8.5. Ghi tên nhà thầu khác hợp đồng (viết tắt, thiếu “Pte. Ltd.”). Tên phải khớp hợp đồng và lệnh chuyển tiền.
6. 8.6. Mua dịch vụ Google, Facebook, ChatGPT, Claude mà quên đăng ký vì nghĩ “hãng tự lo”. Doanh nghiệp tính thuế theo phương pháp khấu trừ vẫn phải khấu trừ thay (mục 3.3).

9. Việc cần làm ngay trong tuần này

Mã nộp thay là chìa khoá. Không có nó thì tờ khai đúng tới đâu cũng không nộp được.

Bước tiếp theo: Khai thuế nhà thầu theo lần hay theo tháng, kèm tờ khai 01/NTNN điền sẵn.

• Mở cổng khách hàng, không mất phí. Sếp chỉ cần mã số thuế là vào được hotro.tckn.vn, gửi hợp đồng nước ngoài lên cho tụi mình soát.

• Muốn tụi mình làm hồ sơ giùm? Hẹn một buổi tại trang hẹn gặp tư vấn.

Bài trụ: Thuế nhà thầu 2026: hướng dẫn trọn bộ 5W2H.

Miễn trừ trách nhiệm: Bài viết nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo chung, không thay thế cho tư vấn pháp lý hoặc thuế cụ thể cho từng trường hợp. Tài Chính Khởi Nghiệp không chịu trách nhiệm với các quyết định dựa hoàn toàn vào nội dung bài viết mà chưa được tư vấn trực tiếp. Thông tin cập nhật tới ngày 11/10/2026, văn bản pháp luật có thể thay đổi sau thời điểm này. Mọi tên công ty, mã số thuế, số hợp đồng trong tờ khai mẫu là số liệu giả định để minh hoạ.

#tuanthuthue #hoachdinhthue #taichinhkhoinghiep #thuenhathau #dangkythue

Tình huống giả định, dựng từ những câu hỏi tụi mình gặp nhiều nhất: chị Lan làm giám đốc một công ty nhỏ ở Bình Thạnh. Tháng 7 chị thuê một chuyên gia Singapore tư vấn quy trình kho, hợp đồng ghi rõ “100 triệu đồng, nhà thầu nhận đủ”. Chị chuyển khoản, mọi thứ êm. Ba tháng sau kế toán mới hỏi: “Thuế nhà thầu tháng 7 ai khai vậy chị?”

Không ai khai. Mà người phải khai lại chính là công ty chị Lan, không phải ông chuyên gia.

Đó là chỗ nhiều chủ doanh nghiệp vướng nhất: tiền trả cho người nước ngoài thì bên Việt Nam nộp thuế thay. Và một dòng chữ trong hợp đồng, “giá đã gồm thuế” hay “nhà thầu nhận đủ”, quyết định ai mất thêm khoảng 10% tiền thuế.

Bài này đi đủ bảy câu hỏi 5W2H: thuế nhà thầu là gì · ai phải nộp · vì sao · nộp ở đâu · khi nào · làm thế nào · bao nhiêu tiền. Viết sao cho Sếp tự làm được từng bước, kèm ví dụ có số. Căn cứ cập nhật tới ngày 11/10/2026.

1. WHAT — Thuế nhà thầu là gì

Trả lời ngay: thuế nhà thầu không phải một sắc thuế riêng. Đó là cách gọi chung cho các khoản thuế đánh vào thu nhập mà người nước ngoài kiếm được từ Việt Nam qua hợp đồng với bên Việt Nam.

1. 1.1. Thuế giá trị gia tăng (giá trị gia tăng): tính trên phần dịch vụ, hàng hoá kèm dịch vụ mà nhà thầu cung cấp tại Việt Nam.
2. 1.2. Thuế thu nhập doanh nghiệp (thu nhập doanh nghiệp): nếu nhà thầu là tổ chức.
3. 1.3. Thuế thu nhập cá nhân (thu nhập cá nhân): nếu nhà thầu là cá nhân nước ngoài kinh doanh độc lập. Phần này đi theo luật thuế thu nhập cá nhân, bài này tập trung vào nhà thầu là tổ chức.

Lý do nhà nước giao bên Việt Nam nộp thay cũng dễ hiểu. Nhà thầu ở nước ngoài, cơ quan thuế Việt Nam không với tới được. Người duy nhất cầm tiền trước khi tiền ra khỏi Việt Nam là bên Việt Nam, nên bên Việt Nam giữ lại phần thuế.

2. WHO — Ai thuộc diện, ai không, ai đứng ra khai

Trả lời ngay: thuộc diện khi người nhận tiền là nước ngoài và dịch vụ được làm hoặc được dùng tại Việt Nam. Từ năm 2026, nhà thầu không cần có văn phòng hay cơ sở thường trú ở Việt Nam vẫn thuộc diện, kể cả bán qua thương mại điện tử, nền tảng số.

Ai đứng ra khai? Có ba đường, Sếp đối chiếu xem mình thuộc đường nào:

1. 2.6. Bên Việt Nam khai thay, nộp thay: phổ biến nhất, gần như mọi doanh nghiệp vừa và nhỏ đi đường này.
2. 2.7. Nhà thầu tự đăng ký, tự nộp: nhà thầu được cấp mã số thuế 10 số theo từng hợp đồng, bên Việt Nam không phải nộp thay.
3. 2.8. Nhà cung cấp nước ngoài qua nền tảng số: các nền tảng lớn như dịch vụ quảng cáo, phần mềm trực tuyến có thể đã tự đăng ký và nộp thuế tại Việt Nam qua cổng dành cho nhà cung cấp nước ngoài. Khi đó bên Việt Nam mua dịch vụ thường không phải khấu trừ nữa.

⚠ Với quảng cáo Facebook, Google: đừng mặc định là “có hoá đơn là xong” hay “không phải làm gì”. Hãy kiểm hoá đơn có ghi mã số thuế Việt Nam của nhà cung cấp không, và nhà cung cấp đó có nằm trong danh sách đã tự đăng ký với Cục Thuế không. Tụi mình chưa kiểm danh sách cho từng nền tảng, nên Sếp cần tra trường hợp cụ thể của mình.

3. WHY — Căn cứ pháp lý đang áp dụng

Trả lời ngay: không có một văn bản duy nhất thay Thông tư 103/2014. Quy định nay chia theo từng việc, mỗi việc nằm ở một văn bản:

Văn bản đã chết, đừng dẫn nữa: Thông tư 103/2014/TT-BTC bị bãi bỏ toàn bộ từ 01/07/2026 (khoản 1 Điều 99 Thông tư 89/2026). Thông tư 80/2021/TT-BTC và Thông tư 86/2024/TT-BTC cũng hết hiệu lực cùng ngày. Tụi mình đã rà công văn Cục Thuế đăng từ 25/09 đến 08/10/2026: chưa có văn bản mới nào thay đổi quy định nhà thầu.

4. WHERE — Nộp ở đâu

1. 4.1. Bên Việt Nam nộp thay: nộp tại cơ quan thuế đang quản lý trực tiếp bên Việt Nam.
2. 4.2. Nhà thầu tự đăng ký: nộp tại cơ quan thuế nơi nhà thầu đặt trụ sở hoặc văn phòng điều hành.
3. 4.3. Cách nộp: nộp điện tử qua hệ thống thuế điện tử như các tờ khai khác; hoặc nộp trực tiếp, qua bưu chính.

5. WHEN — Bốn mốc thời gian phải nhớ

1. 5.1. Đăng ký: trong 10 ngày làm việc kể từ ngày ký hợp đồng. Không có hợp đồng thì tính từ ngày thanh toán lần đầu (điểm a.3 và điểm c khoản 3 Điều 6 Nghị định 252/2026).
2. 5.2. Khai và nộp tiền: khai theo từng lần thanh toán, chậm nhất ngày thứ 10 kể từ ngày tiếp theo ngày phát sinh. Hạn nộp tiền trùng hạn nộp hồ sơ (Điều 10 Nghị định 252/2026; khoản 2, 3 Điều 30 Thông tư 89/2026).
3. 5.3. Tháng không trả tiền: nếu đang khai theo tháng mà trong tháng không phát sinh khấu trừ thì không phải nộp tờ khai tháng đó (khoản 8 Điều 11 Nghị định 252/2026). Quy định này áp dụng từ 01/07/2026, không phải từ 01/10/2026 như một số bài đang lan trên mạng.
4. 5.4. Quyết toán: khi kết thúc hợp đồng, nếu số thuế đã khai, đã nộp có thay đổi. Hạn là ngày thứ 45 kể từ ngày chấm dứt hợp đồng.

6. HOW — Sáu bước tự làm, theo đúng thứ tự

Nếu nhà thầu ở nước có hiệp định tránh đánh thuế hai lần với Việt Nam (Singapore, Hàn Quốc, Nhật Bản…), phần thuế thu nhập doanh nghiệp có thể được miễn hoặc giảm. Nhưng không tự động: nhà thầu phải có giấy chứng nhận cư trú hợp lệ và chứng minh mình là chủ sở hữu hưởng lợi của khoản thu nhập. Chưa có hồ sơ thì cứ khấu trừ đủ, đừng tự áp miễn giảm.

6.7. Bộ chứng từ phải lưu để khoản chi được trừ

Trả lời ngay: khoản chi được trừ khi đủ ba điều kiện (khoản 1 Điều 9 Nghị định 320/2025/NĐ-CP): chi thật phục vụ kinh doanh, có đủ hoá đơn, chứng từ, và từ 05 triệu đồng trở lên phải trả không dùng tiền mặt. Trả cho nhà thầu nước ngoài, kể cả GPT, Google, Facebook, Sếp lưu đủ bộ dưới đây.

