Câu hỏi thật một chủ shop gửi tụi mình, đã giấu tên.
“Năm 2025 từ tháng 1 đến tháng 6, Shopee, TikTok chưa tự khấu trừ thuế dùm người shop. Em đã nộp đủ tờ khai theo cá nhân kinh doanh các tháng, nhưng lại khai số tiền về tài khoản chứ không phải doanh thu. Làm sao bổ sung khoản chênh lệch?”

Tờ khai nộp đủ. Đúng hạn. Thuế cũng nộp đủ trên con số đã khai.
Chỉ có con số khai là con số sau khi sàn đã trừ phí.

Câu hỏi này không lạ. Ngày 03/01/2025, Báo Điện tử Chính phủ đăng lại câu trả lời của Bộ Tài chính cho một hộ bán hàng trực tuyến ở Hà Nội. Câu chốt: doanh thu tính thuế là “toàn bộ tiền bán hàng”, “không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền” (bản đăng lại trên trang Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam).

Phí sàn là tiền Sếp trả cho sàn. Nó là chi phí, không phải phần doanh thu được bớt.
Tự khai bổ sung trước khi cơ quan thuế hỏi thì chỉ nộp thêm thuế và tiền chậm nộp, không bị phạt khai sai.

1. Doanh thu tính thuế là giá bán, không phải tiền về

Doanh thu tính thuế của cá nhân kinh doanh là toàn bộ tiền bán hàng, cộng cả khoản trợ giá, hỗ trợ được hưởng; phí sàn không được trừ.
Căn cứ kỳ 2025: khoản 1 Điều 10 Thông tư 40/2021/TT-BTC. Nguyên văn: doanh thu tính thuế “là doanh thu bao gồm thuế (trường hợp thuộc diện chịu thuế) của toàn bộ tiền bán hàng, tiền gia công, tiền hoa hồng, tiền cung ứng dịch vụ phát sinh trong kỳ tính thuế (…) bao gồm cả các khoản thưởng, hỗ trợ đạt doanh số, khuyến mại, chiết khấu thương mại, chiết khấu thanh toán, chi hỗ trợ bằng tiền hoặc không bằng tiền; các khoản trợ giá, phụ thu, phụ trội, phí thu thêm được hưởng (…) không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền”. Mức A, đã đọc nguyên văn trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về pháp luật ngày 19/10/2026. Thông tư này đã bị khoản 2 Điều 9 Thông tư 18/2026/TT-BTC (ký 05/03/2026, hiệu lực từ ngày ký) thay thế, nhưng vẫn là căn cứ cho kỳ tính thuế năm 2025.

1.1. Lý do phí không được trừ: cá nhân kinh doanh nộp thuế theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu. Cách tính này không trừ bất kỳ chi phí nào, kể cả tiền nhập hàng, tiền ship, tiền phí sàn.

1.2. Bảng dưới phân loại từng dòng trên báo cáo doanh thu của Shopee, TikTok Shop. Số ví dụ là tháng 3/2025 của shop minh hoạ ở mục 3.

Cách gọi qua điện thoại: “ô 1.6B”. Mức A là đã đọc nguyên văn quy định. Mức B là đọc qua nguồn thứ hai. Mức C là tụi mình đề xuất, chưa có văn bản nói riêng.

1.15. Thời điểm tính: tháng có đơn giao thành công, không phải tháng sàn chuyển tiền. Đơn giao ngày 29/03 mà tiền về ngày 05/04 thì vẫn là doanh thu tháng 3.

2. Vì sao chỉ sáu tháng đầu năm 2025 phải tự sửa

Từ 01/07/2025 sàn có chức năng đặt hàng và thanh toán phải khấu trừ, khai thay, nộp thay thuế cho người bán; trước đó người bán tự khai.

2.1. Nghị định 117/2025/NĐ-CP, ký 09/06/2025, hiệu lực 01/07/2025. Tỷ lệ khấu trừ với hàng hoá: 1% thuế giá trị gia tăng, 0,5% thuế thu nhập cá nhân của cá nhân cư trú, tại điểm a.1 và điểm b.1.1 khoản 2 Điều 5. Mức A, đã đọc nguyên văn. Nghị định này hết hiệu lực từ 01/07/2026, bị Nghị định 252/2026/NĐ-CP thay thế, nhưng vẫn là căn cứ cho các giao dịch từ 01/07/2025 đến 30/06/2026.

2.2. Shopee, TikTok Shop có chức năng thanh toán, nên tiền hàng từ tháng 7/2025 đã bị giữ thuế. Phần này Sếp không khai lại.

2.3. Tháng 1 đến tháng 6/2025 không ai giữ thuế thay. Tờ khai mẫu 01/CNKD Sếp tự nộp là căn cứ duy nhất cơ quan thuế có.

2.4. Từ 2026 sàn vẫn khấu trừ thay theo khoản 4 Điều 13 Luật Quản lý thuế 108/2025/QH15 và Điều 11 Nghị định 68/2026/NĐ-CP. Mức A.

3. Ví dụ số: sáu tháng của một shop gốm

Chị Mai Thảo An bán gốm trên Shopee và TikTok Shop, cá nhân kinh doanh nộp thuế theo tháng (tên và số liệu minh hoạ).
Chị khai tiền về tài khoản. Doanh thu đúng lấy từ báo cáo hai sàn, cộng gộp. Ngày nộp tiền dự kiến 30/10/2026.

Đơn vị: đồng. Thuế 1,5% gồm 1% giá trị gia tăng và 0,5% thu nhập cá nhân của nhóm phân phối, cung cấp hàng hoá. Hạn nộp rơi vào Chủ nhật thì dời sang thứ Hai, nên tháng 3 và tháng 6 hạn là ngày 21.

3.8. Tổng phải nộp thêm: 779.700 đồng thuế và khoảng 125.057 đồng tiền chậm nộp. Chênh lệch 51.980.000 đồng doanh thu chỉ sinh ra 779.700 đồng thuế, nhỏ hơn nhiều nỗi lo của Sếp.

3.9. Mỗi ngày chần chừ thêm 0,03% trên số thuế thiếu. Với ví dụ này là khoảng 234 đồng một ngày.

4. Khai bổ sung từng tháng: sáu bước

Mỗi tháng sai là một tờ khai bổ sung riêng, đúng mẫu 01/CNKD, đúng kỳ tháng đó; không gộp sáu tháng vào một tờ.

4.1. Vào Cổng thuế điện tử thuedientu.gdt.gov.vn, mục Cá nhân, đăng nhập bằng mã số thuế hoặc tài khoản định danh điện tử mức 2.

4.2. Chọn Khai thuế, tờ khai 01/CNKD, kỳ tính thuế tháng 1/2025, loại tờ khai “Bổ sung”. Hệ thống ghi “Bổ sung lần thứ 1”.

4.3. Ghi lại toàn bộ số đúng của tháng đó: doanh thu 48.000.000, thuế giá trị gia tăng 1%, thuế thu nhập cá nhân 0,5%. Không ghi riêng phần chênh lệch.

4.4. Nếu hệ thống yêu cầu bản giải trình khai bổ sung, ghi lý do: “khai nhầm tiền thực nhận sau phí sàn thay cho doanh thu bán hàng”. Hệ thống tự tính số thuế tăng thêm. Mức C với tên mẫu giải trình, xem mục 7.4.

4.5. Ký nộp. Lặp lại cho tháng 2 đến tháng 6.

4.6. Nộp tiền thuế tăng thêm và tiền chậm nộp bằng Nộp thuế điện tử hoặc ứng dụng eTax Mobile. Tờ khai gửi về cơ quan thuế đang quản lý Sếp (Thuế cơ sở nơi đăng ký).

Thời hạn được khai bổ sung là 05 năm kể từ hạn nộp tờ khai tháng sai, và phải trước khi cơ quan thuế công bố quyết định kiểm tra. Khoản 5 Điều 12 Luật Quản lý thuế 108/2025/QH15 và Điều 12 Nghị định 252/2026/NĐ-CP. Mức A.

Hình 4.7 — Mẫu minh hoạ tờ khai bổ sung tháng 3/2025, tụi mình tự vẽ, rút gọn. Số chỉ tiêu và bố cục thật theo tờ khai hệ thống hiện ra. Chỗ nền vàng chữ đỏ là chỗ Sếp điền.

5. Ngưỡng 100 triệu năm 2025 và chuyện bị phạt

Ngưỡng không chịu thuế năm 2025 là doanh thu cả năm từ 100 triệu đồng trở xuống, tính bằng doanh thu đúng chứ không bằng tiền về.

5.4. Cẩn thận chiều ngược lại: shop nào trước đây khai tiền về dưới 100 triệu mà doanh thu đúng vượt 100 triệu, thì khi cộng lại là phát sinh thuế cho cả những tháng tưởng được miễn.

5.5. Không bị phạt khai sai nếu đã khai bổ sung và nộp đủ thuế trước khi cơ quan thuế công bố quyết định kiểm tra, hoặc trước khi cơ quan thuế phát hiện. Điểm a khoản 2 Điều 44 Luật Quản lý thuế 108/2025/QH15. Mức A.

5.6. Tiền chậm nộp thì vẫn phải nộp. Điểm b khoản 1 Điều 16 cùng luật; mức 0,03% một ngày tại điểm a khoản 2 Điều 16. Số ngày tính từ ngày liền sau hạn nộp tới ngày liền trước ngày tiền vào ngân sách, theo điểm a khoản 1 Điều 26 Nghị định 252/2026/NĐ-CP. Mức A.

5.7. Điều kiện đi kèm: nghiệp vụ đã được ghi nhận đầy đủ trên sổ sách. Shop có báo cáo đơn hàng của sàn là có bằng chứng ghi nhận. Mức C, tụi mình đề xuất giữ bảng đối chiếu ở mục 6 làm sổ.

6. Hồ sơ cần giữ

Giữ hai nhóm giấy: nhóm chứng minh doanh thu và nhóm chứng minh tiền; mỗi tháng một bộ.

Tên mục trong trang bán hàng có thể đổi theo phiên bản sàn. Giữ tối thiểu 05 năm, bằng thời hạn được khai bổ sung.

7. Hỏi đáp nhanh

7.1. Khai bổ sung có bị “để ý” không? Tờ khai bổ sung làm tăng thuế là việc bình thường luật cho phép. Để cơ quan thuế tự đối chiếu dữ liệu sàn rồi gọi mới là chuyện khó.

7.2. Gộp sáu tháng vào tờ tháng 6 được không? Không nên. Mỗi kỳ có hạn nộp riêng, tiền chậm nộp tính theo từng kỳ.

7.3. Phí sàn có được trừ ở đâu không? Năm 2025 cá nhân kinh doanh nộp theo tỷ lệ trên doanh thu nên không trừ. Từ 2026, nếu chọn nộp thuế thu nhập cá nhân theo thu nhập thì phí sàn là chi phí được trừ.

7.4. Mẫu giải trình nào? Hệ thống tự hiện phần giải trình khi chọn tờ khai bổ sung. Tụi mình chưa đọc được văn bản mới thay mẫu giải trình cũ sau 01/07/2026, nên cứ theo màn hình hệ thống.

7.5. Tháng 7 đến tháng 12/2025 sàn đã trừ thuế, có phải khai không? Phần sàn đã khấu trừ thì không khai lại. Giữ chứng từ khấu trừ sàn cấp.

7.6. Thông tư 18/2026 nói kỳ đã khai theo Thông tư 40/2021 thì không điều chỉnh lại — vậy có còn phải khai bổ sung không? Có, nếu kỳ đó khai sai ngay từ đầu. Khoản 2 Điều 8 Thông tư 18/2026/TT-BTC là điều khoản chuyển tiếp, nguyên văn: “Đối với trường hợp đã kê khai, nộp thuế theo hướng dẫn tại Thông tư số 40/2021/TT-BTC thì không điều chỉnh lại. Trường hợp chưa khai thuế thì thực hiện theo hồ sơ, thủ tục quy định tại Thông tư này và không bị xử phạt.”

7.6.1. Kỳ đã khai đúng theo Thông tư 40 thì không phải khai lại theo cách tính mới.

7.6.2. Kỳ khai sai ngay theo Thông tư 40 thì vẫn phải khai bổ sung. Khoản 1 Điều 10 Thông tư 40 tính doanh thu là toàn bộ tiền bán hàng, không phải số tiền sàn trả về tài khoản. Khai theo tiền về tài khoản là khai thiếu, không phải “đã kê khai theo hướng dẫn tại Thông tư 40”.

7.6.3. Đây là cách hiểu của tụi mình, chưa có văn bản trả lời riêng của cơ quan thuế cho câu này (mức C).