Hai bẫy hay gặp với GPT, Google, Facebook:

1. 6.7.11. Trả bằng thẻ cá nhân của nhân viên: phải có văn bản công ty giao người đó mua hộ, sao kê thẻ của người đó, và chứng từ công ty chuyển khoản trả lại (điểm c2 khoản 1 Điều 9 Nghị định 320/2025). Thiếu một thứ là bị loại.
2. 6.7.12. Hãng đã đăng ký nộp thuế tại Việt Nam (Google, Meta, OpenAI, Anthropic, Microsoft…): doanh nghiệp tính thuế theo phương pháp khấu trừ vẫn phải tự khấu trừ, nộp thay khi mua qua mạng; hộ kinh doanh và doanh nghiệp tính thuế trực tiếp thì không. Chi tiết và chứng từ mẫu từng hãng ở mục 6.8 ngay dưới.

Hồ sơ lưu là bản chính, bản sao có chứng thực, bản sao đóng dấu công ty hoặc chứng từ điện tử (khoản 14 Điều 3 Thông tư 20/2026/TT-BTC). Phần thuế thu nhập doanh nghiệp nộp thay chỉ được trừ khi hợp đồng thoả thuận doanh thu nhà thầu nhận không gồm thuế này (danh mục khoản chi không được trừ, Nghị định 320/2025).

6.8. Chứng từ mẫu theo từng hãng: Facebook, Google, ChatGPT, Claude, Google Workspace

Trả lời ngay: mua phần mềm, quảng cáo của hãng nước ngoài qua mạng thì ai khấu trừ thuế tuỳ cách tính thuế giá trị gia tăng của Sếp, không tuỳ hãng đã đăng ký thuế ở Việt Nam hay chưa.

1. 6.8.1. Doanh nghiệp tính thuế giá trị gia tăng theo phương pháp khấu trừ: phải tự khấu trừ, nộp thay thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp của hãng tại thời điểm thanh toán (khoản 3 Điều 43 và điểm a khoản 1 Điều 44 Nghị định 252/2026/NĐ-CP). Đăng ký bằng mẫu 04.1-ĐKT, đánh dấu ô thứ ba “khấu trừ và nộp thay thuế cho nhà cung cấp nước ngoài”; khai ở Phần II tờ khai 01/NTNN, NCCNN.
2. 6.8.2. Hộ kinh doanh, doanh nghiệp tính thuế theo phương pháp trực tiếp: không thuộc diện khấu trừ thay. Hãng tự khai, tự nộp phần doanh thu này (khoản 2 Điều 46 Nghị định 252/2026). Sếp chỉ cần lưu hoá đơn, biên nhận và chứng từ thanh toán.
3. 6.8.3. Tránh nộp thuế hai lần: nhiều hãng đang tự cộng “VAT – Vietnam” vào hoá đơn. Doanh nghiệp đã tự khấu trừ thay thì khai mã số thuế công ty trong phần cài đặt thanh toán của hãng để hãng thôi thu thuế Việt Nam trên hoá đơn. Cách làm cụ thể ở từng hãng khác nhau, tụi mình chưa kiểm từng hãng.

Các hãng đã đăng ký thuế tại Việt Nam (tụi mình tra trên Cổng thông tin điện tử dành cho nhà cung cấp nước ngoài của Cục Thuế ngày 12/10/2026, có 322 nhà cung cấp; cách tự tra ở mục 6.8.14):

Tự tra một hãng đã đăng ký thuế tại Việt Nam chưa (Cổng thông tin điện tử dành cho nhà cung cấp nước ngoài của Cục Thuế: etaxvn.gdt.gov.vn/nccnn):

1. 6.8.14. Mở đường dẫn trên. Cổng hiện chữ tiếng Anh, bấm VIETNAMESE nếu muốn tiếng Việt.
2. 6.8.15. Bấm mục LIST OF REGISTERED FOREIGN PROVIDERS (Danh sách nhà cung cấp nước ngoài đã đăng ký).
3. 6.8.16. Để trống các ô, bấm Search (Tìm kiếm). Ngày 12/10/2026 ra 322 hãng, chia 7 trang; mỗi dòng có mã số thuế, tên hãng, ngày đăng ký.
4. 6.8.17. Muốn tìm nhanh một hãng: gõ mã số thuế ở bảng trên vào ô Tax identification number (Mã số thuế) rồi bấm Search. Mã số thuế 10 số bắt đầu bằng 9000 là mã cấp riêng cho nhà cung cấp nước ngoài.

Mẫu thật lấy từ chứng từ của chính Tài Chính Khởi Nghiệp (đã che số thẻ, số biên nhận):

6.8.11. Chứng từ thật của Tài Chính Khởi Nghiệp: Claude (Anthropic), kỳ 30/09 đến 30/10/2026

Hãng gửi hai tệp trong cùng một thư: hoá đơn (Invoice) và biên nhận đã trả tiền (Receipt). Sếp lưu cả hai.

Bốn chỗ cần nhìn trên chứng từ này:

1. 6.8.11.1. Dòng “VAT Registration — Vietnam VAT: 9000020034”: mã số thuế Việt Nam của hãng, khớp với cổng của Cục Thuế ở mục 6.8.8.
2. 6.8.11.2. Khối “Bill to” (gửi cho): tên công ty, địa chỉ và “VN TIN 0317730654” (mã số thuế Việt Nam của bên mua). Thiếu dòng này thì vào phần cài đặt thanh toán của hãng khai bổ sung.
3. 6.8.11.3. Dòng “VAT – Vietnam (10% on $100.00): $11.11”: hãng đã tự tính thuế giá trị gia tăng Việt Nam theo công thức in trên hoá đơn: thuế = giá ÷ (1 − 10%) × 10% = 100 ÷ 0,9 × 10% = 11,11 USD. Tức là hãng coi 100 USD là giá chưa thuế và quy ngược ra giá đã gồm thuế.
4. 6.8.11.4. Phần “Payment history” (lịch sử trả tiền): phương thức (thẻ Visa), ngày, số tiền. Đây là chỗ khớp với sao kê thẻ của công ty.

6.8.11.5. Số nào trên chứng từ điền vào ô nào trên tờ khai (dành cho doanh nghiệp tính thuế giá trị gia tăng theo phương pháp khấu trừ, mục 6.8.1):

6.8.11.6. Tờ khai 01/NTNN, NCCNN Phần II điền sẵn từ chứng từ trên

6.8.11.7. Hạn khai và nộp cho chứng từ này

1. 6.8.11.7.1. Khai theo lần: trả tiền ngày 30/09/2026, đếm từ 01/10 là ngày thứ 1, ngày thứ 10 là 10/10/2026. Ngày đó là thứ Bảy nên dời sang thứ Hai 12/10/2026.
2. 6.8.11.7.2. Khai theo tháng: gộp mọi lần trả trong tháng 09/2026, hạn ngày 20/10/2026 (thứ Ba).

Tỷ lệ 5% thuế giá trị gia tăng và 5% thuế thu nhập doanh nghiệp là tỷ lệ cho dịch vụ ở mục 7; Sếp đối chiếu lại cho loại dịch vụ của mình. Tỷ giá 26.300 là giả định để minh hoạ. Chứng từ này hãng đã tự thu 11,11 USD thuế giá trị gia tăng Việt Nam: nếu doanh nghiệp vẫn khấu trừ thay theo tờ khai trên thì thuế giá trị gia tăng bị nộp hai lần. Cách xử lý (đề nghị hãng thôi thu, hay hãng đã nộp thì bên mua không khấu trừ phần đó) tụi mình chưa thấy văn bản hướng dẫn riêng; Sếp hỏi cơ quan thuế quản lý bằng văn bản trước khi khai.

6.8.12. Hoá đơn Google Workspace tháng 09/2026:

Điểm đúng: tên trên hoá đơn là tên công ty, không phải tên cá nhân. Sếp vào admin.google.com, mục Thanh toán, Hồ sơ thanh toán để sửa tên và địa chỉ cho đúng giấy đăng ký doanh nghiệp trước kỳ hoá đơn kế tiếp.

6.8.13. Bộ hồ sơ cho mỗi kỳ trừ tiền của một hãng:

7. HOW MUCH — Tỷ lệ và ba ví dụ có số

Trả lời ngay: số thuế bằng doanh thu tính thuế × tỷ lệ %. Tỷ lệ tuỳ loại hoạt động:

Dòng tư vấn và phần mềm đã được đối chiếu có điều khoản (Phụ lục I Thông tư 69/2025; khoản 13 Điều 4 Nghị định 181/2025; khoản 3 Điều 12 Nghị định 320/2025). Các dòng còn lại lấy từ bản tóm tắt của hãng tư vấn, Sếp đối chiếu phụ lục Nghị định 320/2025 trước khi áp cho hợp đồng lớn. Hợp đồng nhiều phần mà không tách được giá thì áp tỷ lệ cao nhất cho cả hợp đồng.

Ví dụ 1. Hợp đồng ghi “giá đã gồm thuế” 100 triệu đồng, dịch vụ tư vấn. Doanh thu tính thuế là 100 triệu. Thuế giá trị gia tăng 5 triệu, thuế thu nhập doanh nghiệp 5 triệu. Bên Việt Nam giữ lại 10 triệu nộp thuế, chuyển cho nhà thầu 90 triệu. Đây là cách có lợi nhất cho bên Việt Nam.

Ví dụ 2. Hợp đồng ghi “nhà thầu nhận đủ” 100 triệu, dịch vụ phần mềm. Phần mềm không chịu giá trị gia tăng. Phải quy ngược doanh thu: 100.000.000 ÷ (1 − 5%) = 105.263.158 đồng. Thuế thu nhập doanh nghiệp là 5.263.158 đồng, bên Việt Nam tự bỏ thêm khoản này.

Ví dụ 3. Hợp đồng ghi “nhà thầu nhận đủ” 100 triệu, dịch vụ tư vấn (đúng ca chị Lan). Đây là chỗ hai cách hiểu đang cho ra hai số khác nhau, tụi mình đặt cạnh nhau để Sếp thấy:

Lệch nhau khoảng 300 nghìn trên mỗi 100 triệu. Gốc của chỗ lệch là Thông tư 20/2026 đã bỏ quy định cũ “doanh thu tính thu nhập doanh nghiệp không gồm giá trị gia tăng”, nhưng chưa có công văn nào hướng dẫn dứt điểm cách quy ngược. Với hợp đồng giá trị lớn, Sếp nên hỏi cơ quan thuế quản lý bằng văn bản trước khi chọn cách tính. Còn cách chắc ăn nhất là ghi ngay từ hợp đồng “giá đã gồm các loại thuế nhà thầu”, khi đó không cần quy ngược.

Nộp trễ thì tốn gì? Ngoài số thuế, Sếp chịu tiền chậm nộp tính theo số ngày trễ, và có thể bị phạt chậm nộp tờ khai theo Nghị định 310/2025/NĐ-CP. Mức tiền chậm nộp lâu nay là 0,03% mỗi ngày; tụi mình chưa đối chiếu được nguyên văn mức này trong Luật Quản lý thuế 108/2025 nên không đưa số cụ thể vào ví dụ.

8. Ba dòng phải khớp

1. 8.1. Chủ thể: tên nhà thầu trên hợp đồng, trên tờ khai và trên lệnh chuyển tiền ra nước ngoài phải là một.
2. 8.2. Nội dung: loại dịch vụ ghi trong hợp đồng phải khớp tỷ lệ đã khai. Ghi “phí quản lý” mà khai tỷ lệ phần mềm là lệch.
3. 8.3. Dòng tiền: số tiền chuyển ra nước ngoài cộng số thuế đã nộp phải khớp giá trị hợp đồng theo đúng cách tính đã chọn.

9. Hạch toán

Chế độ kế toán đang áp dụng cho từng loại hình xem ở bài Chế độ kế toán nào đang áp dụng cho ai. Bút toán dưới đây theo hệ thống tài khoản quen thuộc của Thông tư 200/2014 và 133/2016; doanh nghiệp dùng Thông tư 99/2025 đối chiếu số hiệu tài khoản tương ứng.

Số liệu lấy theo ví dụ 1 ở mục 7: hợp đồng tư vấn 100.000.000 đồng, ghi “giá đã gồm thuế”. Thuế giá trị gia tăng nhà thầu 5% là 5.000.000; thuế thu nhập doanh nghiệp nhà thầu 5% là 5.000.000; nhà thầu thực nhận 90.000.000. Công ty tính thuế giá trị gia tăng theo phương pháp khấu trừ.

Chữ T cục bộ — từng bút toán

Cách đọc: kế toán quốc tế gọi Nợ là bên trái, Có là bên phải. Tài sản và chi phí tăng thì ghi Nợ, giảm thì ghi Có. Nợ phải trả, vốn và doanh thu thì ngược lại: tăng ghi Có, giảm ghi Nợ. Mỗi dòng dưới đây ghi rõ tên tài khoản và dòng đó làm tăng hay giảm cái gì.

Chữ T tổng thể — cả bức tranh

Đọc bức tranh tổng:

1. 9.1. Tiền ra khỏi ngân hàng đúng bằng giá hợp đồng: 100.000.000.
2. 9.2. Công nợ nhà thầu và hai khoản thuế phải nộp đều về số dư 0, nghĩa là đã trả đủ, nộp đủ.
3. 9.3. Chi phí được trừ là 95.000.000, còn 5.000.000 thuế giá trị gia tăng nằm ở 1331 để khấu trừ trên tờ khai thuế giá trị gia tăng của công ty.
4. 9.4. Thuế thu nhập doanh nghiệp nhà thầu 5.000.000 đã nằm trong 95.000.000 chi phí, vì hợp đồng ghi giá đã gồm thuế.

Nếu hợp đồng ghi “nhà thầu nhận đủ”: doanh thu tính thuế phải quy ngược (xem ví dụ 3 mục 7). Phần thuế công ty gánh thêm cộng vào chi phí ở bút toán (1) chứ không trừ vào tiền trả nhà thầu. Phần thuế thu nhập doanh nghiệp gánh thêm này được trừ khi tính thuế của công ty, vì hợp đồng đã thoả thuận nhà thầu nhận không gồm thuế (xem mục 6.7).

10. Năm lỗi hay gặp

1. 10.1. Nghĩ nhà thầu phải tự lo thuế: sai với đa số trường hợp, người khai thay là bên Việt Nam.
2. 10.2. Dùng mã số thuế công ty để khai thay: phải có mã số thuế nộp thay riêng (mẫu 04.1-ĐKT).
3. 10.3. Tính giá trị gia tăng cho phần mềm: phần mềm không chịu giá trị gia tăng, khai thừa là mất tiền oan.
4. 10.4. Hợp đồng không ghi rõ giá gồm thuế hay chưa: tới lúc tính thuế mới cãi nhau với nhà thầu, và thường bên Việt Nam chịu thiệt.
5. 10.5. Vẫn làm theo Thông tư 103/2014: văn bản này hết hiệu lực từ 01/07/2026, cách tính thu nhập doanh nghiệp đã đổi.

11. Việc cần làm ngay trong tuần này

Ký trước khi đọc kỹ dòng thuế thì nhà thầu cầm đủ tiền, còn mình cầm thêm khoản thuế.

Hai bài làm theo từng bước, có tờ khai điền sẵn:

1. Đăng ký thuế nhà thầu: mẫu 04.1-ĐKT điền sẵn.
2. Khai thuế nhà thầu theo lần và theo tháng: tờ khai 01/NTNN điền sẵn.

Đọc thêm:

1. ví dụ chi tiết hợp đồng dịch vụ phần mềm.

• Mở cổng khách hàng, không mất phí. Sếp chỉ cần mã số thuế là vào được hotro.tckn.vn, gửi hợp đồng nước ngoài lên cho tụi mình soát.

• Sếp đang có hợp đồng với bên nước ngoài, chưa chắc dòng thuế ghi đúng chưa? Gửi tụi mình coi trước khi ký, hoặc hẹn một buổi tại trang hẹn gặp tư vấn. Coi trước khi ký thì sửa được. Coi lúc bị kiểm tra thì chỉ còn tiền chậm nộp.

Miễn trừ trách nhiệm: Bài viết nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo chung, không thay thế cho tư vấn pháp lý hoặc thuế cụ thể cho từng trường hợp. Tài Chính Khởi Nghiệp không chịu trách nhiệm với các quyết định dựa hoàn toàn vào nội dung bài viết mà chưa được tư vấn trực tiếp. Thông tin cập nhật tới ngày 11/10/2026, văn bản pháp luật có thể thay đổi sau thời điểm này.

#tuanthuthue #hoachdinhthue #taichinhkhoinghiep #thuenhathau #nhathaunuocngoai

Một nhóm bạn trẻ góp vốn dựng sàn thương mại điện tử, cho người bán đăng gian hàng, khách thanh toán thẳng qua cổng của sàn. Mỗi đơn 1.000.000 đồng, sàn giữ lại 25% làm phí dịch vụ, 75% còn lại chuyển vào ví người bán rồi trả lại sau. Tới lúc kế toán hỏi “doanh thu công ty mình là bao nhiêu để kê khai thuế”, cả nhóm khựng lại — tình huống giả định, dựng để minh hoạ bài toán thật mà nhiều mô hình sàn khởi nghiệp đang gặp.

Đây đúng là insight của bài này: người làm sàn TMĐT hay nhầm lẫn giữa “tiền chảy qua tài khoản mình” và “tiền là doanh thu của mình”. Hai thứ này khác nhau hoàn toàn trên sổ sách, và nhầm một lần là kê khai sai cả năm.

Bài này viết cho người đứng ra xây và vận hành sàn (không phải người bán hàng trên sàn — bài đó tụi mình đã viết riêng, dẫn link cuối bài), trả lời từ A đến Z: doanh thu tính thuế của sàn là bao nhiêu, cần hồ sơ gì để chứng minh, và ai mới được đứng ra làm đơn vị khấu trừ thuế thay cho người bán.

1. Căn cứ pháp lý đang áp dụng

Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 — Quốc hội thông qua 10/12/2025, hiệu lực chung từ 01/07/2026; riêng Điều 13 có hiệu lực sớm từ 01/01/2026. Đây là điều quyết định nghĩa vụ của chủ sàn.

Nguyên văn khoản 4 Điều 13 (đã đọc trực tiếp từ văn bản luật, không qua tóm tắt): “Trường hợp có hoạt động kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử, nền tảng số khác có chức năng đặt hàng trực tuyến và chức năng thanh toán, chủ quản nền tảng thương mại điện tử, nền tảng số khác (trong nước hoặc nước ngoài) có trách nhiệm khấu trừ, khai thay và nộp thay số thuế đã khấu trừ của hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.”