8. Việc làm ngay trong tuần này

8.1. Tải báo cáo doanh thu tháng 1 đến tháng 6/2025 trên Shopee và TikTok Shop.

8.2. Lập bảng đối chiếu như mục 3. Kiểm lại từng tháng theo bảng 1.3 đến 1.14.

8.3. Nộp sáu tờ khai bổ sung 01/CNKD, mỗi tháng một tờ.

8.4. Nộp tiền thuế tăng thêm và tiền chậm nộp trong cùng ngày.

8.5. Lưu cả bộ vào một thư mục tên “Khai bổ sung 2025”.

Sửa trước khi bị hỏi thì là tự sửa.
Đợi bị hỏi rồi mới sửa thì chỉ còn biết tiếc.
Tự khai bổ sung bây giờ là cách rẻ nhất.

9. Căn cứ pháp lý

9.8. Ngày tra: 19/10/2026. Sếp tự kiểm hiệu lực tại vbpl.vn theo số hiệu văn bản.

9.9. Đọc tiếp:

9.10. Hướng dẫn nộp tờ khai 01/CNKD.

9.11. Hỏi đáp: sàn khấu trừ thuế thay hộ kinh doanh, 10 câu hỏi thật.

9.12. Doanh thu tính thuế của chủ sàn thương mại điện tử.

Bước tiếp — gửi tụi mình. Sếp gửi tụi mình báo cáo doanh thu sáu tháng của hai sàn, tụi mình lập giúp bảng đối chiếu và tính sẵn số thuế, tiền chậm nộp từng tháng, hoặc hẹn một buổi tại tckn.vn/hen-gap-tu-van.

Miễn trừ trách nhiệm

Bài viết chỉ mang tính chất chia sẻ kinh nghiệm và phổ biến kiến thức. Các chỗ ghi mức C là đề xuất của tụi mình khi chưa có văn bản nói riêng: mẫu giải trình khai bổ sung sau 01/07/2026, điều kiện nghiệp vụ đã ghi sổ. Giảm giá của shop và phí vận chuyển thu hộ là mức B: suy từ nguyên văn, chưa có văn bản nêu đích danh. Số liệu và tên người trong bài là minh hoạ. Không thay thế cho tư vấn pháp lý chính thức. Người đọc nên tự tìm hiểu văn bản pháp luật hiện hành hoặc liên hệ cơ quan chức năng, luật sư hoặc chuyên gia để được tư vấn cụ thể. Việc áp dụng thông tin trong bài viết là tự nguyện và người áp dụng tự chịu trách nhiệm.

#tuanthuthue
#hoachdinhthue
#taichinhkhoinghiep
#khaibosung
#banhangtrensan

Ca thật của nhà mình, đã giấu tên khách. Sáng 19/10/2026, một chị phụ trách kế toán nhắn vào nhóm Zalo:
“Bên chị có mua bánh trung thu tặng khách và người lao động, có lấy hoá đơn về công ty.
Giờ xuất ra như nào em hướng dẫn chị nha.”

Trung thu năm nay rơi vào ngày 25/09/2026. Bánh đã phát xong gần một tháng. Hoá đơn mua vào nằm trong máy. Còn hoá đơn bán ra thì chưa ai lập.

Bài lấy Trung thu làm ví dụ, cách làm dùng chung cho quà Tết, Giáng sinh, 8/3, 20/10, sinh nhật, hiếu hỉ.

Câu hỏi nghe nhỏ.
Nhưng một hộp bánh chạm tới bốn việc cùng lúc: hoá đơn, thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế thu nhập cá nhân của nhân viên.
Bánh cho không, nhưng hồ sơ thì không được cho qua.

0. Các dịp tặng quà thường gặp

Dịp nào cũng chung một cách xử lý: tặng hiện vật thì lập hoá đơn, tặng nhân viên thì cộng vào phúc lợi và thu nhập.
Bài lấy Trung thu làm ví dụ xuyên suốt. Quà Tết, Giáng sinh, 8/3, 20/10, sinh nhật, hiếu hỉ làm y như vậy.

Cách gọi: “ô 0.10C”. Mức A: đã đọc nguyên văn văn bản gốc. Mức C: chưa có hướng dẫn riêng, đây là đề xuất của tụi mình.

0.13. Căn cứ chính của bảng: điểm d khoản 4 Điều 10 Nghị định 320/2025; điểm i, k khoản 2 và điểm m khoản 4 Điều 8 Nghị định 253/2026; khoản 9 Điều 3 Luật 109/2025; khoản 1 Điều 4 Nghị định 254/2026.

1. Có phải lập hoá đơn khi tặng không

Có, bắt buộc.
Khoản 1 Điều 4 Nghị định 254/2026/NĐ-CP ghi rõ người bán phải lập hoá đơn điện tử cả khi hàng hoá “dùng để cho, biếu, tặng, trao đổi, trả thay lương cho người lao động và tiêu dùng nội bộ”.

1.1. Nghị định 254/2026 có hiệu lực từ 01/07/2026, thay Nghị định 123/2020 và Nghị định 70/2025.
Bài nào còn dẫn Nghị định 123/2020 cho đợt Trung thu 2026 là đang dẫn văn bản đã hết hiệu lực.

1.2. Tặng nhiều người lẻ thì không cần lập từng tờ.
Phụ lục Nghị định 254/2026 cho doanh nghiệp lập một hoá đơn tổng hợp theo tháng hoặc quý, đúng kỳ khai thuế giá trị gia tăng, ghi “kèm theo bảng kê số…, ngày… tháng… năm”.

1.3. Khách nào xin hoá đơn riêng thì phải lập riêng cho khách đó, theo cùng đoạn Phụ lục.

Cách gọi: “dòng 1.6 cột B”.

2. Hai nhánh: tặng khách và tặng người lao động

Hoá đơn và thuế giá trị gia tăng của hai nhánh giống nhau. Hai nhánh chỉ khác nhau ở thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế thu nhập cá nhân.

Cách gọi: “ô 2.4C”.

2.6. Ba điều kiện được trừ ở dòng 2.4: chi thật cho việc kinh doanh, có hoá đơn chứng từ, mua từ 05 triệu đồng mỗi lần thì trả không dùng tiền mặt.
Căn cứ: khoản 1 Điều 9 Luật 67/2025/QH15 và điểm c khoản 1 Điều 9 Nghị định 320/2025/NĐ-CP.

2.7. Luật 67/2025 không đặt trần cho chi quảng cáo, tiếp thị, quà tặng khách.
Tụi mình đã đọc khoản 2 Điều 9 Luật này và Điều 10 Nghị định 320/2025: không có dòng khống chế nào cho khoản quà tặng khách.

2.8. Thuế giá trị gia tăng đầu ra của hàng biếu, tặng không thu tiền phục vụ kinh doanh được tính vào chi phí được trừ, theo khoản 12 Điều 10 Nghị định 320/2025.

3. Phần A: chứng từ đầu vào khi mua bánh

Quyết định tặng quà phải ký trước ngày mua bánh. Quyết định ký sau ngày mua là giấy hợp thức hoá, cơ quan thuế nhìn ngày là thấy.

Cách gọi: “dòng 3.5 cột D”. Mốc 05 triệu đồng là mốc hiện hành năm 2026, tính trên giá đã gồm thuế.

3.7. Hai mẫu điền sẵn, đúng thể thức Nghị định 30/2020/NĐ-CP. Chỗ trong ngoặc vuông là chỗ Sếp sửa theo công ty mình.

3.7.1. Tải Mẫu quyết định tặng quà Trung thu 2026 (tệp Word).

3.7.2. Tải Mẫu bảng kê giao quà khách hàng và danh sách người lao động ký nhận (tệp Word).

4. Phần B: chứng từ đầu ra khi tặng

Bảng kê giao quà và danh sách ký nhận là hai tờ giấy quan trọng nhất. Không có hai tờ này, hoá đơn đầu ra chỉ là con số tự khai.

Cách gọi: “dòng 4.2 cột A”. Mẫu hai biểu tải ở mục 3.7.2.

5. Trần 01 tháng lương: cộng cả năm hay từng khoản

Cộng mọi khoản phúc lợi cả năm, cho toàn công ty.
Nguyên văn điểm d khoản 4 Điều 10 Nghị định 320/2025: không được trừ “phần chi cho các khoản có tính chất phúc lợi trực tiếp cho người lao động vượt quá 01 tháng lương bình quân thực tế thực hiện trong năm tính thuế”.

5.1. Một tháng lương bình quân bằng quỹ tiền lương thực hiện trong năm chia 12. Công ty hoạt động chưa đủ 12 tháng thì chia số tháng thực tế, theo điểm d1.

5.2. Quỹ tiền lương thực hiện là tiền lương đã thực trả của năm đó, tính tới hạn nộp hồ sơ quyết toán, theo điểm d2.

Cách gọi: “ô 5.7B”.

5.9. Ví dụ số. Quỹ lương thực trả năm 2026 là 1.200.000.000 đồng, nên trần phúc lợi là 100.000.000 đồng.

5.9.1. Nghỉ mát 60.000.000 + bánh trung thu 32.400.000 + quà Tết hiện vật 20.000.000 = 112.400.000 đồng.

5.9.2. Vượt trần 12.400.000 đồng. Phần vượt bị loại khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp.

5.9.3. Thưởng Tết bằng tiền 150.000.000 đồng theo quy chế thưởng không cộng vào con số 112.400.000 đồng.

5.10. Lý do tụi mình đề xuất để khám định kỳ ngoài trần: khám định kỳ là nghĩa vụ của người sử dụng lao động theo Điều 21 Luật An toàn, vệ sinh lao động 84/2015/QH13.
Điểm d chỉ kể “chi hỗ trợ điều trị khám bệnh, chữa bệnh”, không kể khám định kỳ bắt buộc.
Đây là đề xuất của tụi mình, chưa có văn bản nào nói thẳng. Sếp muốn chắc thì gửi câu hỏi bằng văn bản tới cơ quan thuế quản lý.

6. Ví dụ số trọn vòng một đợt bánh

Mua 100 hộp, 500.000 đồng một hộp chưa thuế, thuế suất 8%. Đây là tình huống giả định để minh hoạ.

6.1. Mua vào: 50.000.000 đồng, thuế 4.000.000 đồng, chuyển khoản 54.000.000 đồng.

6.2. Tặng 40 khách: giá tính thuế 20.000.000 đồng, thuế đầu ra 1.600.000 đồng.

6.3. Tặng 60 nhân viên: giá tính thuế 30.000.000 đồng, thuế đầu ra 2.400.000 đồng.

6.4. Thuế đầu ra 4.000.000 đồng trừ thuế đầu vào 4.000.000 đồng, đợt bánh này nộp thêm 0 đồng.

6.5. Chi phí gồm 50.000.000 đồng tiền bánh và 4.000.000 đồng thuế đầu ra không thu được của ai. Phần của nhân viên là 32.400.000 đồng, cộng vào trần phúc lợi ở mục 5.

6.6. Mỗi nhân viên cộng 540.000 đồng vào thu nhập chịu thuế tháng 9/2026. Giá trị quy đổi theo giá thị trường lúc nhận, theo khoản 2 Điều 17 Nghị định 253/2026.

6.7. Ví dụ ngắn quà Tết.
Tặng 60 nhân viên giỏ quà Tết 800.000 đồng chưa thuế, thuế suất 8%.
Mỗi người cộng 864.000 đồng vào thu nhập chịu thuế tháng nhận quà.
Cả đợt 51.840.000 đồng cộng vào rổ phúc lợi của năm nhận quà. Tình huống giả định.

7. Hạch toán và ba chỗ hay vướng

Doanh nghiệp theo Thông tư 99/2025/TT-BTC ghi như dưới đây. Doanh nghiệp nhỏ và vừa theo Thông tư 133/2016/TT-BTC thay tài khoản 641 bằng 642. Doanh nghiệp siêu nhỏ theo Thông tư 58/2026/TT-BTC không ghi kép, ghi một dòng vào sổ chi tiết chi phí.

Chữ T từng bút toán

Cách đọc: Nợ là bên trái, Có là bên phải. Tài sản và chi phí tăng thì ghi Nợ. Nợ phải trả và doanh thu tăng thì ghi Có.

Chữ T tổng — cả đợt bánh

Kho 156 về 0: nhập 50.000.000, xuất đủ 50.000.000. Thuế đầu ra 4.000.000 bằng đúng thuế đầu vào, nên đợt bánh không làm tăng số thuế phải nộp, chỉ phải khai đủ.

7.1. Năm tài chính 2025 vẫn ghi theo Thông tư 200/2014 hoặc 133/2016; Thông tư 200/2014 đã bị Thông tư 99/2025 thay từ 01/01/2026. Hộ kinh doanh theo Thông tư 152/2025/TT-BTC không dùng tài khoản. Bảng chế độ đầy đủ ở bài chế độ kế toán đang áp dụng cho ai.

7.2. Ô người mua trên hoá đơn tổng hợp tặng nhiều người: Nghị định 254/2026 chưa có câu nói riêng cho trường hợp này. Tụi mình đề xuất ghi tên, mã số thuế chính công ty mình và dòng “hàng biếu, tặng theo bảng kê số…”. Sếp hỏi thêm nhà cung cấp hoá đơn điện tử xem phần mềm cho ghi thế nào.

7.3. Công ty chi bánh nhân viên bằng quỹ khen thưởng, phúc lợi (tài khoản 353) thì khoản này không vào chi phí. Thuế đầu vào của phần này có được khấu trừ không thì tụi mình chưa đọc được điều khoản tương ứng của Nghị định 181/2025, nên chưa kết luận.

7.4. Bánh do công đoàn chi bằng tiền công đoàn thì không tính vào thu nhập chịu thuế của người lao động, theo điểm n khoản 4 Điều 8 Nghị định 253/2026. Hoá đơn khi đó đứng tên công đoàn, không đứng tên công ty.

8. Hỏi đáp nhanh

Năm câu hay gặp khi làm hoá đơn hàng tặng.

8.1.
Bánh đã phát tháng 9, giờ mới lập hoá đơn có sao không? Lập theo kỳ khai thuế có ngày tặng.
Kỳ quý 3 đã khai xong mà thiếu thì khai bổ sung, nộp tiền chậm nộp nếu có.
Sửa sớm còn hơn để lúc kiểm tra mới phát hiện.

8.2.
Ghi đơn giá 0 đồng được không? Không.
Giá tính thuế 0 đồng chỉ dành cho hàng khuyến mại đúng luật thương mại.
Hàng biếu, tặng tính theo giá cùng loại, theo điểm c khoản 1 Điều 7 Luật 48/2024/QH15.
Khuyến mại xem bài đăng ký khuyến mại và hoá đơn.

8.3.
Lập nhầm hoá đơn thì sửa sao? Sai số lượng, đơn giá, thuế suất thì lập hoá đơn điều chỉnh hoặc thay thế theo Điều 10 Thông tư 91/2026/TT-BTC.
Cách lập xem bài hoá đơn thay thế.

8.4.
Nhân viên lương thấp, chưa tới mức chịu thuế thì sao? Vẫn cộng 540.000 đồng vào thu nhập chịu thuế cho đúng.
Sau giảm trừ gia cảnh mà không còn thu nhập tính thuế thì người đó chưa phát sinh tiền thuế.

8.5.
Có bắt khách ký nhận bánh không? Không cần.
Đi xin chữ ký khách là phi thực tế.
Nhân viên phụ trách khách đã trực tiếp giao thì ký vào bảng kê giao quà, kèm ảnh giao quà, tin nhắn cảm ơn hoặc phiếu gửi hàng.
Người lao động thì tự ký nhận.

8.6. Trần phúc lợi tính thế nào cho đúng? Cách tính và bộ chứng từ đầy đủ ở bài chứng từ chi phí phúc lợi, trần 01 tháng lương.

9. Việc cần làm trong tuần này

Năm việc, làm xong trong tuần là kịp trước kỳ quyết toán.

9.1. Đếm lại số hộp đã tặng, chia hai nhóm khách và nhân viên, khớp với hoá đơn mua.

9.2. Nhân viên phụ trách ký bảng kê giao quà khách hàng; người lao động ký danh sách nhận, theo mẫu ở mục 3.7.

9.3. Lập một hoá đơn tổng hợp kèm bảng kê cho kỳ khai có ngày tặng.

9.4. Cộng 540.000 đồng mỗi người vào bảng lương tháng nhận bánh.

9.5. Cập nhật bảng tổng hợp phúc lợi năm 2026, so với trần 01 tháng lương.

Coi trước khi quyết toán thì sửa được. Coi lúc bị kiểm tra thì chỉ còn biết tiếc.

10. Căn cứ pháp lý đã đối chiếu

Chín văn bản còn hiệu lực ngày 19/10/2026. Chỗ chưa đọc được bản gốc đã ghi rõ trong bài.

10.10. Ngày tra: 19/10/2026. Sếp tự kiểm hiệu lực tại vbpl.vn theo số hiệu văn bản.

Bước tiếp — gửi tụi mình. Sếp gửi tụi mình hoá đơn mua bánh và danh sách người nhận, tụi mình lập giúp bảng kê và kiểm trần phúc lợi trước kỳ quyết toán, hoặc hẹn một buổi tại tckn.vn/hen-gap-tu-van.

Miễn trừ trách nhiệm

Bài viết chỉ mang tính chất chia sẻ kinh nghiệm và phổ biến kiến thức. Ba chỗ chưa có văn bản nói thẳng là đề xuất của tụi mình. Đó là ô người mua trên hoá đơn tổng hợp, khám sức khoẻ định kỳ có cộng vào trần phúc lợi không, thuế đầu vào khi chi bằng quỹ phúc lợi. Không thay thế cho tư vấn pháp lý chính thức. Người đọc nên tự tìm hiểu văn bản pháp luật hiện hành hoặc liên hệ cơ quan chức năng, luật sư hoặc chuyên gia để được tư vấn cụ thể. Việc áp dụng thông tin trong bài viết là tự nguyện và người áp dụng tự chịu trách nhiệm.

#tuanthuthue
#hoachdinhthue
#taichinhkhoinghiep
#hoadondientu
#phucloinguoilaodong

Một chủ hộ làm nội dung hỏi tụi mình: “Hoa hồng sàn trả cho em là lương hay kinh doanh? Đóng mấy phần trăm?”

Ngày 06/10/2026, Cục Thuế trả lời bằng Công văn 7403/CT-TMĐT.

Công văn ghi thuế thu nhập cá nhân 5%.

Nhưng Phụ lục Nghị định 253/2026 xếp quảng cáo, hoa hồng đại lý ở mức 2%.

Bài này đặt công văn và nghị định cạnh nhau.

1. Tiếp thị liên kết, nội dung số được tính là thu nhập gì

Không có hợp đồng lao động thì là thu nhập kinh doanh, không phải tiền lương.

1.1.Tiền lương và kinh doanh tính thuế khác nhau

1.1.1.Tiền lương: biểu luỹ tiến, có giảm trừ gia cảnh.

1.1.2.Kinh doanh: tính trên doanh thu, có mốc 1 tỷ đồng.

1.2.Luật Thương mại điện tử

1.2.1.Coi tiếp thị liên kết là quảng cáo.

1.2.2.Không phải đại lý.

2. Thuế suất 2% hay 5%

Thuế giá trị gia tăng: chắc chắn 5%.

Thuế thu nhập cá nhân: 2% hoặc 5%, chưa chốt.

2.5.Chỗ chưa rõ: hai chữ “quảng cáo số”

2.5.1.Phụ lục Nghị định 253/2026: “quảng cáo”, “hoa hồng đại lý” mức 2%.

2.5.2.Phụ lục Nghị định 253/2026: “quảng cáo số” mức 5%.

2.5.3.Phụ lục không định nghĩa thế nào là quảng cáo số.

2.5.4.Công văn 7403 nghiêng về 5%.

2.6.Hộ ngành 7310 “Quảng cáo” nên làm gì

2.6.1.Khai 2% là có văn bản quy phạm đứng sau.

2.6.2.Nên hỏi cơ quan thuế quản lý bằng văn bản.

2.6.3.Giữ lại câu trả lời.

2.7.Ví dụ tính thử, số minh hoạ

2.7.1.Hộ thu 2 tỷ năm 2026: đăng bài 1,85 tỷ, hoa hồng 150 triệu.

2.7.2.Chi phí có hoá đơn 100 triệu.

2.7.3.Dòng thu nhập cá nhân đã trừ 1 tỷ và giảm 30%.

2.12.Đọc bảng

2.12.1.Dòng 2.9 và 2.10 chênh 185,5 triệu.

2.12.2.Ít chi phí có hoá đơn thì tính theo thu nhập gần như luôn thiệt.

2.12.3.Chọn sai cách tính từ đầu năm, tới quyết toán chỉ còn biết tiếc.

3. Sàn khấu trừ thay: Shopee và TikTok Shop đang làm gì

Sàn có đặt hàng và thanh toán phải khấu trừ thay trên từng giao dịch.

Shopee trả hoa hồng và khấu trừ; TikTok Shop thì nhà bán hàng trả hoa hồng.

3.10.Cách đọc bảng

3.10.1.Ô đỏ nhạt luôn có nhãn chữ nói rõ thiếu gì.

3.10.2.Chữ Có xanh lá: sàn đã làm đúng luật.

3.10.3.Các ô “Chưa có nguồn” tra ngày 14/10/2026.

3.10.4.Gọi một ý: số hàng, chữ cột, số ý, ví dụ ô 3.2D ý 1.

3.11.Nguồn bảng, tra 14/10/2026

3.11.1.TikTok Shop: khấu trừ thuế.

3.11.2.TikTok Shop: hoá đơn hoa hồng.

3.11.3.TikTok Shop: cách trả hoa hồng.

4. Ủy nhiệm Shopee xuất hoá đơn: nên hay không

Hợp với hộ không muốn tự lập hoá đơn mỗi kỳ đối soát.

Không hợp với hộ muốn tự giữ chữ ký số.

4.1.Ủy nhiệm: bên Shopee chọn lập hoá đơn thay, vẫn đứng tên hộ.

4.2.Ba điều kiện chính

4.2.1.Ủy nhiệm bằng văn bản: ghi mục đích, thời hạn, cách thanh toán.

4.2.2.Thông báo cơ quan thuế bằng Mẫu 01/ĐKTĐ-HĐĐT (tờ đăng ký hoá đơn điện tử).

4.2.3.Hoá đơn ghi tên, mã số thuế của cả hộ và bên nhận ủy nhiệm.

4.3.Shopee đặt thêm

4.3.1.Mã số thuế hợp lệ, không nợ thuế, chữ ký số 184.000 đồng một năm.

4.3.2.Ủy quyền “không hủy ngang”, áp cho mọi tài khoản cùng chủ.

4.4.Lợi

4.4.1.Khỏi lập hoá đơn từng kỳ.

4.4.2.Thiếu chứng từ quá 6 tháng, Shopee được từ chối trả hoa hồng.

4.5.Rủi ro

4.5.1.Lớn nhất: bên được ủy nhiệm lập sai hoá đơn tên hộ, hộ chịu.

4.5.2.Hộ vẫn tự xuất cho Shopee thì thành hai hoá đơn cho một khoản.

5. Doanh nghiệp thuê người làm tiếp thị liên kết: giữ giấy gì

Giấy tờ đi theo quy mô người nhận tiền.

5.4.Ví dụ

5.4.1.Nhãn hàng trả một người 8 triệu một bài; cả năm 300 triệu.

5.4.2.Cần ủy nhiệm chi và một dòng bảng kê; trả tiền mặt thì bị loại.

6. Việc làm ngay trong tuần này

6.1.Tải số liệu Shopee ở mục Thanh toán

6.1.1.Lịch sử thanh toán: bấm “Xem chi tiết” từng kỳ.

6.1.2.Hoá đơn phí dịch vụ: hoá đơn phí 0,98% từng tháng.

6.1.3.Hoá đơn đối soát: bảng kê đang chờ trả.

6.1.4.Hiện chưa thấy mục chứng từ khấu trừ trên trang (kiểm ngày 14/10/2026).

6.2.Cộng doanh thu theo tháng

6.2.1.Đánh dấu tháng luỹ kế vượt 1 tỷ.

6.2.2.Vượt ở quý nào thì khai từ quý đó.

6.3.Mở tờ khai đã nộp

6.3.1.Xem đang khai mấy phần trăm (cách nộp tờ khai 01/CNKD).

6.3.2.Xem đang tính theo tỷ lệ hay theo thu nhập.

6.4.Mở giấy đăng ký hộ

6.4.1.Xem ngành chính mã mấy (việc hộ làm sau đăng ký).

6.4.2.Hoá đơn ghi “đại lý” mà hộ đăng ký 7310 “Quảng cáo” là sai ngành.

6.4.3.Người ký hợp đồng, đứng tên hoá đơn, nhận tiền phải là một.

6.5.Kiểm thiết lập thanh toán Shopee

6.5.1.Xem loại tài khoản đang khai: Cá nhân hay Doanh nghiệp.

6.5.2.Hộ kinh doanh thuộc nhóm cá nhân theo điều khoản Shopee.

6.5.3.Khai loại Doanh nghiệp thì Shopee cộng 10% giá trị gia tăng, không khấu trừ.

6.5.4.Khai sai loại thì số trên trang lệch với tờ khai.

6.5.5.Xem hạn hợp đồng hiện trên trang.

6.5.6.Quyết ủy nhiệm trước kỳ đối soát kế tiếp.

6.6.Ghi và đối chiếu doanh thu hoa hồng

6.6.1.Chỉ ghi hoa hồng đơn đã hoàn tất; đơn hoàn bị trừ lại hoa hồng.

6.6.2.Đối chiếu theo kỳ sàn chốt tiền, không theo ngày tiền về.