⚠ Đọc kỹ sẽ thấy toàn bộ Điều 13 chỉ nhắc hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh — không một chữ nào nói tới “doanh nghiệp”. Đây là điểm mấu chốt của cả bài, xem mục 5.

2. Doanh thu tính thuế của chủ sàn là bao nhiêu

Trả lời ngay: doanh thu tính thuế GTGT và TNDN của chủ sàn chỉ là khoản phí dịch vụ (hoa hồng) được hưởng, KHÔNG phải toàn bộ số tiền khách thanh toán.

Lý do nằm ở bản chất giao dịch, không phải ở chỗ “luật cho miễn”. Khi khách trả 1.000.000 đồng, sàn chỉ thật sự sở hữu 25% phí dịch vụ — 250.000 đồng. Phần 75% còn lại — 750.000 đồng — đi qua tài khoản sàn nhưng về bản chất kinh tế là tiền của người bán, sàn chỉ đang giữ hộ trước khi chuyển trả. Tiền không đổi chủ sở hữu thì không thể tính thành doanh thu của người giữ hộ — đúng nguyên tắc kế toán cơ bản, không riêng gì ngành TMĐT.

Cổng thanh toán ngân hàng, ví điện tử cũng vận hành đúng kiểu này: tiền chạy qua hệ thống của họ mỗi ngày, nhưng doanh thu của họ chỉ là phí giao dịch, không phải tổng giá trị giao dịch đã xử lý.

3. Hồ sơ cần có để đứng vững trước cơ quan thuế

Nói “chỉ là hoa hồng” mà không có giấy tờ chứng minh thì cơ quan thuế có quyền coi toàn bộ dòng tiền là doanh thu — đây là chỗ nhiều sàn khởi nghiệp bỏ qua vì mải lo sản phẩm, quên lo hồ sơ.

1. 3.1. Hợp đồng với người bán: phải là hợp đồng cung cấp dịch vụ nền tảng/trung gian, không phải hợp đồng mua bán. Ghi rõ ba điều: sàn chỉ đại diện thu hộ tiền khách, có nghĩa vụ chuyển trả người bán trong một khoảng thời gian cụ thể, và phí dịch vụ 25% là khoản thu riêng của sàn.
2. 3.2. Hai loại hoá đơn tách bạch: hoá đơn sàn xuất cho người bán chỉ ghi phí dịch vụ (250.000 đồng), còn hoá đơn bán hàng 1.000.000 đồng cho khách là của chính người bán — không phải của sàn.
3. 3.3. Tài khoản kế toán tách riêng: tiền khách trả ghi vào tài khoản phải trả, phải nộp khác (338, 3388) chứ không ghi thẳng vào doanh thu (511). Chỉ phần phí dịch vụ mới ghi nhận doanh thu kèm thuế GTGT đầu ra.
4. 3.4. Tách bạch dòng tiền: nên có tài khoản hoặc ví riêng giữ tiền người bán, đừng để chung với tài khoản vận hành của công ty — tách rõ giúp đối chiếu nhanh khi bị kiểm tra.

4. Phí dịch vụ 25% có phải xuất hoá đơn không

Có. Phí dịch vụ sàn thu của người bán là doanh thu dịch vụ thật sự của sàn, phải xuất hoá đơn GTGT, thuế suất phổ thông 10%.

5. Công ty hay hộ kinh doanh mới được đứng ra làm đơn vị khấu trừ

Quay lại đoạn tô vàng ở mục 1: Điều 13 chỉ nói “chủ quản nền tảng”, không ghi rõ bắt buộc là công ty. Nhưng ba lý do thực tế khiến chỉ pháp nhân doanh nghiệp mới vận hành được:

1. 5.1. Nghĩa vụ khấu trừ, khai thay, nộp thay đòi hỏi mã số thuế tổ chức và hệ thống kê khai điện tử cấp doanh nghiệp — hộ kinh doanh không có hạ tầng này.
2. 5.2. Mọi sàn lớn đang vận hành tại Việt Nam (Shopee, Lazada, TikTok Shop) đều là pháp nhân doanh nghiệp, không có ngoại lệ hộ kinh doanh làm chủ sàn quy mô.
3. 5.3. Quan hệ hợp đồng dịch vụ nền tảng với hàng trăm, hàng nghìn người bán cần tư cách pháp nhân đầy đủ để chịu trách nhiệm — hộ kinh doanh bị giới hạn phạm vi hoạt động theo quy định đăng ký kinh doanh.

Điểm quan trọng thứ hai, cũng rút ra trực tiếp từ việc đọc kỹ Điều 13: nếu người bán trên sàn là doanh nghiệp (không phải hộ kinh doanh/cá nhân kinh doanh), sàn không có nghĩa vụ khấu trừ thuế thay cho họ — vì toàn bộ Điều 13 chỉ điều chỉnh đối tượng hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh. Doanh nghiệp bán hàng trên sàn tự kê khai, tự nộp thuế theo chế độ kế toán của chính họ; sàn chỉ cần lưu và cung cấp dữ liệu giao dịch khi cơ quan thuế yêu cầu.

6. Ba dòng phải khớp

• Chủ thể: người bán nào, giao dịch nào, số tiền bao nhiêu — khớp giữa hợp đồng, hoá đơn và dữ liệu giao dịch trên hệ thống.
• Nội dung: 25% phí dịch vụ đúng theo tỷ lệ đã ký trong hợp đồng, không phải con số áng chừng.
• Dòng tiền: 75% thật sự đã chuyển trả người bán, có uỷ nhiệm chi hoặc lịch sử ví điện tử làm bằng chứng.

Lệch cặp nào trong ba dòng này là chỗ cơ quan thuế hỏi đầu tiên khi quyết toán.

7. Hạch toán

8. Năm lỗi hay gặp khi mới mở sàn

1. 8.1. Ghi thẳng toàn bộ tiền khách trả vào doanh thu — tính thuế GTGT/TNDN trên cả 1.000.000 đồng thay vì 250.000 đồng, nộp thừa thuế mà không biết.
2. 8.2. Hợp đồng với người bán soạn theo mẫu mua bán hàng hoá — vô tình biến sàn thành bên bán, mất luôn căn cứ “chỉ là trung gian”.
3. 8.3. Không tách tài khoản giữ tiền người bán — dòng tiền lẫn lộn, khó chứng minh khi bị kiểm tra.
4. 8.4. Mặc định khấu trừ thuế cho mọi người bán, kể cả người bán là doanh nghiệp — làm sai nghĩa vụ, phát sinh tranh cãi không đáng có.
5. 8.5. Chậm xuất hoá đơn phí dịch vụ cho người bán, dồn cuối tháng mới xuất — vi phạm thời điểm lập hoá đơn theo quy định hiện hành.

9. Việc cần làm ngay trong tuần này

1. Rà lại hợp đồng mẫu đang dùng với người bán — có đúng là hợp đồng dịch vụ nền tảng, không phải hợp đồng mua bán không.
2. Kiểm tra hệ thống kế toán đang ghi nhận tiền khách trả vào đúng tài khoản “phải trả, phải nộp khác” hay đang ghi thẳng vào doanh thu.
3. Lập danh sách người bán trên sàn, phân loại rõ ai là hộ kinh doanh/cá nhân kinh doanh (phải khấu trừ) và ai là doanh nghiệp (không khấu trừ) — tránh làm sai hàng loạt.

Soi hợp đồng và sổ sách trước khi mô hình chạy lớn thì sửa dễ. Để tới lúc có hàng nghìn giao dịch mỗi tháng mới phát hiện ghi sai doanh thu thì phải làm lại từ đầu, tốn công hơn nhiều.

Tụi mình đang hỗ trợ tư vấn mô hình kế toán — thuế cho các sàn thương mại điện tử mới thành lập. Sếp đang dựng sàn, cho tụi mình xem qua mô hình thu-chi để tư vấn đúng từ đầu, tránh sửa lại giữa chừng.

Bài liên quan (dành cho người BÁN hàng trên sàn, không phải chủ sàn): Hỏi – đáp: sàn TMĐT khấu trừ thuế thay hộ kinh doanh — 10 câu hỏi thật · Ai là người xuất hoá đơn khi hộ kinh doanh bán qua sàn thương mại điện tử?

Miễn trừ trách nhiệm: Bài viết nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo chung, không thay thế cho tư vấn pháp lý hoặc thuế cụ thể cho từng trường hợp. Tài Chính Khởi Nghiệp không chịu trách nhiệm với các quyết định dựa hoàn toàn vào nội dung bài viết mà chưa được tư vấn trực tiếp. Mọi thông tin được cập nhật tới ngày 06/10/2026, văn bản pháp luật có thể thay đổi sau thời điểm này.

#tuanthuthue #hoachdinhthue #taichinhkhoinghiep #thuongmaidientu #khoinghiep

Tình huống giả định, hay gặp ở doanh nghiệp vừa và nhỏ: mỗi tháng đều đóng BHXH đều đặn, bảng lương làm tử tế, nhưng không ai để ý tới một dòng rất nhỏ trong bảng lương — kinh phí công đoàn. Tới lúc thanh tra lao động ghé qua, công ty mới biết mình đã chậm đóng khoản này gần một năm. Số tiền gốc không lớn, nhưng tiền phạt thì không nhỏ.

Đó chính là insight của bài này: doanh nghiệp không trốn, chỉ là không biết khoản này tồn tại độc lập với BHXH — và từ ngày 10/09/2026, mức phạt cho nhóm hành vi này đã tăng, quy về một nghị định duy nhất: Nghị định 283/2026/NĐ-CP.