6.6.3.Tổng trên trang có thể đã gồm 10% giá trị gia tăng.

6.6.4.Đừng lấy số tổng đó làm doanh thu khai thuế.

6.6.5.Trạng thái “Đang xử lý” chưa cho biết đã trả tiền chưa.

6.6.6.Đối chiếu bằng sao kê ngân hàng.

6.6.7.Ghi riêng số sàn đã khấu trừ, giữ chứng từ sàn cấp để trừ khi khai.

6.6.8.Không tự mua qua liên kết, không đơn ảo.

6.6.9.Shopee buộc bồi hoàn tới 10 triệu mỗi lần vi phạm.

6.7.Sếp đang là khách: mở cổng khách hàng, gửi tụi mình báo cáo hoa hồng.

6.8.Chưa chắc khai đúng: hẹn gặp tụi mình, mang tờ khai và báo cáo sàn.

6.9.Đọc thêm: doanh thu tính thuế của chủ sàn.

7. Căn cứ pháp lý (tra ngày 14/10/2026)

7.14.Nguồn Shopee, tra 14/10/2026

7.14.1.Điều khoản Tiếp thị liên kết Shopee, hiệu lực 01/10/2026.

7.14.2.Thông báo Shopee về ủy nhiệm lập hoá đơn cho hộ.

7.14.3.Hướng dẫn cũ của Shopee, cập nhật 16/07/2026.

7.14.4.Phí dịch vụ tiếp thị liên kết 0,98%.

7.14.5.Lịch đối soát và thanh toán Shopee.

8. Hỏi đáp nhanh

8.1.Sàn đã trừ thuế rồi, còn phải khai không?

8.1.1.Còn. Hộ khai đủ doanh thu, rồi trừ số sàn đã giữ (ô 3.8).

8.1.2.Khấu trừ thừa thì xin hoàn hoặc bù trừ.

8.2.Hoa hồng TikTok xuất hoá đơn cho ai?

8.2.1.Cho nhà bán hàng trả hoa hồng, không cho TikTok (ô 3.4C).

8.2.2.Tên dịch vụ trên hoá đơn: “Phí dịch vụ quảng bá”.

8.3.Doanh thu dưới 1 tỷ có bị Shopee trừ thuế không?

8.3.1.Có. Shopee không trừ mốc 1 tỷ khi giữ thuế (ô 3.3B).

8.3.2.Cả năm không quá 1 tỷ thì xin hoàn số đã bị giữ.

8.4.Có nên ủy nhiệm Shopee xuất hoá đơn?

8.4.1.Nên nếu không muốn tự lập hoá đơn mỗi kỳ (mục 4).

8.4.2.Ủy nhiệm rồi không đổi lại được, và phải ngừng tự xuất.

8.5.Tiền về lệch tháng thì ghi sổ thế nào?

8.5.1.Ghi theo kỳ sàn chốt tiền, không theo ngày tiền về (mục 6.6).

8.5.2.Ghi tổng hoa hồng trước khi sàn trừ thuế.

8.6.Đã có mã số thuế đuôi 888 để bán hàng online, khai luôn hoa hồng tiếp thị liên kết bằng mã đó được không?

8.6.1.Được. Mỗi cá nhân chỉ có một mã số thuế suốt đời; từ 01/07/2026 cá nhân kinh doanh dùng số định danh cá nhân làm mã số thuế (Thông tư 90/2026/TT-BTC khoản 3 Điều 5, khoản 2 và khoản 4 Điều 37). Mã đuôi 888 là mã cấp trước đây, được tích hợp vào số định danh.

8.6.2.Khai chung một hồ sơ, tách hai dòng: bán hàng nhóm hàng hoá (thuế thu nhập cá nhân 0,5%), hoa hồng nhóm dịch vụ (2%, mục 2).

8.6.3.Mốc 1 tỷ cộng cả hai khoản, kể cả phần sàn đã giữ thuế (Nghị định 68/2026/NĐ-CP điểm b khoản 1 Điều 8, mốc sửa bởi Nghị định 141/2026/NĐ-CP). Phần đã bị giữ thì trừ đi, không nộp hai lần (8.1).

8.6.4.Mức trừ 1 tỷ được chọn trừ vào ngành nào có lợi nhất, tổng không quá 1 tỷ (khoản 3 Điều 4 Nghị định 68/2026/NĐ-CP). Thường trừ vào hoa hồng trước vì thuế suất 2% cao hơn 0,5%.

8.6.5.Ngành đăng ký chỉ có bán lẻ thì bổ sung ngành quảng cáo hoặc đại lý trước khi khai hoa hồng.

#tuanthuthue #hoachdinhthue #taichinhkhoinghiep #tiepthilienket #thuetiktok

Tình huống giả định, nối tiếp bài đăng ký: Công ty Sao Mai đã có mã số thuế nộp thay. Ngày 15/08/2026 công ty chuyển đợt 1 cho nhà thầu Singapore. Ngày 20/08 chuyển tiền phần mềm cho nhà thầu Nhật. Kế toán hỏi: khai từng lần hay gộp cả tháng, hạn ngày nào, điền tờ khai ra sao?

Trả lời gọn: mỗi lần trả tiền là một lần khai, hạn ngày thứ 10. Tháng trả nhiều lần thì được gộp khai theo tháng, hạn ngày 20 tháng sau. Tháng không trả đồng nào thì không phải khai.

Bài này có tờ khai 01/NTNN điền sẵn cho cả hai cách, Sếp chép theo là được.

1. Căn cứ pháp lý đang áp dụng

2. Khai theo lần hay theo tháng

Cách đăng ký chuyển sang khai theo tháng: tụi mình chưa thấy mẫu riêng trong Thông tư 89/2026. Sếp hỏi cơ quan thuế quản lý trước khi chuyển.

3. Tính hạn: hai ví dụ có ngày cụ thể

1. 3.1. Theo lần: trả tiền ngày 15/08/2026. Đếm từ ngày 16/08 là ngày thứ 1, ngày thứ 10 là 25/08/2026. Khai và nộp tiền xong trước ngày này.
2. 3.2. Theo tháng: trả trong tháng 08/2026 thì hạn ngày 20/09/2026. Ngày đó là Chủ nhật nên dời sang thứ Hai 21/09/2026.
3. 3.3. Quyết toán: hết hợp đồng mà số thuế đã khai có thay đổi thì quyết toán trong 45 ngày kể từ ngày chấm dứt hợp đồng. Không thay đổi thì không phải quyết toán.

4. Năm bước khai trên cổng thuế

1. 4.1. Đăng nhập cổng thuế điện tử bằng mã số thuế nộp thay, không phải mã của công ty.
2. 4.2. Chọn tờ khai 01/NTNN, NCCNN (nhà thầu nước ngoài, nhà cung cấp nước ngoài) (Thông tư 89/2026), chọn kỳ theo lần hoặc theo tháng.
3. 4.3. Mỗi hợp đồng, mỗi lần trả tiền điền một dòng ở Phần I. Phần II chỉ dùng khi nộp thay cho nhà cung cấp nước ngoài qua mạng.
4. 4.4. Ký số, nộp, lưu thông báo chấp nhận.
5. 4.5. Nộp tiền thuế theo mã nộp thay, trước cùng hạn với tờ khai.

Theo Thư viện Pháp luật, phần mềm hỗ trợ kê khai HTKK (phần mềm Hỗ trợ kê khai thuế) bản 5.7.9 (cập nhật 07/10/2026) đã có tờ khai theo Thông tư 89/2026. Một số kế toán phản ánh tháng 08/2026 cổng thuế vẫn để mẫu theo Thông tư 80/2021. Sếp dùng bản phần mềm mới nhất.

5. Tờ khai 01/NTNN điền sẵn: khai theo lần

Hợp đồng tư vấn 100 triệu với ABC Consulting ghi “giá đã gồm các loại thuế nhà thầu”, trả làm hai đợt. Đợt 1: 50 triệu ngày 15/08/2026. Dịch vụ tư vấn: thuế giá trị gia tăng 5%, thuế thu nhập doanh nghiệp 5%.

Chỗ nền vàng chữ đỏ là số liệu mẫu Sếp thay bằng thông tin của mình; chữ đen là chữ in sẵn trên mẫu nhà nước.

Kết quả: công ty giữ lại 5.000.000 đồng để nộp thuế, chuyển cho nhà thầu 45.000.000 đồng. Hạn khai và nộp là 25/08/2026.

6. Tờ khai 01/NTNN điền sẵn: khai theo tháng

Tháng 08/2026 công ty trả hai lần: 50 triệu tư vấn cho ABC Consulting ngày 15/08 và 40 triệu phần mềm cho XYZ Software ngày 20/08 (hợp đồng phần mềm cũng ghi giá đã gồm thuế). Phần mềm không chịu thuế giá trị gia tăng, chỉ chịu thuế thu nhập doanh nghiệp 5%.

Kết quả: tổng thuế tháng 08 là 7.000.000 đồng. Hạn khai và nộp là 21/09/2026 vì 20/09 rơi vào Chủ nhật.

Cột (12): nhà thầu Nhật chỉ được miễn giảm theo hiệp định khi có giấy chứng nhận cư trú và chứng minh là chủ sở hữu hưởng lợi. Chưa có hồ sơ thì ghi 0, khấu trừ đủ. Hợp đồng ghi “nhà thầu nhận đủ” thì doanh thu tính thuế phải quy ngược, xem ví dụ ở bài trụ.

Khai xong nhớ lưu đủ chứng từ để khoản chi được trừ: xem danh sách 10 chứng từ ở mục 6.7 bài trụ.

7. Ba dòng phải khớp

1. 7.1. Chủ thể: tên nhà thầu ở cột (2) giống hợp đồng và lệnh chuyển tiền.
2. 7.2. Nội dung: loại dịch vụ ghi ở cột (2) khớp tỷ lệ ở cột (8), (11).
3. 7.3. Dòng tiền: cột (5) khớp sao kê ngày ở cột (6); tiền chuyển cho nhà thầu cộng cột (14) bằng số tiền của đợt đó.

8. Năm lỗi hay gặp

1. 8.1. Khai bằng mã số thuế công ty thay vì mã nộp thay.
2. 8.2. Đếm hạn 10 ngày tính luôn ngày trả tiền. Phải đếm từ ngày hôm sau.
3. 8.3. Ghi thuế giá trị gia tăng 5% cho phần mềm.
4. 8.4. Tự điền cột (12) khi chưa có giấy chứng nhận cư trú của nhà thầu.
5. 8.5. Đã đăng ký khai theo tháng mà vẫn nộp tờ khai trống cho tháng không trả tiền. Tháng đó không phải khai.

9. Việc cần làm ngay trong tuần này

Trả tiền ngày nào thì hạn khai tính từ hôm sau ngày đó. Cứ chuyển tiền xong là ghi lịch ngay.

Bước trước: Đăng ký mã số thuế nộp thay cho nhà thầu, kèm mẫu 04.1-ĐKT điền sẵn.

• Mở cổng khách hàng, không mất phí. Sếp chỉ cần mã số thuế là vào được hotro.tckn.vn, gửi hợp đồng nước ngoài lên cho tụi mình soát.

• Muốn tụi mình làm hồ sơ giùm? Hẹn một buổi tại trang hẹn gặp tư vấn.

Bài trụ: Thuế nhà thầu 2026: hướng dẫn trọn bộ 5W2H.

Miễn trừ trách nhiệm: Bài viết nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo chung, không thay thế cho tư vấn pháp lý hoặc thuế cụ thể cho từng trường hợp. Tài Chính Khởi Nghiệp không chịu trách nhiệm với các quyết định dựa hoàn toàn vào nội dung bài viết mà chưa được tư vấn trực tiếp. Thông tin cập nhật tới ngày 11/10/2026, văn bản pháp luật có thể thay đổi sau thời điểm này. Mọi tên công ty, mã số thuế, số hợp đồng trong tờ khai mẫu là số liệu giả định để minh hoạ.

#tuanthuthue #hoachdinhthue #taichinhkhoinghiep #thuenhathau #khaithue

Tình huống giả định: ngày 01/07/2026 Công ty TNHH Thương mại Sao Mai ký hợp đồng thuê một công ty Singapore tư vấn bố trí kho, giá 100 triệu đồng. Kế toán định khai thuế nhà thầu bằng mã số thuế của công ty. Cổng thuế không cho chọn tờ khai nhà thầu.

Lý do: muốn khai thay cho nhà thầu thì công ty phải có một mã số thuế khác, gọi là mã số thuế nộp thay. Chưa có mã này thì chưa khai được, mà hạn khai vẫn chạy.

Bài này đi đủ bảy câu hỏi 5W2H: mã nộp thay là gì · vì sao phải có · ai đăng ký · khi nào · nộp ở đâu · làm thế nào · tốn bao nhiêu. Kèm tờ khai và bảng kê điền sẵn để Sếp chép theo.

1. WHAT — Mã số thuế nộp thay là gì

Trả lời ngay: là mã số thuế 10 chữ số cơ quan thuế cấp cho công ty Việt Nam để khai và nộp thay thuế của nhà thầu nước ngoài (điểm e khoản 1 Điều 5 Thông tư 90/2026/TT-BTC).

2. WHY — Vì sao phải đăng ký, căn cứ pháp lý

Trả lời ngay: không có mã nộp thay thì cổng thuế không cho lập tờ khai thuế nhà thầu. Đăng ký trễ thì khai trễ, nộp trễ, sinh tiền chậm nộp.

3. WHO — Ai đăng ký, đăng ký mẫu nào

Trả lời ngay: công ty Việt Nam ký hợp đồng và nộp thay thuế cho nhà thầu nước ngoài thì đăng ký mẫu 04.1-ĐKT kèm bảng kê BK04.1-ĐKT.

4. WHEN — Hạn đăng ký và thời gian nhận kết quả

1. 4.1. Hạn đăng ký: trong 10 ngày làm việc kể từ ngày ký hợp đồng (khoản 3 Điều 6 Nghị định 252/2026). Không có hợp đồng ký tay (mua qua mạng) thì tính từ ngày phát sinh thanh toán đầu tiên.
2. 4.2. Ví dụ: ký thứ Tư 01/07/2026, đếm từ hôm sau, không tính thứ Bảy, Chủ nhật, ngày lễ: ngày làm việc thứ 10 là thứ Tư 15/07/2026.
3. 4.3. Thời gian nhận mã: theo kinh nghiệm thực tế khoảng 03 ngày làm việc kể từ khi hồ sơ đủ. Tụi mình chưa đối chiếu điều khoản quy định thời hạn này.
4. 4.4. Bài cũ hay ghi sai: “10 ngày kể từ ngày chuyển tiền lần đầu”. Có hợp đồng thì mốc là ngày ký hợp đồng.

5. WHERE — Nộp ở đâu

1. 5.1. Cơ quan nhận: cơ quan thuế đang quản lý trực tiếp công ty Sếp (ghi trên giấy chứng nhận đăng ký thuế hoặc thông báo cơ quan thuế quản lý).
2. 5.2. Nộp điện tử: Cổng thuế điện tử thuedientu.gdt.gov.vn, mục Đăng ký thuế, ký bằng chữ ký số của công ty.
3. 5.3. Nộp giấy: bộ phận một cửa của cơ quan thuế quản lý. Một số nơi vẫn yêu cầu mang bản giấy tới mới trả kết quả, Sếp gọi hỏi trước.

6. HOW — Làm thế nào, từng bước

Trả lời ngay: gom hợp đồng, điền 04.1-ĐKT và BK04.1-ĐKT, ký số, nộp, chờ thông báo mã.

6.4.1. Giấy tờ nộp kèm theo thực tế. Thông tư 90/2026 chỉ ghi hồ sơ gồm tờ khai và bảng kê. Tuy vậy, theo kinh nghiệm làm hồ sơ, một số cơ quan thuế còn đề nghị nộp kèm, Sếp chuẩn bị sẵn để khỏi đi lại:

6.5. Tờ khai 04.1-ĐKT điền sẵn số liệu mẫu

Chỗ nền vàng chữ đỏ là số liệu mẫu Sếp thay bằng thông tin của mình; chữ đen là chữ in sẵn trên mẫu nhà nước.

6.6. Bảng kê BK04.1-ĐKT điền sẵn

Dòng 2 có dấu “x” vì nhà thầu Nhật muốn có mã 13 số riêng để sau này xin xác nhận đã nộp thuế ở Việt Nam.

7. HOW MUCH — Tốn bao nhiêu

1. 7.1. Phí làm thủ tục: tụi mình chưa thấy văn bản nào thu lệ phí cho việc đăng ký mã số thuế nộp thay; tự làm thì chỉ tốn thời gian.
2. 7.2. Cái giá của việc đăng ký trễ: không có mã thì không khai được tờ 01/NTNN. Khai trễ thì bị phạt chậm nộp hồ sơ khai thuế; nộp tiền trễ thì chịu tiền chậm nộp tính theo ngày. Mức phạt cụ thể theo Nghị định 310/2025/NĐ-CP, tụi mình chưa đối chiếu nguyên văn nên không ghi số.
3. 7.3. Số thuế phải nộp thay: tính theo tỷ lệ của từng loại dịch vụ, xem mục 7 bài trụ và ví dụ có số ở bài khai thuế.

8. Sáu lỗi hay gặp

1. 8.1. Khai thuế nhà thầu bằng mã số thuế công ty, không xin mã nộp thay.
2. 8.2. Mỗi hợp đồng mới lại xin một mã mới. Đúng ra chỉ bổ sung bảng kê.
3. 8.3. Dùng mẫu cũ 04.1-ĐK-TCT, đã hết hiệu lực từ 01/07/2026.
4. 8.4. Tính hạn 10 ngày từ ngày chuyển tiền, trong khi đã có hợp đồng ký trước đó.
5. 8.5. Ghi tên nhà thầu khác hợp đồng (viết tắt, thiếu “Pte. Ltd.”). Tên phải khớp hợp đồng và lệnh chuyển tiền.
6. 8.6. Mua dịch vụ Google, Facebook, ChatGPT, Claude mà quên đăng ký vì nghĩ “hãng tự lo”. Doanh nghiệp tính thuế theo phương pháp khấu trừ vẫn phải khấu trừ thay (mục 3.3).

9. Việc cần làm ngay trong tuần này

Mã nộp thay là chìa khoá. Không có nó thì tờ khai đúng tới đâu cũng không nộp được.

Bước tiếp theo: Khai thuế nhà thầu theo lần hay theo tháng, kèm tờ khai 01/NTNN điền sẵn.

• Mở cổng khách hàng, không mất phí. Sếp chỉ cần mã số thuế là vào được hotro.tckn.vn, gửi hợp đồng nước ngoài lên cho tụi mình soát.

• Muốn tụi mình làm hồ sơ giùm? Hẹn một buổi tại trang hẹn gặp tư vấn.

Bài trụ: Thuế nhà thầu 2026: hướng dẫn trọn bộ 5W2H.

Miễn trừ trách nhiệm: Bài viết nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo chung, không thay thế cho tư vấn pháp lý hoặc thuế cụ thể cho từng trường hợp. Tài Chính Khởi Nghiệp không chịu trách nhiệm với các quyết định dựa hoàn toàn vào nội dung bài viết mà chưa được tư vấn trực tiếp. Thông tin cập nhật tới ngày 11/10/2026, văn bản pháp luật có thể thay đổi sau thời điểm này. Mọi tên công ty, mã số thuế, số hợp đồng trong tờ khai mẫu là số liệu giả định để minh hoạ.

#tuanthuthue #hoachdinhthue #taichinhkhoinghiep #thuenhathau #dangkythue

Tình huống giả định, dựng từ những câu hỏi tụi mình gặp nhiều nhất: chị Lan làm giám đốc một công ty nhỏ ở Bình Thạnh. Tháng 7 chị thuê một chuyên gia Singapore tư vấn quy trình kho, hợp đồng ghi rõ “100 triệu đồng, nhà thầu nhận đủ”. Chị chuyển khoản, mọi thứ êm. Ba tháng sau kế toán mới hỏi: “Thuế nhà thầu tháng 7 ai khai vậy chị?”

Không ai khai. Mà người phải khai lại chính là công ty chị Lan, không phải ông chuyên gia.

Đó là chỗ nhiều chủ doanh nghiệp vướng nhất: tiền trả cho người nước ngoài thì bên Việt Nam nộp thuế thay. Và một dòng chữ trong hợp đồng, “giá đã gồm thuế” hay “nhà thầu nhận đủ”, quyết định ai mất thêm khoảng 10% tiền thuế.

Bài này đi đủ bảy câu hỏi 5W2H: thuế nhà thầu là gì · ai phải nộp · vì sao · nộp ở đâu · khi nào · làm thế nào · bao nhiêu tiền. Viết sao cho Sếp tự làm được từng bước, kèm ví dụ có số. Căn cứ cập nhật tới ngày 11/10/2026.

1. WHAT — Thuế nhà thầu là gì

Trả lời ngay: thuế nhà thầu không phải một sắc thuế riêng. Đó là cách gọi chung cho các khoản thuế đánh vào thu nhập mà người nước ngoài kiếm được từ Việt Nam qua hợp đồng với bên Việt Nam.

1. 1.1. Thuế giá trị gia tăng (giá trị gia tăng): tính trên phần dịch vụ, hàng hoá kèm dịch vụ mà nhà thầu cung cấp tại Việt Nam.
2. 1.2. Thuế thu nhập doanh nghiệp (thu nhập doanh nghiệp): nếu nhà thầu là tổ chức.
3. 1.3. Thuế thu nhập cá nhân (thu nhập cá nhân): nếu nhà thầu là cá nhân nước ngoài kinh doanh độc lập. Phần này đi theo luật thuế thu nhập cá nhân, bài này tập trung vào nhà thầu là tổ chức.

Lý do nhà nước giao bên Việt Nam nộp thay cũng dễ hiểu. Nhà thầu ở nước ngoài, cơ quan thuế Việt Nam không với tới được. Người duy nhất cầm tiền trước khi tiền ra khỏi Việt Nam là bên Việt Nam, nên bên Việt Nam giữ lại phần thuế.

2. WHO — Ai thuộc diện, ai không, ai đứng ra khai

Trả lời ngay: thuộc diện khi người nhận tiền là nước ngoài và dịch vụ được làm hoặc được dùng tại Việt Nam. Từ năm 2026, nhà thầu không cần có văn phòng hay cơ sở thường trú ở Việt Nam vẫn thuộc diện, kể cả bán qua thương mại điện tử, nền tảng số.

Ai đứng ra khai? Có ba đường, Sếp đối chiếu xem mình thuộc đường nào:

1. 2.6. Bên Việt Nam khai thay, nộp thay: phổ biến nhất, gần như mọi doanh nghiệp vừa và nhỏ đi đường này.
2. 2.7. Nhà thầu tự đăng ký, tự nộp: nhà thầu được cấp mã số thuế 10 số theo từng hợp đồng, bên Việt Nam không phải nộp thay.
3. 2.8. Nhà cung cấp nước ngoài qua nền tảng số: các nền tảng lớn như dịch vụ quảng cáo, phần mềm trực tuyến có thể đã tự đăng ký và nộp thuế tại Việt Nam qua cổng dành cho nhà cung cấp nước ngoài. Khi đó bên Việt Nam mua dịch vụ thường không phải khấu trừ nữa.

⚠ Với quảng cáo Facebook, Google: đừng mặc định là “có hoá đơn là xong” hay “không phải làm gì”. Hãy kiểm hoá đơn có ghi mã số thuế Việt Nam của nhà cung cấp không, và nhà cung cấp đó có nằm trong danh sách đã tự đăng ký với Cục Thuế không. Tụi mình chưa kiểm danh sách cho từng nền tảng, nên Sếp cần tra trường hợp cụ thể của mình.

3. WHY — Căn cứ pháp lý đang áp dụng

Trả lời ngay: không có một văn bản duy nhất thay Thông tư 103/2014. Quy định nay chia theo từng việc, mỗi việc nằm ở một văn bản:

Văn bản đã chết, đừng dẫn nữa: Thông tư 103/2014/TT-BTC bị bãi bỏ toàn bộ từ 01/07/2026 (khoản 1 Điều 99 Thông tư 89/2026). Thông tư 80/2021/TT-BTC và Thông tư 86/2024/TT-BTC cũng hết hiệu lực cùng ngày. Tụi mình đã rà công văn Cục Thuế đăng từ 25/09 đến 08/10/2026: chưa có văn bản mới nào thay đổi quy định nhà thầu.

4. WHERE — Nộp ở đâu

1. 4.1. Bên Việt Nam nộp thay: nộp tại cơ quan thuế đang quản lý trực tiếp bên Việt Nam.
2. 4.2. Nhà thầu tự đăng ký: nộp tại cơ quan thuế nơi nhà thầu đặt trụ sở hoặc văn phòng điều hành.
3. 4.3. Cách nộp: nộp điện tử qua hệ thống thuế điện tử như các tờ khai khác; hoặc nộp trực tiếp, qua bưu chính.