Bài này gộp hai việc: (1) đọc đúng Nghị định 283/2026/NĐ-CP — nghị định xử phạt vi phạm hành chính lao động, BHXH, trong đó có hẳn một điều riêng cho kinh phí công đoàn; và (2) nói rõ nghĩa vụ đóng kinh phí công đoàn năm 2026 — ai phải đóng, đóng bao nhiêu, đóng khi nào. Đi từ A đến Z, kèm checklist để Sếp tự rà trong công ty mình.

1. Căn cứ pháp lý đang áp dụng

Nghị định 283/2026/NĐ-CP — Chính phủ ban hành 15/07/2026, có hiệu lực 10/09/2026, quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội và người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng. Nghị định này thay thế Nghị định 12/2022/NĐ-CP đã hết hiệu lực. Mọi văn bản, mọi bài viết cũ còn dẫn Nghị định 12/2022 đều đã lạc hậu kể từ mốc này.

Luật Công đoàn 2024 (được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 97/2025/QH15) — có hiệu lực từ 01/07/2025, 6 chương, quy định về tổ chức, hoạt động công đoàn và trách nhiệm đóng góp tài chính công đoàn của người sử dụng lao động.

Nghị định 105/2026/NĐ-CP — hướng dẫn chi tiết về tài chính công đoàn theo Luật Công đoàn 2024, có hiệu lực từ 16/05/2026, thay thế Nghị định 191/2013/NĐ-CP đã hết hiệu lực.

⚠ Mức độ chắc chắn: phần mức phạt (mục 3–4) đã được đối chiếu với bản scan gốc từ Cổng Chính phủ (mức 2 — dùng nội bộ). Phần căn cứ Luật Công đoàn 2024 và Nghị định 105/2026/NĐ-CP lấy từ nguồn tổng hợp (thuvienphapluat.vn, luatvietnam.vn), chưa đối chiếu bản gốc Công báo — dùng để định hướng, khách cần số chính xác tuyệt đối thì đại lý thuế của Sếp sẽ tra lại bản gốc trước khi nộp hồ sơ. Ngày tra: 06/10/2026.

2. Kinh phí công đoàn là gì, ai phải đóng, đóng bao nhiêu

Trả lời ngay: mọi doanh nghiệp có sử dụng lao động đều phải đóng kinh phí công đoàn, kể cả khi công ty chưa thành lập công đoàn cơ sở. Đây là điểm doanh nghiệp hay hiểu nhầm nhất.

1. 2.1. Đối tượng phải đóng: doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã, đơn vị sự nghiệp không hưởng 100% lương từ ngân sách nhà nước, và các cơ quan, tổ chức khác có sử dụng lao động theo hợp đồng lao động.
2. 2.2. Mức đóng: 2% của quỹ tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc cho người lao động. Không phải 2% doanh thu, không phải 2% lợi nhuận — là 2% trên đúng quỹ lương đã dùng để đóng BHXH.
3. 2.3. Ai trả khoản này: người sử dụng lao động (công ty) trả, không trừ vào lương người lao động. Khoản trừ vào lương người lao động (nếu có) là đoàn phí công đoàn — một khoản khác, chỉ áp dụng cho người đã là đoàn viên, mức phổ biến 1% tiền lương đóng BHXH của đoàn viên đó.
4. 2.4. Thời hạn đóng: chậm nhất là ngày cuối cùng của tháng tiếp theo (đóng theo tháng).
5. 2.5. Không có công đoàn cơ sở vẫn phải đóng — nghĩa vụ 2% không phụ thuộc việc công ty đã thành lập công đoàn hay chưa.

3. Bốn nhóm hành vi hay bị phạt theo Nghị định 283/2026/NĐ-CP

Nghị định có 6 chương, 68 điều — không ai đọc hết để làm việc hàng ngày. Bốn nhóm dưới đây là chỗ doanh nghiệp vừa và nhỏ dễ dính nhất.

1. 3.1. Nhóm tiền lương (Điều 23) — không xây dựng hoặc không công bố thang bảng lương; trả lương thiếu; trả dưới mức lương tối thiểu vùng; không trả khoản tương đương mức đóng bảo hiểm cho người không thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc.
2. 3.2. Nhóm nội quy lao động (Điều 25) — không thông báo, không niêm yết nội quy; dùng từ 10 lao động trở lên mà không có nội quy bằng văn bản hoặc không đăng ký.
3. 3.3. Nhóm báo cáo, quản lý lao động (Điều 11 khoản 2) — không báo cáo tình hình thay đổi lao động định kỳ, không lập sổ quản lý lao động.
4. 3.4. Nhóm kinh phí công đoàn (Điều 42) — chậm đóng, không trích đóng, hoặc không đóng đầy đủ kinh phí công đoàn.

4. Mức phạt cụ thể — bảng tra nhanh

⛔ Lưu ý quan trọng trước khi đọc bảng: mọi mức tiền trong Nghị định 283/2026/NĐ-CP là mức phạt cho CÁ NHÂN; tổ chức (công ty) bị phạt GẤP ĐÔI (Điều 7 khoản 2). Riêng hộ kinh doanh và hộ gia đình bị phạt NHƯ CÁ NHÂN, không nhân đôi (Điều 7 khoản 3).

5. Ba điều dễ nhầm khi đọc nghị định này

1. 5.1. Phạt theo hành vi, không cộng dồn theo từng tháng. Vi phạm kéo dài nhiều tháng (như chậm đóng kinh phí công đoàn) chỉ bị phạt MỘT lần cho hành vi đó, kèm thêm tình tiết tăng nặng — không nhân số tháng vi phạm.
2. 5.2. Cách chia bậc theo số lao động KHÔNG giống nhau giữa các điều. Điều 23, 24 (lương) chia bậc kiểu “đóng”: từ 01 đến 10 người, từ 11 đến 50 người. Điều 43, 44 (BHXH) chia bậc kiểu “mở”: dưới 10 người, từ 10 đến dưới 50 người. Công ty đúng 10 người rơi vào bậc khác nhau tuỳ điều đang xét — đừng áp nhầm bảng.
3. 5.3. Kinh phí công đoàn KHÔNG phải nghĩa vụ báo cáo lao động định kỳ. Hai việc này nằm ở hai điều khác nhau (Điều 42 và Điều 11.2), một số bài tóm tắt trên mạng đã gộp nhầm hai việc này làm một — đã kiểm chéo và tách lại đúng.

6. Ba dòng phải khớp

Kinh phí công đoàn, giống mọi khoản trích theo lương, phải để ba dòng sau kể cùng một câu chuyện:

• Chủ thể: quỹ lương làm căn cứ đóng BHXH trên bảng lương đã khai với cơ quan bảo hiểm.
• Nội dung: 2% đúng trên quỹ lương đó, không phải con số áng chừng.
• Dòng tiền: tiền thật đã chuyển vào đúng tài khoản công đoàn cấp trên (số tài khoản thay đổi theo từng địa phương, Sếp cần tra lại đúng Liên đoàn Lao động nơi công ty đặt trụ sở, đừng dùng số tài khoản cũ).

Lệch cặp nào trong ba dòng này là chỗ thanh tra lao động hỏi đầu tiên.

7. Hạch toán kinh phí công đoàn

8. Checklist rà soát tuân thủ — tự kiểm trước khi bị kiểm

In bảng này ra, đánh dấu ☑ từng dòng. Dòng nào chưa chắc thì hỏi ngay bộ phận kế toán hoặc nhân sự phụ trách — đừng đoán.

9. Checklist hàng tháng — việc lặp lại, không chờ ai nhắc

Chín dòng ở mục 8 chỉ rà một lần để biết hiện trạng. Chín dòng dưới đây làm LẠI mỗi tháng, gắn vào đúng chu kỳ trả lương và đóng BHXH.

10. Checklist tuần này — ba việc làm một lần, bắt đầu ngay

Khác với mục 9 (lặp lại mãi mãi), ba việc dưới đây chỉ làm MỘT LẦN, ngay tuần này, để biết hiện trạng công ty đang ở đâu trước khi vào nhịp hàng tháng.

Soi trước khi bị kiểm thì sửa được. Để tới lúc đoàn thanh tra tới mới soi thì chỉ còn biết nộp phạt.

Tụi mình đang cập nhật mẫu rà soát tuân thủ Nghị định 283/2026/NĐ-CP cho khách hàng dịch vụ kế toán trọn gói. Sếp cần rà cho đúng công ty mình, inbox hoặc gọi tổng đài 028.710.19.191 để tụi mình hỗ trợ.

Miễn trừ trách nhiệm: Bài viết nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo chung, không thay thế cho tư vấn pháp lý hoặc thuế cụ thể cho từng trường hợp. Tài Chính Khởi Nghiệp không chịu trách nhiệm với các quyết định dựa hoàn toàn vào nội dung bài viết mà chưa được tư vấn trực tiếp. Mọi thông tin được cập nhật tới ngày 06/10/2026, văn bản pháp luật có thể thay đổi sau thời điểm này.

#tuanthuthue #hoachdinhthue #taichinhkhoinghiep #laodongbhxh #kinhphicongdoan

Vụ Bưu chính (Bộ Khoa học và Công nghệ) vừa gửi thông báo tới các doanh nghiệp bưu chính: báo cáo quý 3/2026 phải nộp trước ngày 05/10/2026. Nhiều Sếp làm bưu chính, chuyển phát, logistics đọc xong vẫn không chắc mình có thuộc diện phải nộp không, điền biểu nào, gửi đâu.