5. WHEN — Bốn mốc thời gian phải nhớ

1. 5.1. Đăng ký: trong 10 ngày làm việc kể từ ngày ký hợp đồng. Không có hợp đồng thì tính từ ngày thanh toán lần đầu (điểm a.3 và điểm c khoản 3 Điều 6 Nghị định 252/2026).
2. 5.2. Khai và nộp tiền: khai theo từng lần thanh toán, chậm nhất ngày thứ 10 kể từ ngày tiếp theo ngày phát sinh. Hạn nộp tiền trùng hạn nộp hồ sơ (Điều 10 Nghị định 252/2026; khoản 2, 3 Điều 30 Thông tư 89/2026).
3. 5.3. Tháng không trả tiền: nếu đang khai theo tháng mà trong tháng không phát sinh khấu trừ thì không phải nộp tờ khai tháng đó (khoản 8 Điều 11 Nghị định 252/2026). Quy định này áp dụng từ 01/07/2026, không phải từ 01/10/2026 như một số bài đang lan trên mạng.
4. 5.4. Quyết toán: khi kết thúc hợp đồng, nếu số thuế đã khai, đã nộp có thay đổi. Hạn là ngày thứ 45 kể từ ngày chấm dứt hợp đồng.

6. HOW — Sáu bước tự làm, theo đúng thứ tự

Nếu nhà thầu ở nước có hiệp định tránh đánh thuế hai lần với Việt Nam (Singapore, Hàn Quốc, Nhật Bản…), phần thuế thu nhập doanh nghiệp có thể được miễn hoặc giảm. Nhưng không tự động: nhà thầu phải có giấy chứng nhận cư trú hợp lệ và chứng minh mình là chủ sở hữu hưởng lợi của khoản thu nhập. Chưa có hồ sơ thì cứ khấu trừ đủ, đừng tự áp miễn giảm.

6.7. Bộ chứng từ phải lưu để khoản chi được trừ

Trả lời ngay: khoản chi được trừ khi đủ ba điều kiện (khoản 1 Điều 9 Nghị định 320/2025/NĐ-CP): chi thật phục vụ kinh doanh, có đủ hoá đơn, chứng từ, và từ 05 triệu đồng trở lên phải trả không dùng tiền mặt. Trả cho nhà thầu nước ngoài, kể cả GPT, Google, Facebook, Sếp lưu đủ bộ dưới đây.

Hai bẫy hay gặp với GPT, Google, Facebook:

1. 6.7.11. Trả bằng thẻ cá nhân của nhân viên: phải có văn bản công ty giao người đó mua hộ, sao kê thẻ của người đó, và chứng từ công ty chuyển khoản trả lại (điểm c2 khoản 1 Điều 9 Nghị định 320/2025). Thiếu một thứ là bị loại.
2. 6.7.12. Hãng đã đăng ký nộp thuế tại Việt Nam (Google, Meta, OpenAI, Anthropic, Microsoft…): doanh nghiệp tính thuế theo phương pháp khấu trừ vẫn phải tự khấu trừ, nộp thay khi mua qua mạng; hộ kinh doanh và doanh nghiệp tính thuế trực tiếp thì không. Chi tiết và chứng từ mẫu từng hãng ở mục 6.8 ngay dưới.

Hồ sơ lưu là bản chính, bản sao có chứng thực, bản sao đóng dấu công ty hoặc chứng từ điện tử (khoản 14 Điều 3 Thông tư 20/2026/TT-BTC). Phần thuế thu nhập doanh nghiệp nộp thay chỉ được trừ khi hợp đồng thoả thuận doanh thu nhà thầu nhận không gồm thuế này (danh mục khoản chi không được trừ, Nghị định 320/2025).

6.8. Chứng từ mẫu theo từng hãng: Facebook, Google, ChatGPT, Claude, Google Workspace

Trả lời ngay: mua phần mềm, quảng cáo của hãng nước ngoài qua mạng thì ai khấu trừ thuế tuỳ cách tính thuế giá trị gia tăng của Sếp, không tuỳ hãng đã đăng ký thuế ở Việt Nam hay chưa.

1. 6.8.1. Doanh nghiệp tính thuế giá trị gia tăng theo phương pháp khấu trừ: phải tự khấu trừ, nộp thay thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp của hãng tại thời điểm thanh toán (khoản 3 Điều 43 và điểm a khoản 1 Điều 44 Nghị định 252/2026/NĐ-CP). Đăng ký bằng mẫu 04.1-ĐKT, đánh dấu ô thứ ba “khấu trừ và nộp thay thuế cho nhà cung cấp nước ngoài”; khai ở Phần II tờ khai 01/NTNN, NCCNN.
2. 6.8.2. Hộ kinh doanh, doanh nghiệp tính thuế theo phương pháp trực tiếp: không thuộc diện khấu trừ thay. Hãng tự khai, tự nộp phần doanh thu này (khoản 2 Điều 46 Nghị định 252/2026). Sếp chỉ cần lưu hoá đơn, biên nhận và chứng từ thanh toán.
3. 6.8.3. Tránh nộp thuế hai lần: nhiều hãng đang tự cộng “VAT – Vietnam” vào hoá đơn. Doanh nghiệp đã tự khấu trừ thay thì khai mã số thuế công ty trong phần cài đặt thanh toán của hãng để hãng thôi thu thuế Việt Nam trên hoá đơn. Cách làm cụ thể ở từng hãng khác nhau, tụi mình chưa kiểm từng hãng.

Các hãng đã đăng ký thuế tại Việt Nam (tụi mình tra trên Cổng thông tin điện tử dành cho nhà cung cấp nước ngoài của Cục Thuế ngày 12/10/2026, có 322 nhà cung cấp; cách tự tra ở mục 6.8.14):

Tự tra một hãng đã đăng ký thuế tại Việt Nam chưa (Cổng thông tin điện tử dành cho nhà cung cấp nước ngoài của Cục Thuế: etaxvn.gdt.gov.vn/nccnn):

1. 6.8.14. Mở đường dẫn trên. Cổng hiện chữ tiếng Anh, bấm VIETNAMESE nếu muốn tiếng Việt.
2. 6.8.15. Bấm mục LIST OF REGISTERED FOREIGN PROVIDERS (Danh sách nhà cung cấp nước ngoài đã đăng ký).
3. 6.8.16. Để trống các ô, bấm Search (Tìm kiếm). Ngày 12/10/2026 ra 322 hãng, chia 7 trang; mỗi dòng có mã số thuế, tên hãng, ngày đăng ký.
4. 6.8.17. Muốn tìm nhanh một hãng: gõ mã số thuế ở bảng trên vào ô Tax identification number (Mã số thuế) rồi bấm Search. Mã số thuế 10 số bắt đầu bằng 9000 là mã cấp riêng cho nhà cung cấp nước ngoài.

Mẫu thật lấy từ chứng từ của chính Tài Chính Khởi Nghiệp (đã che số thẻ, số biên nhận):

6.8.11. Chứng từ thật của Tài Chính Khởi Nghiệp: Claude (Anthropic), kỳ 30/09 đến 30/10/2026

Hãng gửi hai tệp trong cùng một thư: hoá đơn (Invoice) và biên nhận đã trả tiền (Receipt). Sếp lưu cả hai.

Bốn chỗ cần nhìn trên chứng từ này:

1. 6.8.11.1. Dòng “VAT Registration — Vietnam VAT: 9000020034”: mã số thuế Việt Nam của hãng, khớp với cổng của Cục Thuế ở mục 6.8.8.
2. 6.8.11.2. Khối “Bill to” (gửi cho): tên công ty, địa chỉ và “VN TIN 0317730654” (mã số thuế Việt Nam của bên mua). Thiếu dòng này thì vào phần cài đặt thanh toán của hãng khai bổ sung.
3. 6.8.11.3. Dòng “VAT – Vietnam (10% on $100.00): $11.11”: hãng đã tự tính thuế giá trị gia tăng Việt Nam theo công thức in trên hoá đơn: thuế = giá ÷ (1 − 10%) × 10% = 100 ÷ 0,9 × 10% = 11,11 USD. Tức là hãng coi 100 USD là giá chưa thuế và quy ngược ra giá đã gồm thuế.
4. 6.8.11.4. Phần “Payment history” (lịch sử trả tiền): phương thức (thẻ Visa), ngày, số tiền. Đây là chỗ khớp với sao kê thẻ của công ty.

6.8.11.5. Số nào trên chứng từ điền vào ô nào trên tờ khai (dành cho doanh nghiệp tính thuế giá trị gia tăng theo phương pháp khấu trừ, mục 6.8.1):

6.8.11.6. Tờ khai 01/NTNN, NCCNN Phần II điền sẵn từ chứng từ trên

6.8.11.7. Hạn khai và nộp cho chứng từ này

1. 6.8.11.7.1. Khai theo lần: trả tiền ngày 30/09/2026, đếm từ 01/10 là ngày thứ 1, ngày thứ 10 là 10/10/2026. Ngày đó là thứ Bảy nên dời sang thứ Hai 12/10/2026.
2. 6.8.11.7.2. Khai theo tháng: gộp mọi lần trả trong tháng 09/2026, hạn ngày 20/10/2026 (thứ Ba).

Tỷ lệ 5% thuế giá trị gia tăng và 5% thuế thu nhập doanh nghiệp là tỷ lệ cho dịch vụ ở mục 7; Sếp đối chiếu lại cho loại dịch vụ của mình. Tỷ giá 26.300 là giả định để minh hoạ. Chứng từ này hãng đã tự thu 11,11 USD thuế giá trị gia tăng Việt Nam: nếu doanh nghiệp vẫn khấu trừ thay theo tờ khai trên thì thuế giá trị gia tăng bị nộp hai lần. Cách xử lý (đề nghị hãng thôi thu, hay hãng đã nộp thì bên mua không khấu trừ phần đó) tụi mình chưa thấy văn bản hướng dẫn riêng; Sếp hỏi cơ quan thuế quản lý bằng văn bản trước khi khai.

6.8.12. Hoá đơn Google Workspace tháng 09/2026:

Điểm đúng: tên trên hoá đơn là tên công ty, không phải tên cá nhân. Sếp vào admin.google.com, mục Thanh toán, Hồ sơ thanh toán để sửa tên và địa chỉ cho đúng giấy đăng ký doanh nghiệp trước kỳ hoá đơn kế tiếp.

6.8.13. Bộ hồ sơ cho mỗi kỳ trừ tiền của một hãng:

7. HOW MUCH — Tỷ lệ và ba ví dụ có số

Trả lời ngay: số thuế bằng doanh thu tính thuế × tỷ lệ %. Tỷ lệ tuỳ loại hoạt động:

Dòng tư vấn và phần mềm đã được đối chiếu có điều khoản (Phụ lục I Thông tư 69/2025; khoản 13 Điều 4 Nghị định 181/2025; khoản 3 Điều 12 Nghị định 320/2025). Các dòng còn lại lấy từ bản tóm tắt của hãng tư vấn, Sếp đối chiếu phụ lục Nghị định 320/2025 trước khi áp cho hợp đồng lớn. Hợp đồng nhiều phần mà không tách được giá thì áp tỷ lệ cao nhất cho cả hợp đồng.

Ví dụ 1. Hợp đồng ghi “giá đã gồm thuế” 100 triệu đồng, dịch vụ tư vấn. Doanh thu tính thuế là 100 triệu. Thuế giá trị gia tăng 5 triệu, thuế thu nhập doanh nghiệp 5 triệu. Bên Việt Nam giữ lại 10 triệu nộp thuế, chuyển cho nhà thầu 90 triệu. Đây là cách có lợi nhất cho bên Việt Nam.

Ví dụ 2. Hợp đồng ghi “nhà thầu nhận đủ” 100 triệu, dịch vụ phần mềm. Phần mềm không chịu giá trị gia tăng. Phải quy ngược doanh thu: 100.000.000 ÷ (1 − 5%) = 105.263.158 đồng. Thuế thu nhập doanh nghiệp là 5.263.158 đồng, bên Việt Nam tự bỏ thêm khoản này.

Ví dụ 3. Hợp đồng ghi “nhà thầu nhận đủ” 100 triệu, dịch vụ tư vấn (đúng ca chị Lan). Đây là chỗ hai cách hiểu đang cho ra hai số khác nhau, tụi mình đặt cạnh nhau để Sếp thấy:

Lệch nhau khoảng 300 nghìn trên mỗi 100 triệu. Gốc của chỗ lệch là Thông tư 20/2026 đã bỏ quy định cũ “doanh thu tính thu nhập doanh nghiệp không gồm giá trị gia tăng”, nhưng chưa có công văn nào hướng dẫn dứt điểm cách quy ngược. Với hợp đồng giá trị lớn, Sếp nên hỏi cơ quan thuế quản lý bằng văn bản trước khi chọn cách tính. Còn cách chắc ăn nhất là ghi ngay từ hợp đồng “giá đã gồm các loại thuế nhà thầu”, khi đó không cần quy ngược.

Nộp trễ thì tốn gì? Ngoài số thuế, Sếp chịu tiền chậm nộp tính theo số ngày trễ, và có thể bị phạt chậm nộp tờ khai theo Nghị định 310/2025/NĐ-CP. Mức tiền chậm nộp lâu nay là 0,03% mỗi ngày; tụi mình chưa đối chiếu được nguyên văn mức này trong Luật Quản lý thuế 108/2025 nên không đưa số cụ thể vào ví dụ.