Đây là báo cáo THỐNG KÊ của ngành khoa học và công nghệ, khác hẳn báo cáo thuế — không nộp đúng hạn không bị phạt thuế, nhưng là nghĩa vụ riêng theo Luật Thống kê mà doanh nghiệp bưu chính phải tuân thủ.

Bài này nói rõ ai phải nộp, nộp biểu nào, gửi đâu, và có sẵn bản mẫu điền số liệu demo để Sếp hình dung cách điền trước khi thay bằng số liệu thật.

1. Căn cứ pháp lý đang áp dụng

Thông tư số 45/2025/TT-BKHCN ngày 15/12/2025 của Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ, ban hành quy định hoạt động thống kê ngành khoa học và công nghệ (bao gồm lĩnh vực bưu chính).

Nguồn: thông báo trực tiếp của Vụ Bưu chính (Bộ Khoa học và Công nghệ) gửi các doanh nghiệp bưu chính, ngày tra 06/10/2026. Sếp cần đối chiếu bản gốc Thông tư thì tra trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ (chinhphu.vn) hoặc Cơ sở dữ liệu quốc gia về pháp luật (vbpl.vn) — tụi mình chưa tự tải được bản Công báo đầy đủ.

2. Ai phải nộp báo cáo này

Doanh nghiệp bưu chính — tức doanh nghiệp đã được cấp giấy phép bưu chính hoặc văn bản xác nhận thông báo hoạt động bưu chính theo quy định. Không áp dụng cho doanh nghiệp chỉ tự vận chuyển hàng hoá của chính mình (không cung cấp dịch vụ bưu chính cho khách hàng bên ngoài).

Chưa chắc công ty mình có phải doanh nghiệp bưu chính không — kiểm lại giấy phép bưu chính hoặc văn bản xác nhận đã đăng ký với Bộ Khoa học và Công nghệ (trước đây là Bộ Thông tin và Truyền thông).

3. Hai biểu mẫu — dùng đúng biểu theo cấp báo cáo

Doanh nghiệp chỉ có một trụ sở, không có chi nhánh thì chỉ cần nộp Biểu 0602A.

4. Hai mươi chỉ tiêu cần điền — nhóm theo 6 nhóm lớn

1. 4.1. Tổng doanh thu của doanh nghiệp bưu chính (mã 01) — gồm doanh thu từ dịch vụ hậu cần/logistics cho TMĐT (mã 02) và doanh thu dịch vụ bưu chính (mã 03, trong đó tách riêng doanh thu chuyển phát gói kiện cho TMĐT ở mã 04).
2. 4.2. Sản lượng dịch vụ bưu chính — tách dịch vụ thư (mã 05, gồm thư trong nước/quốc tế đi/quốc tế đến ở mã 06-08) và dịch vụ gói, kiện (mã 09, gồm trong nước/quốc tế đi/quốc tế đến ở mã 10-12).
3. 4.3. Số tiền đã nộp ngân sách nhà nước (mã 13) — tách theo thuế GTGT (14), thuế TNDN (15), thuế xuất nhập khẩu (16), phí/lệ phí khác (17).
4. 4.4. Tổng giá trị đầu tư thực hiện trong năm (mã 18).
5. 4.5. Tổng chi phí (mã 19).
6. 4.6. Lợi nhuận sau thuế (mã 20).

Nhìn vào bảng màu dưới đây để thấy ngay cấu trúc 20 chỉ tiêu — mỗi nhóm một màu, số liệu là demo minh hoạ (giống hệt file tải ở mục 5):

Số liệu demo khớp đúng 4 công thức cộng dồn in sẵn trên biểu — xem mục 5 để đối chiếu.

Các ô đánh dấu (X) trên biểu KHÔNG được ghi số — đó là cột “trong đó dịch vụ chuyển phát cho TMĐT” chỉ áp dụng cho một số chỉ tiêu nhất định (01-04), không áp dụng cho các chỉ tiêu còn lại.

5. Bản mẫu điền số liệu demo

Để Sếp dễ hình dung cách điền, tụi mình điền sẵn số liệu demo vào đúng 20 ô của Biểu 0602A: tải bản demo (DOCX).

Số liệu trong bản demo là ví dụ minh hoạ, không phải số liệu thật — Sếp mở file, xoá số demo, thay bằng số liệu thật của công ty mình trước khi ký và gửi. Ba công thức cộng dồn in sẵn trên biểu, demo đã điền đúng logic để Sếp đối chiếu cách tính:

• Mã 01 = Mã 02 + Mã 03 (demo: 8,5 = 2,0 + 6,5 tỷ đồng)
• Mã 05 = Mã 06 + 07 + 08 (demo: 15.000 = 12.000 + 2.000 + 1.000 cái)
• Mã 09 = Mã 10 + 11 + 12 (demo: 450.000 = 420.000 + 20.000 + 10.000 cái)
• Mã 13 = Mã 14 + 15 + 16 + 17 (demo: 0,68 = 0,45 + 0,18 + 0 + 0,05 tỷ đồng)

6. Nộp ở đâu, hình thức nào

1. 6.1. Hình thức gửi (chọn một trong hai): tệp dữ liệu có cấu trúc, ký số của thủ trưởng đơn vị; hoặc bản scan báo cáo đã ký tay, đóng dấu doanh nghiệp.
2. 6.2. Gửi qua email: baocaobuuchinh@mst.gov.vn
3. 6.3. Hoặc gửi trực tiếp: Vụ Bưu chính (Bộ Khoa học và Công nghệ) — Toà nhà Cục Đổi mới sáng tạo, 113 Trần Duy Hưng, phường Yên Hoà, Hà Nội.
4. 6.4. Đồng thời gửi thêm cho Sở Khoa học và Công nghệ nơi doanh nghiệp đặt trụ sở chính (Biểu 0602A) hoặc nơi có chi nhánh (Biểu 0602B).

7. Mốc thời gian — đừng để trễ như quý này

Hạn nộp: trước ngày 05 của tháng đầu quý tiếp theo — ví dụ báo cáo quý 3 (tháng 7-8-9) phải nộp trước ngày 05/10. Đặt lịch nhắc cố định mỗi đầu quý, đừng đợi thông báo mới làm — quý 3/2026 này hạn đã là 05/10, nếu Sếp đọc bài sau ngày đó thì nộp ngay, trễ vài ngày còn hơn không nộp.

8. Ba lỗi hay gặp

1. 8.1. Nhầm đối tượng — công ty chỉ tự vận chuyển hàng của mình (không bán dịch vụ bưu chính cho khách ngoài) không phải doanh nghiệp bưu chính, không cần nộp biểu này.
2. 8.2. Có chi nhánh nhưng chỉ nộp Biểu 0602A, quên nộp Biểu 0602B riêng cho từng chi nhánh tại các Sở Khoa học và Công nghệ địa phương.
3. 8.3. Ghi số vào các ô đánh dấu (X) — cột TMĐT chỉ áp dụng cho 4 chỉ tiêu đầu, các chỉ tiêu còn lại để trống đúng theo hướng dẫn trên biểu.

9. Việc cần làm ngay trong tuần này

1. Kiểm tra công ty mình có giấy phép/văn bản xác nhận hoạt động bưu chính không (mục 2).
2. Xác định có chi nhánh cần nộp thêm Biểu 0602B không (mục 3).
3. Tải bản demo, đối chiếu cách điền, thay bằng số liệu thật của quý 3/2026.
4. Gửi email + bản scan đã ký, đóng dấu tới baocaobuuchinh@mst.gov.vn và Sở Khoa học và Công nghệ liên quan.

Báo cáo đúng hạn, đúng biểu thì xong việc trong một buổi. Để tới lúc cơ quan nhắc nhở mới làm thì vừa gấp vừa dễ điền sai.

Làm tới bước này mà vẫn vướng? Tụi mình làm thay, hoặc ngồi làm cùng Sếp một lần.

Miễn trừ trách nhiệm: Bài viết mang tính chất chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn, không thay thế tư vấn pháp lý chính thức. Người đọc nên tự kiểm tra hoặc liên hệ Vụ Bưu chính (Bộ Khoa học và Công nghệ) để được tư vấn cụ thể. Số liệu trong bản mẫu tải về CHỈ là demo minh hoạ, không phải số liệu thật — người đọc tự chịu trách nhiệm khi điền và nộp báo cáo.

#tuanthuthue #hoachdinhthue #taichinhkhoinghiep #buuchinh #baocaothongke

Một hộ kinh doanh tụi mình đang hỗ trợ, bên công an khu vực nhắc tới hạn báo cáo công tác phòng cháy chữa cháy (PCCC) mà chủ hộ còn chưa rõ phải nộp giấy gì, nộp ở đâu. Tụi mình soạn sẵn Mẫu số PC04, gửi cho Sếp soát lại nội dung rồi ký điện tử — xong trong một buổi, không phải chạy ra phường nộp giấy.

Nhiều chủ hộ nghĩ PCCC là chuyện của nhà xưởng, khách sạn, karaoke — “quán nhỏ của mình chắc không dính”. Thật ra không phải Sếp nào cũng phải báo cáo, nhưng cũng không phải cứ “nhà nhỏ” là chắc chắn không phải làm — cái quyết định là cơ sở của Sếp có thuộc diện quản lý về PCCC hay không, chứ không phải quy mô to hay nhỏ.

Bài này nói rõ ai phải làm, làm gì, nộp ở đâu, và hai mốc trong năm đừng để quên.

1. Căn cứ pháp lý đang áp dụng

Nghị định 105/2025/NĐ-CP của Chính phủ, quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ — trong đó có mẫu báo cáo định kỳ (Mẫu số PC04) và quy định về hệ thống Cơ sở dữ liệu về phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ.

Ngày tra: 06/10/2026, đối chiếu qua thuvienphapluat.vn và luatvietnam.vn. Chưa tự tải được bản Công báo gốc — Sếp cần bản đầy đủ 100% thì mở trực tiếp trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ (chinhphu.vn) hoặc Cơ sở dữ liệu quốc gia về pháp luật (vbpl.vn).

2. Cơ sở nào phải báo cáo — bảng đối chiếu theo đúng Phụ lục I

Nghị định 105/2025/NĐ-CP (ban hành 15/05/2025) có Phụ lục I liệt kê đủ 34 nhóm cơ sở thuộc diện quản lý PCCC. Dưới đây là các nhóm khách TCKN hay gặp nhất — Sếp đối chiếu đúng ngành nghề và diện tích thực tế của mình:

Nguồn: Phụ lục I, Nghị định 105/2025/NĐ-CP (ngày 15/05/2025 của Chính phủ) — đã đọc nguyên văn toàn bộ 34 mục, ngày tra 06/10/2026. Đối chiếu khớp với thuvienphapluat.vn, luatvietnam.vn.

Diện tích phục vụ kinh doanh ở đây tính tổng diện tích thực tế dùng để bán hàng/sản xuất (kể cả khu trưng bày, kho hàng đi kèm ngay tại chỗ), không phải diện tích đất hay diện tích giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Không thấy ngành nghề của mình trong bảng trên, hoặc diện tích nằm ngay ranh giới (ví dụ đúng 48-52 m²) — hỏi thẳng công an phường/xã quản lý địa bàn để chắc chắn, đừng tự suy đoán rồi bỏ qua.

2.15. Sạp trong chợ khác cửa hàng độc lập — đừng nhầm hai trường hợp

Khách TCKN hay hỏi nhất: “sạp bán quần áo, giày dép sỉ lẻ trong chợ (như chợ Tân Bình) có phải tự làm báo cáo PCCC không?”

Ví dụ thực tế: các cửa hàng nằm trên những tuyến đường bao quanh khu chợ (như các tuyến mặt tiền và đường nhánh sát chợ Tân Bình) — dù sát vách chợ, đi bộ qua lại chỉ vài bước — vẫn là cửa hàng độc lập, không được tính gộp PCCC chung với chợ. Mỗi cửa hàng tự đối chiếu diện tích thực tế của mình với bảng ở mục 2: bán vải, quần áo, phụ liệu thời trang thuộc nhóm hàng hoá dễ cháy (mục 2.2, ngưỡng từ 30 m²); nếu có chỗ ở phía trên hoặc phía sau cửa hàng thì tính theo nhóm nhà ở kết hợp kinh doanh (mục 2.1, ngưỡng từ 50 m²).

Rủi ro riêng của khu vực nhà phố san sát quanh chợ: cháy một nhà dễ lan sang nhà liền kề — vì mặt tiền thường hẹp, hàng hoá (vải, quần áo) chất cao sát lối đi. Hai điều cần tự kiểm trước khi cơ quan chức năng tới kiểm tra:

1. Lối thoát nạn tối thiểu rộng 0,8 m, cao 1,9 m — không bị hàng hoá, kệ tủ che chắn.
2. Cửa hàng chỉ có một lối ra vào thì cần tính thêm lối thoát phụ (cầu thang ngoài, lối thông tầng, hoặc cửa thoát hiểm) — đừng để cả cửa hàng chỉ có đúng một cửa duy nhất vừa là lối vào khách vừa là lối thoát khi có cháy.

Ca thật đã có: đợt kiểm tra tại chợ Nành — Ninh Hiệp (chợ vải lớn ở miền Bắc, mô hình tương tự chợ Tân Bình) phát hiện nhiều vi phạm: lấn chiếm lối thoát nạn, chặn hành lang thoát hiểm bằng hàng hoá, xếp hàng sai quy cách dễ cháy lan (nguồn: An ninh Thủ đô, báo đăng). Cửa hàng bán sỉ vải, quần áo quanh các khu chợ lớn nên tự kiểm trước, đừng để bị phát hiện mới chỉnh sửa.

Chưa chắc sạp của mình thuộc diện nào — hỏi thẳng Ban quản lý chợ xem đã ký cam kết PCCC cho sạp mình chưa, và đã có bình chữa cháy tại chỗ chưa. Đừng để tới lúc kiểm tra mới biết sạp mình chưa có gì.

3. Mẫu PC04 ghi những gì

Mẫu số PC04 là báo cáo tổng hợp, đánh giá tình hình công tác PCCC và cứu nạn, cứu hộ tại cơ sở trong kỳ báo cáo. Nội dung chính:

1. 3.1. Đặc điểm tình hình của cơ sở (địa chỉ, ngành nghề, quy mô).
2. 3.2. Kết quả đã làm: trang bị, bảo dưỡng phương tiện chữa cháy; tuyên truyền, huấn luyện cho người làm việc tại cơ sở.
3. 3.3. Tồn tại, hạn chế — phần này ghi đúng thực tế, đừng ghi “không có gì” cho xong nếu thực tế còn thiếu bình chữa cháy hay chưa tập huấn.
4. 3.4. Kiến nghị, đề xuất (nếu có).

4. Nộp ở đâu, nộp khi nào

Báo cáo gửi đến một trong các nơi sau:

1. 4.1. Uỷ ban nhân dân cấp xã trực tiếp quản lý địa bàn.
2. 4.2. Cơ quan Công an có thẩm quyền quản lý về PCCC.
3. 4.3. Cơ quan chuyên môn về xây dựng trực tiếp quản lý (áp dụng một số loại hình cơ sở đặc thù).
4. 4.4. Hoặc cập nhật trực tuyến trên hệ thống thuthapdulieu.csdlcbcs.vn — không cần đi nộp giấy, đăng nhập bằng mã cơ sở và mật khẩu do công an địa phương cấp.

Hai mốc trong năm: trước ngày 15 tháng 6 và trước ngày 15 tháng 12 hằng năm. Qua hai mốc này mà chưa nộp là trễ hạn.

5. Khai báo trên hệ thống thuthapdulieu.csdlcbcs.vn

1. 5.1. Đăng nhập bằng mã số cơ sở và mật khẩu — công an địa phương cấp khi đến kiểm tra hoặc khi hộ liên hệ xin cấp.
2. 5.2. Chọn mục “Sửa thông tin” rồi chọn lĩnh vực “Phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ”.
3. 5.3. Điền đúng nội dung như đã chuẩn bị ở Mẫu PC04 (mục 3 ở trên) — hai bản phải khớp nhau, đừng để giấy nộp một đằng, dữ liệu trên hệ thống một nẻo.

6. Ba dòng phải khớp

Công ty và hộ kinh doanh áp dụng y hệt nhau về nghĩa vụ PCCC — cùng ngưỡng diện tích, cùng Mẫu PC04, cùng nơi nộp, cùng hai mốc 15/6 và 15/12. Chỗ khác duy nhất là ai ký: hộ kinh doanh thì chủ hộ ký; công ty thì người đại diện pháp luật ký, kèm đóng dấu nếu công ty còn dùng dấu.

Khung quản trị rủi ro — áp dụng cho hồ sơ PCCC cũng như hồ sơ thuế:

7. Checklist chủ hộ tự kiểm tra định kỳ

Không đợi tới gần hạn 15/6 hay 15/12 mới nhìn lại. Mỗi tháng dành 10 phút đi một vòng, tick đủ các mục dưới đây — đúng tinh thần Mẫu số PC02 (biên bản tự kiểm tra) mà cơ quan công an dùng khi tới kiểm tra thật.

Nguồn tham khảo: tổng hợp từ nội dung kiểm tra thực tế PCCC phổ biến (điều kiện thoát nạn, hệ thống điện, phương tiện chữa cháy tại chỗ, biển báo và phương án thoát nạn) theo hướng dẫn chung của ngành PCCC — đối chiếu qua luatvietnam.vn, ngày tra 06/10/2026.

Thiếu mục nào trong 9 mục trên thì xử lý ngay trong tuần — đừng để dồn tới lúc nộp báo cáo mới lo, vì nếu công an kiểm tra đột xuất thấy thiếu thì nặng hơn báo cáo thiếu.

8. Hồ sơ cần lưu

1. 8.1. Bản sao Mẫu PC04 đã nộp hoặc đã ký điện tử, kèm ngày nộp.
2. 8.2. Ảnh chụp hoặc biên nhận xác nhận đã cập nhật trên hệ thống thuthapdulieu.csdlcbcs.vn (nếu nộp online).
3. 8.3. Hoá đơn, chứng từ mua sắm/bảo dưỡng thiết bị PCCC trong kỳ (nếu có phát sinh).

9. Năm lỗi hay gặp

1. 9.1. Tưởng “quán nhỏ” nên bỏ qua, không tự kiểm tra cơ sở mình có thuộc diện quản lý PCCC không.
2. 9.2. Đợi công an nhắc rồi mới làm, dễ trễ cả hai mốc 15/6 và 15/12.
3. 9.3. Ghi “không có tồn tại, hạn chế” trong khi thực tế thiếu bình chữa cháy hoặc chưa tập huấn — báo cáo không khớp thực tế bị phát hiện khi kiểm tra thì nặng hơn báo cáo thật.
4. 9.4. Nộp giấy ở UBND xã nhưng không cập nhật trên hệ thống online (hoặc ngược lại) — hai nơi không khớp dữ liệu.
5. 9.5. Không lưu lại bản đã nộp, tới lúc công an kiểm tra lại không có gì chứng minh đã báo cáo đúng hạn.