8. Ba dòng phải khớp

1. 8.1. Chủ thể: tên nhà thầu trên hợp đồng, trên tờ khai và trên lệnh chuyển tiền ra nước ngoài phải là một.
2. 8.2. Nội dung: loại dịch vụ ghi trong hợp đồng phải khớp tỷ lệ đã khai. Ghi “phí quản lý” mà khai tỷ lệ phần mềm là lệch.
3. 8.3. Dòng tiền: số tiền chuyển ra nước ngoài cộng số thuế đã nộp phải khớp giá trị hợp đồng theo đúng cách tính đã chọn.

9. Hạch toán

Chế độ kế toán đang áp dụng cho từng loại hình xem ở bài Chế độ kế toán nào đang áp dụng cho ai. Bút toán dưới đây theo hệ thống tài khoản quen thuộc của Thông tư 200/2014 và 133/2016; doanh nghiệp dùng Thông tư 99/2025 đối chiếu số hiệu tài khoản tương ứng.

Số liệu lấy theo ví dụ 1 ở mục 7: hợp đồng tư vấn 100.000.000 đồng, ghi “giá đã gồm thuế”. Thuế giá trị gia tăng nhà thầu 5% là 5.000.000; thuế thu nhập doanh nghiệp nhà thầu 5% là 5.000.000; nhà thầu thực nhận 90.000.000. Công ty tính thuế giá trị gia tăng theo phương pháp khấu trừ.

Chữ T cục bộ — từng bút toán

Cách đọc: kế toán quốc tế gọi Nợ là bên trái, Có là bên phải. Tài sản và chi phí tăng thì ghi Nợ, giảm thì ghi Có. Nợ phải trả, vốn và doanh thu thì ngược lại: tăng ghi Có, giảm ghi Nợ. Mỗi dòng dưới đây ghi rõ tên tài khoản và dòng đó làm tăng hay giảm cái gì.

Chữ T tổng thể — cả bức tranh

Đọc bức tranh tổng:

1. 9.1. Tiền ra khỏi ngân hàng đúng bằng giá hợp đồng: 100.000.000.
2. 9.2. Công nợ nhà thầu và hai khoản thuế phải nộp đều về số dư 0, nghĩa là đã trả đủ, nộp đủ.
3. 9.3. Chi phí được trừ là 95.000.000, còn 5.000.000 thuế giá trị gia tăng nằm ở 1331 để khấu trừ trên tờ khai thuế giá trị gia tăng của công ty.
4. 9.4. Thuế thu nhập doanh nghiệp nhà thầu 5.000.000 đã nằm trong 95.000.000 chi phí, vì hợp đồng ghi giá đã gồm thuế.

Nếu hợp đồng ghi “nhà thầu nhận đủ”: doanh thu tính thuế phải quy ngược (xem ví dụ 3 mục 7). Phần thuế công ty gánh thêm cộng vào chi phí ở bút toán (1) chứ không trừ vào tiền trả nhà thầu. Phần thuế thu nhập doanh nghiệp gánh thêm này được trừ khi tính thuế của công ty, vì hợp đồng đã thoả thuận nhà thầu nhận không gồm thuế (xem mục 6.7).

10. Năm lỗi hay gặp

1. 10.1. Nghĩ nhà thầu phải tự lo thuế: sai với đa số trường hợp, người khai thay là bên Việt Nam.
2. 10.2. Dùng mã số thuế công ty để khai thay: phải có mã số thuế nộp thay riêng (mẫu 04.1-ĐKT).
3. 10.3. Tính giá trị gia tăng cho phần mềm: phần mềm không chịu giá trị gia tăng, khai thừa là mất tiền oan.
4. 10.4. Hợp đồng không ghi rõ giá gồm thuế hay chưa: tới lúc tính thuế mới cãi nhau với nhà thầu, và thường bên Việt Nam chịu thiệt.
5. 10.5. Vẫn làm theo Thông tư 103/2014: văn bản này hết hiệu lực từ 01/07/2026, cách tính thu nhập doanh nghiệp đã đổi.

11. Việc cần làm ngay trong tuần này

Ký trước khi đọc kỹ dòng thuế thì nhà thầu cầm đủ tiền, còn mình cầm thêm khoản thuế.

Hai bài làm theo từng bước, có tờ khai điền sẵn:

1. Đăng ký thuế nhà thầu: mẫu 04.1-ĐKT điền sẵn.
2. Khai thuế nhà thầu theo lần và theo tháng: tờ khai 01/NTNN điền sẵn.

Đọc thêm:

1. ví dụ chi tiết hợp đồng dịch vụ phần mềm.

• Mở cổng khách hàng, không mất phí. Sếp chỉ cần mã số thuế là vào được hotro.tckn.vn, gửi hợp đồng nước ngoài lên cho tụi mình soát.

• Sếp đang có hợp đồng với bên nước ngoài, chưa chắc dòng thuế ghi đúng chưa? Gửi tụi mình coi trước khi ký, hoặc hẹn một buổi tại trang hẹn gặp tư vấn. Coi trước khi ký thì sửa được. Coi lúc bị kiểm tra thì chỉ còn tiền chậm nộp.

Miễn trừ trách nhiệm: Bài viết nhằm mục đích cung cấp thông tin tham khảo chung, không thay thế cho tư vấn pháp lý hoặc thuế cụ thể cho từng trường hợp. Tài Chính Khởi Nghiệp không chịu trách nhiệm với các quyết định dựa hoàn toàn vào nội dung bài viết mà chưa được tư vấn trực tiếp. Thông tin cập nhật tới ngày 11/10/2026, văn bản pháp luật có thể thay đổi sau thời điểm này.

#tuanthuthue #hoachdinhthue #taichinhkhoinghiep #thuenhathau #nhathaunuocngoai

Tình huống điển hình: công ty vừa tăng phụ cấp ăn trưa cho 40 nhân viên lên 1,2 triệu đồng/tháng theo mức mới nghe đồn, nhưng kế toán vẫn khấu trừ thuế thu nhập cá nhân trên toàn bộ khoản này như mọi tháng trước — mỗi người bị trừ thêm gần trăm nghìn đồng một cách oan uổng, nhân lên cả công ty là con số không nhỏ mỗi tháng. Không ai để ý rằng từ 01/07/2026, khoản này đã được miễn thuế hoàn toàn.

1. Căn cứ pháp lý đang áp dụng

1. 1.1. Nghị định 253/2026/NĐ-CP và Thông tư 87/2026/TT-BTC — Chính phủ và Bộ Tài chính ban hành cùng ngày 30/06/2026, hiệu lực từ 01/07/2026, hướng dẫn chi tiết Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15.

Trạng thái hiệu lực tra ngày 01/10/2026. Sếp tự kiểm lại tại vbpl.vn khi dùng ở thời điểm khác.

2. Vì sao đợt sửa này rộng hơn những lần trước

2.1. Luật Thuế thu nhập cá nhân cũ (ban hành 2007, sửa nhiều lần) được xây dựng trong bối cảnh cơ cấu thu nhập của người lao động đơn giản — chủ yếu lương cứng cộng vài khoản phụ cấp cố định. Hai thập kỷ sau, cách trả thu nhập đã đổi khác hẳn: cổ phiếu thưởng, ESOP, bảo hiểm nhân thọ do công ty mua, làm việc từ xa kèm hỗ trợ nhà ở, thưởng theo KPI bằng nhiều hình thức — luật cũ không theo kịp, mỗi loại thu nhập mới phát sinh lại phải chờ công văn hướng dẫn riêng lẻ, gây lúng túng cho cả doanh nghiệp lẫn cơ quan thuế.

2.2. Nghị định 253/2026 và Thông tư 87/2026 gom lại thành một lần sửa toàn diện, vừa mở rộng miễn thuế cho các khoản phúc lợi thực tế người lao động đang nhận (ăn trưa, làm thêm giờ, nhà ở), vừa siết lại điều kiện giảm trừ người phụ thuộc để tránh khai khống — hai hướng ngược chiều nhau cùng lúc, nên doanh nghiệp cần đọc kỹ cả phần được lợi lẫn phần phải cẩn thận hơn.

3. Năm điểm thay đổi ảnh hưởng trực tiếp tới bảng lương — kèm ví dụ bằng số

1. 3.1. Phụ cấp ăn giữa ca miễn thuế tăng lên 1,2 triệu đồng/người/tháng. Mức cũ thấp hơn đáng kể — một công ty 40 người trả đúng mức trần mới, nếu trước đây vẫn tính thuế trên phần chênh lệch thì nay toàn bộ 1,2 triệu đồng/người được miễn, không phải cộng vào thu nhập chịu thuế nữa. Tính nhanh: với 40 nhân viên, riêng khoản phụ cấp ăn trưa mỗi tháng công ty không còn phải khấu trừ thêm thuế thu nhập cá nhân trên khoản này cho toàn bộ nhân sự.
2. 3.2. Thêm nhiều khoản được miễn thuế: tiền làm thêm giờ, phụ cấp ca đêm, hỗ trợ nhà ở do công ty cấp, và phần đóng quỹ hưu trí tự nguyện tới 3 triệu đồng/tháng. Ví dụ: nhân viên có phần lương làm thêm giờ 2 triệu đồng/tháng — trước đây cộng vào thu nhập chịu thuế tính theo bậc luỹ tiến, nay khoản này tách riêng, miễn hoàn toàn.
3. 3.3. Nhân sự công nghệ cao được miễn thuế 5 năm — áp dụng cho người làm trong lĩnh vực công nghệ số, công nghệ cao, công nghệ chiến lược. Đây là chính sách thu hút nhân tài, đi kèm tinh thần Luật Công nghệ cao 133/2025/QH15 (hiệu lực cùng giai đoạn) — doanh nghiệp phần mềm, bán dẫn, AI nên rà lại danh sách nhân sự đủ điều kiện để không bỏ lỡ quyền lợi cho người lao động.
4. 3.4. Thêm khoản giảm trừ mới: chi phí khám chữa bệnh, học phí cho bản thân và người phụ thuộc; phí bảo hiểm hưu trí bổ sung, bảo hiểm nhân thọ tự nguyện — những khoản này trước đây người lao động tự chi, không được trừ vào thu nhập tính thuế; nay có hoá đơn, chứng từ hợp lệ thì được trừ, giảm số thuế phải nộp cuối năm.
5. 3.5. Siết điều kiện người phụ thuộc: thu nhập của người phụ thuộc để vẫn được tính giảm trừ giới hạn ở mức 3 triệu đồng/tháng, kèm yêu cầu hồ sơ chứng minh chặt hơn với người phụ thuộc không có khả năng tự nuôi sống (ví dụ cha mẹ già, con bị bệnh). Trước đây mức này lỏng hơn và giấy tờ đơn giản hơn — nhiều hồ sơ khai người phụ thuộc có thu nhập nhẹ nhàng vượt mức cũ mà không bị phát hiện; nay dễ bị loại giảm trừ nếu không chuẩn bị đủ chứng từ.

4. Thay đổi riêng cho cổ phiếu thưởng, ESOP, bảo hiểm nhân thọ

4.1. Thuế trên cổ phiếu thưởng và ESOP chỉ phát sinh khi chuyển nhượng cổ phiếu, không tính ngay lúc được cấp như một số cách hiểu trước đây — căn cứ tính theo giá trị sổ sách hoặc giá thị trường tại thời điểm phát hành. Điều này có lợi cho người lao động: không phải gồng thuế ngay khi nhận cổ phiếu (lúc chưa có tiền mặt trong tay), mà chỉ nộp khi thực sự bán ra có tiền thật.

4.2. Phí bảo hiểm nhân thọ công ty đóng cho nhân viên không bị tính thuế ngay lúc đóng nữa — thay vào đó, công ty bảo hiểm khấu trừ 10% trên phần tích luỹ khi hợp đồng đáo hạn. Cách làm mới giống với logic của cổ phiếu thưởng: dời thời điểm nộp thuế về lúc người lao động thực sự nhận được tiền, thay vì tính ngay từ lúc công ty chi trả hộ.

5. Việc cần làm ngay trong tuần này

1. Rà lại bảng lương: phụ cấp ăn trưa, tiền tăng ca, phụ cấp ca đêm đã tính đúng diện miễn thuế mới chưa — nếu vẫn đang khấu trừ theo mức cũ, hoàn lại cho nhân viên các tháng đã tính dư.
2. Với nhân sự công nghệ cao, kiểm tra điều kiện có đủ hưởng miễn thuế 5 năm không, lập danh sách gửi bộ phận nhân sự.
3. Thu thêm hồ sơ chứng minh cho người phụ thuộc theo yêu cầu mới (đặc biệt người phụ thuộc không có khả năng tự nuôi sống), tránh bị loại giảm trừ khi quyết toán cuối năm.
4. Nếu công ty có chương trình ESOP hoặc mua bảo hiểm nhân thọ cho nhân viên, thông báo lại cho người lao động biết thời điểm chịu thuế đã dời, tránh hiểu nhầm bị tính thuế hai lần.