10. Việc cần làm ngay trong tuần này

1. Kiểm tra cơ sở mình có thuộc diện quản lý PCCC không (mục 2).
2. Nếu có, soát lại thiết bị chữa cháy thực tế đang có tại cơ sở trước khi điền báo cáo.
3. Chuẩn bị Mẫu PC04, đối chiếu đủ ba dòng phải khớp (mục 6).
4. Nộp trước mốc gần nhất (15/6 hoặc 15/12), lưu lại bản đã nộp.

Giấy nộp đúng hạn thì không ai hỏi tới. Giấy thiếu, giấy trễ thì lúc kiểm tra mới biết đã bỏ qua từ đầu năm.

Làm tới bước này mà vẫn vướng? Tụi mình làm thay, hoặc ngồi làm cùng Sếp một lần.

Miễn trừ trách nhiệm: Bài viết mang tính chất chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn, không thay thế tư vấn pháp lý chính thức. Người đọc nên tự kiểm tra hoặc liên hệ cơ quan chuyên môn (công an địa phương) để được tư vấn cụ thể. Việc áp dụng thông tin trong bài do người đọc tự quyết định và tự chịu trách nhiệm.

#tuanthuthue #hoachdinhthue #taichinhkhoinghiep #pccc #hokinhdoanh

Tình huống điển hình: công ty vừa tăng phụ cấp ăn trưa cho 40 nhân viên lên 1,2 triệu đồng/tháng theo mức mới nghe đồn, nhưng kế toán vẫn khấu trừ thuế thu nhập cá nhân trên toàn bộ khoản này như mọi tháng trước — mỗi người bị trừ thêm gần trăm nghìn đồng một cách oan uổng, nhân lên cả công ty là con số không nhỏ mỗi tháng. Không ai để ý rằng từ 01/07/2026, khoản này đã được miễn thuế hoàn toàn.

1. Căn cứ pháp lý đang áp dụng

1. 1.1. Nghị định 253/2026/NĐ-CP và Thông tư 87/2026/TT-BTC — Chính phủ và Bộ Tài chính ban hành cùng ngày 30/06/2026, hiệu lực từ 01/07/2026, hướng dẫn chi tiết Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15.

Trạng thái hiệu lực tra ngày 01/10/2026. Sếp tự kiểm lại tại vbpl.vn khi dùng ở thời điểm khác.

2. Vì sao đợt sửa này rộng hơn những lần trước

2.1. Luật Thuế thu nhập cá nhân cũ (ban hành 2007, sửa nhiều lần) được xây dựng trong bối cảnh cơ cấu thu nhập của người lao động đơn giản — chủ yếu lương cứng cộng vài khoản phụ cấp cố định. Hai thập kỷ sau, cách trả thu nhập đã đổi khác hẳn: cổ phiếu thưởng, ESOP, bảo hiểm nhân thọ do công ty mua, làm việc từ xa kèm hỗ trợ nhà ở, thưởng theo KPI bằng nhiều hình thức — luật cũ không theo kịp, mỗi loại thu nhập mới phát sinh lại phải chờ công văn hướng dẫn riêng lẻ, gây lúng túng cho cả doanh nghiệp lẫn cơ quan thuế.

2.2. Nghị định 253/2026 và Thông tư 87/2026 gom lại thành một lần sửa toàn diện, vừa mở rộng miễn thuế cho các khoản phúc lợi thực tế người lao động đang nhận (ăn trưa, làm thêm giờ, nhà ở), vừa siết lại điều kiện giảm trừ người phụ thuộc để tránh khai khống — hai hướng ngược chiều nhau cùng lúc, nên doanh nghiệp cần đọc kỹ cả phần được lợi lẫn phần phải cẩn thận hơn.

3. Năm điểm thay đổi ảnh hưởng trực tiếp tới bảng lương — kèm ví dụ bằng số

1. 3.1. Phụ cấp ăn giữa ca miễn thuế tăng lên 1,2 triệu đồng/người/tháng. Mức cũ thấp hơn đáng kể — một công ty 40 người trả đúng mức trần mới, nếu trước đây vẫn tính thuế trên phần chênh lệch thì nay toàn bộ 1,2 triệu đồng/người được miễn, không phải cộng vào thu nhập chịu thuế nữa. Tính nhanh: với 40 nhân viên, riêng khoản phụ cấp ăn trưa mỗi tháng công ty không còn phải khấu trừ thêm thuế thu nhập cá nhân trên khoản này cho toàn bộ nhân sự.
2. 3.2. Thêm nhiều khoản được miễn thuế: tiền làm thêm giờ, phụ cấp ca đêm, hỗ trợ nhà ở do công ty cấp, và phần đóng quỹ hưu trí tự nguyện tới 3 triệu đồng/tháng. Ví dụ: nhân viên có phần lương làm thêm giờ 2 triệu đồng/tháng — trước đây cộng vào thu nhập chịu thuế tính theo bậc luỹ tiến, nay khoản này tách riêng, miễn hoàn toàn.
3. 3.3. Nhân sự công nghệ cao được miễn thuế 5 năm — áp dụng cho người làm trong lĩnh vực công nghệ số, công nghệ cao, công nghệ chiến lược. Đây là chính sách thu hút nhân tài, đi kèm tinh thần Luật Công nghệ cao 133/2025/QH15 (hiệu lực cùng giai đoạn) — doanh nghiệp phần mềm, bán dẫn, AI nên rà lại danh sách nhân sự đủ điều kiện để không bỏ lỡ quyền lợi cho người lao động.
4. 3.4. Thêm khoản giảm trừ mới: chi phí khám chữa bệnh, học phí cho bản thân và người phụ thuộc; phí bảo hiểm hưu trí bổ sung, bảo hiểm nhân thọ tự nguyện — những khoản này trước đây người lao động tự chi, không được trừ vào thu nhập tính thuế; nay có hoá đơn, chứng từ hợp lệ thì được trừ, giảm số thuế phải nộp cuối năm.
5. 3.5. Siết điều kiện người phụ thuộc: thu nhập của người phụ thuộc để vẫn được tính giảm trừ giới hạn ở mức 3 triệu đồng/tháng, kèm yêu cầu hồ sơ chứng minh chặt hơn với người phụ thuộc không có khả năng tự nuôi sống (ví dụ cha mẹ già, con bị bệnh). Trước đây mức này lỏng hơn và giấy tờ đơn giản hơn — nhiều hồ sơ khai người phụ thuộc có thu nhập nhẹ nhàng vượt mức cũ mà không bị phát hiện; nay dễ bị loại giảm trừ nếu không chuẩn bị đủ chứng từ.

4. Thay đổi riêng cho cổ phiếu thưởng, ESOP, bảo hiểm nhân thọ

4.1. Thuế trên cổ phiếu thưởng và ESOP chỉ phát sinh khi chuyển nhượng cổ phiếu, không tính ngay lúc được cấp như một số cách hiểu trước đây — căn cứ tính theo giá trị sổ sách hoặc giá thị trường tại thời điểm phát hành. Điều này có lợi cho người lao động: không phải gồng thuế ngay khi nhận cổ phiếu (lúc chưa có tiền mặt trong tay), mà chỉ nộp khi thực sự bán ra có tiền thật.

4.2. Phí bảo hiểm nhân thọ công ty đóng cho nhân viên không bị tính thuế ngay lúc đóng nữa — thay vào đó, công ty bảo hiểm khấu trừ 10% trên phần tích luỹ khi hợp đồng đáo hạn. Cách làm mới giống với logic của cổ phiếu thưởng: dời thời điểm nộp thuế về lúc người lao động thực sự nhận được tiền, thay vì tính ngay từ lúc công ty chi trả hộ.

5. Việc cần làm ngay trong tuần này

1. Rà lại bảng lương: phụ cấp ăn trưa, tiền tăng ca, phụ cấp ca đêm đã tính đúng diện miễn thuế mới chưa — nếu vẫn đang khấu trừ theo mức cũ, hoàn lại cho nhân viên các tháng đã tính dư.
2. Với nhân sự công nghệ cao, kiểm tra điều kiện có đủ hưởng miễn thuế 5 năm không, lập danh sách gửi bộ phận nhân sự.
3. Thu thêm hồ sơ chứng minh cho người phụ thuộc theo yêu cầu mới (đặc biệt người phụ thuộc không có khả năng tự nuôi sống), tránh bị loại giảm trừ khi quyết toán cuối năm.
4. Nếu công ty có chương trình ESOP hoặc mua bảo hiểm nhân thọ cho nhân viên, thông báo lại cho người lao động biết thời điểm chịu thuế đã dời, tránh hiểu nhầm bị tính thuế hai lần.

Bước tiếp — nhắn tụi mình. Sếp gửi bảng lương hiện tại, tụi mình soát giúp các khoản phụ cấp đã áp đúng diện miễn thuế mới chưa, hoặc hẹn một buổi tại tckn.vn/hen-gap-tu-van.

Miễn trừ trách nhiệm

Bài viết chỉ mang tính chất chia sẻ kinh nghiệm và phổ biến kiến thức. Không thay thế cho tư vấn pháp lý chính thức. Người đọc nên tự tìm hiểu văn bản pháp luật hiện hành hoặc liên hệ cơ quan chức năng, luật sư hoặc chuyên gia để được tư vấn cụ thể. Việc áp dụng thông tin trong bài viết là tự nguyện và người áp dụng tự chịu trách nhiệm.

#tuanthuthue
#hoachdinhthue
#taichinhkhoinghiep
#thuetncn
#luong