Bước tiếp — nhắn tụi mình. Sếp gửi bảng lương hiện tại, tụi mình soát giúp các khoản phụ cấp đã áp đúng diện miễn thuế mới chưa, hoặc hẹn một buổi tại tckn.vn/hen-gap-tu-van.

Miễn trừ trách nhiệm

Bài viết chỉ mang tính chất chia sẻ kinh nghiệm và phổ biến kiến thức. Không thay thế cho tư vấn pháp lý chính thức. Người đọc nên tự tìm hiểu văn bản pháp luật hiện hành hoặc liên hệ cơ quan chức năng, luật sư hoặc chuyên gia để được tư vấn cụ thể. Việc áp dụng thông tin trong bài viết là tự nguyện và người áp dụng tự chịu trách nhiệm.

#tuanthuthue
#hoachdinhthue
#taichinhkhoinghiep
#thuetncn
#luong

Tình huống điển hình: kế toán xuất hoá đơn ghi nhầm mã số thuế người mua, cả hai bên chưa kê khai thuế kỳ đó. Định lập Mẫu 04/SS-HĐĐT thông báo sai sót cho xong — tới khi tra lại mới biết: sai mã số thuế không thuộc nhóm chỉ cần thông báo, mà bắt buộc phải lập hoá đơn thay thế hoặc điều chỉnh. Gửi nhầm loại mẫu, hoá đơn gốc vẫn “treo” trên hệ thống cơ quan thuế như chưa từng được xử lý.

1. Vì sao sai mã số thuế KHÔNG được xử lý bằng thông báo đơn thuần

1.1. Không phải lỗi hoá đơn nào cũng xử lý giống nhau. Pháp luật chia rõ hai nhóm: lỗi chỉ ảnh hưởng trình bày (ví dụ gõ sai một chữ trong tên công ty nhưng mã số thuế vẫn đúng) thì chỉ cần thông báo; còn lỗi ảnh hưởng tới nội dung xác định giao dịch — trong đó có mã số thuế — thì bắt buộc phải làm lại chứng từ bằng cách điều chỉnh hoặc thay thế. Lý do: mã số thuế là thứ cơ quan thuế dùng để xác định ai mua, ai được khấu trừ thuế — sai mã này mà chỉ “thông báo cho biết” thì hồ sơ kê khai của cả hai bên vẫn sai.

1.2. Căn cứ: Thông tư 91/2026/TT-BTC (hướng dẫn Nghị định 254/2026/NĐ-CP, hiệu lực từ 01/07/2026) — Điều 10 khoản 1 điểm b: hoá đơn sai mã số thuế, số tiền, thuế suất, tiền thuế, hoặc tên hàng hoá thì người bán lập hoá đơn điều chỉnh hoặc thay thế (được chọn một trong hai). Mẫu 04/SS-HĐĐT theo điểm a cùng điều chỉ dùng khi lỗi không thuộc nhóm trên (ví dụ sai chính tả tên, địa chỉ mà mã số thuế vẫn đúng).

Trạng thái hiệu lực tra ngày 01/10/2026. Sếp tự kiểm lại tại vbpl.vn khi dùng ở thời điểm khác.

2. Điều kiện và thủ tục trước khi lập hoá đơn thay thế

1. 2.1. Hai bên chưa kê khai thuế đối với hoá đơn gốc. Nếu đã kê khai, vẫn dùng được điều chỉnh/thay thế nhưng phải xử lý thêm phần đã kê khai sai của kỳ trước.
2. 2.2. Văn bản thoả thuận — bước hay bị bỏ sót nhất. Nếu người mua là tổ chức, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh, Điều 9 Thông tư 91/2026 bắt buộc có văn bản thoả thuận giữa hai bên, ghi rõ nội dung sai, trước khi lập hoá đơn điều chỉnh/thay thế — người bán giữ văn bản này để xuất trình khi cần. Người mua là cá nhân thì chỉ cần thông báo, không bắt buộc văn bản.

3. Các bước lập hoá đơn thay thế — đúng thứ tự

4. Mẫu dòng ghi chú trên hoá đơn thay thế

5. Ba lỗi hay gặp

1. Lập Mẫu 04/SS-HĐĐT cho lỗi sai mã số thuế — sai loại thủ tục, vì mã số thuế thuộc nhóm bắt buộc điều chỉnh/thay thế, không phải chỉ thông báo.
2. Quên lập văn bản thoả thuận khi người mua là tổ chức — hoá đơn thay thế dễ bị coi là đơn phương, thiếu căn cứ khi thanh tra.
3. Không ghi rõ số, ký hiệu, ngày hoá đơn gốc trên hoá đơn thay thế — khó đối chiếu khi thanh tra.

6. Việc cần làm ngay trong tuần này

1. Rà các hoá đơn mới lập trong tháng, đối chiếu mã số thuế người mua trước khi hai bên kê khai.
2. Phát hiện sai mã số thuế thì chuẩn bị văn bản thoả thuận (nếu bên mua là tổ chức) rồi lập hoá đơn thay thế — đừng lập 04/SS-HĐĐT.

Đọc thêm. Phân biệt đầy đủ giữa hoá đơn điều chỉnh, thay thế và thông báo 04/SS theo từng loại lỗi — xem bài Hoá đơn hàng bán bị trả lại — cách lập biên bản và hoá đơn điều chỉnh.

• Mở cổng khách hàng, không mất phí. Sếp chỉ cần mã số thuế là vào được hotro.tckn.vn, xem lại các hoá đơn đã lập để kiểm tra có sai mã số thuế chỗ nào chưa xử lý đúng không.

Nhắn tụi mình. Sếp có hoá đơn lỡ sai chưa biết xử lý sao, gửi tụi mình coi cùng, hoặc hẹn một buổi tại tckn.vn/hen-gap-tu-van.

Miễn trừ trách nhiệm

Bài viết chỉ mang tính chất chia sẻ kinh nghiệm và phổ biến kiến thức. Không thay thế cho tư vấn pháp lý chính thức. Người đọc nên tự tìm hiểu văn bản pháp luật hiện hành hoặc liên hệ cơ quan chức năng, luật sư hoặc chuyên gia để được tư vấn cụ thể. Việc áp dụng thông tin trong bài viết là tự nguyện và người áp dụng tự chịu trách nhiệm.

#tuanthuthue
#hoachdinhthue
#taichinhkhoinghiep
#hoadondientu

Tình huống điển hình: một tiệm có 12 nhân viên, bảng lương làm bằng Excel, công thức copy từ tháng trước. Một tháng đổi mức lương tối thiểu vùng, quên sửa công thức bảo hiểm xã hội — trích thiếu ba tháng liền, tới lúc cơ quan bảo hiểm xã hội đối chiếu mới phát hiện, phải truy đóng và bị tính lãi chậm nộp.

Nhớ một câu: Excel không sai — người quên sửa công thức mới sai. Nhưng Excel cũng không tự nhắc mình quên, đó là chỗ khác với phần mềm chuyên dụng.

1. Ba rủi ro thật của bảng lương Excel

1. 1.1. Công thức copy qua nhiều tháng, chỉ cần một dòng sai là sai lan sang tất cả nhân viên phía dưới.
2. 1.2. Không tự cập nhật khi lương tối thiểu vùng, mức trần bảo hiểm xã hội, biểu thuế thu nhập cá nhân đổi — phải nhớ sửa tay từng năm.
3. 1.3. Không có dấu vết ai sửa, sửa lúc nào — khi cơ quan bảo hiểm xã hội/thuế hỏi lại tháng cũ, khó chứng minh số liệu đúng ngay từ đầu.

2. Khi nào Excel vẫn ổn, khi nào nên đổi

3. Ba việc làm ngay để giảm rủi ro dù vẫn dùng Excel

1. 3.1. Khoá công thức các ô tính bảo hiểm xã hội, thuế thu nhập cá nhân — chỉ mở khi cần sửa, tránh gõ đè nhầm.
2. 3.2. Đầu mỗi năm, đối chiếu lại mức lương tối thiểu vùng và mức trần đóng bảo hiểm xã hội mới trước khi chạy lương tháng 1.
3. 3.3. Lưu lại bản Excel mỗi tháng thành một tệp riêng (không ghi đè lên tháng cũ) để có dấu vết khi cần đối chiếu.

4. Việc cần làm ngay trong tuần này

1. Kiểm tra lại công thức bảo hiểm xã hội, thuế thu nhập cá nhân trong bảng lương tháng hiện tại còn đúng mức mới nhất không.
2. Sao lưu bảng lương 3 tháng gần nhất thành file riêng, đặt tên theo tháng.

• Mở cổng khách hàng, không mất phí. Sếp chỉ cần mã số thuế là vào được hotro.tckn.vn, xem lại hồ sơ lương và bảo hiểm xã hội của nhân viên.

Nhắn tụi mình. Sếp gửi bảng lương hiện tại, tụi mình soát giúp công thức có đang tính đúng mức mới nhất không, hoặc hẹn một buổi tại tckn.vn/hen-gap-tu-van để coi có cần chuyển sang hệ thống tính lương tự động.

Miễn trừ trách nhiệm

Bài viết chỉ mang tính chất chia sẻ kinh nghiệm và phổ biến kiến thức. Không thay thế cho tư vấn pháp lý chính thức. Người đọc nên tự tìm hiểu văn bản pháp luật hiện hành hoặc liên hệ cơ quan chức năng, luật sư hoặc chuyên gia để được tư vấn cụ thể. Việc áp dụng thông tin trong bài viết là tự nguyện và người áp dụng tự chịu trách nhiệm.

#tuanthuthue
#hoachdinhthue
#taichinhkhoinghiep
#luongbhxh

Tình huống điển hình: quý 3 công ty lãi nhiều hơn dự kiến, kế toán vẫn tạm nộp thuế thu nhập doanh nghiệp theo số ước tính đầu năm — thấp hơn thực tế. Tới lúc quyết toán năm mới biết đã nộp thiếu, bị tính thêm tiền chậm nộp trên phần chênh lệch.

1. Căn cứ pháp lý đang áp dụng

1. 1.1. Khoản 3 Điều 1 Nghị định 91/2022/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định 126/2020/NĐ-CP — quy định ngưỡng tạm nộp thuế thu nhập doanh nghiệp 4 quý.

Trạng thái hiệu lực tra ngày 30/09/2026. Sếp tự kiểm lại tại vbpl.vn khi dùng ở thời điểm khác — riêng phần này chưa có tín hiệu bị thay bởi Nghị định 254/2026/NĐ-CP (nghị định đó chỉ về hoá đơn, chứng từ, không phải kê khai thuế thu nhập doanh nghiệp).

2. Nguyên tắc tạm nộp theo quý

2.1. Doanh nghiệp tự xác định số thuế thu nhập doanh nghiệp tạm nộp từng quý dựa trên kết quả kinh doanh thực tế của quý đó (không phải ước tính đầu năm cố định).

2.2. Tổng số thuế đã tạm nộp của 4 quý không được thấp hơn 80% số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp theo quyết toán năm — nếu thấp hơn, phần chênh lệch phải nộp tiền chậm nộp 0,03%/ngày, tính từ ngày kế tiếp hạn nộp thuế quý 4 đến ngày liền kề trước ngày nộp đủ số còn thiếu.

Mốc 80% là mốc quan trọng nhất — nhiều doanh nghiệp chỉ nhớ “tạm nộp cho có” mà quên đối chiếu ngưỡng này.

3. Cách tính nhanh mỗi quý

4. Ba lỗi hay gặp

1. Giữ nguyên số tạm nộp ước tính từ đầu năm, không cập nhật theo kết quả kinh doanh thực tế từng quý.
2. Không kiểm tra lại tổng 4 quý có đạt 80% số quyết toán năm hay chưa trước ngày hết hạn nộp quý 4.
3. Quý lỗ vẫn nộp thuế theo thói quen của quý trước, hoặc quý lãi đột biến quên điều chỉnh tăng.

5. Việc cần làm ngay trong tuần này

1. Ước lại lợi nhuận luỹ kế tới hết quý gần nhất, so với số đã tạm nộp.
2. Nếu đang thấp hơn 80% dự kiến quyết toán năm, chủ động nộp thêm ở quý 4 để tránh tiền chậm nộp.

Bước tiếp — nhắn tụi mình. Sếp gửi số liệu kinh doanh luỹ kế, tụi mình tính giúp xem đã tạm nộp đủ ngưỡng 80% chưa, hoặc hẹn một buổi tại tckn.vn/hen-gap-tu-van.

Miễn trừ trách nhiệm

Bài viết chỉ mang tính chất chia sẻ kinh nghiệm, CHƯA kiểm chứng đầy đủ văn bản bản mới nhất. Không thay thế tư vấn pháp lý chính thức.

#tuanthuthue
#hoachdinhthue
#taichinhkhoinghiep
#thuetndn